% ■' ANTONII BERTOLONII MED. DOCT. In Archigymnasio Bononiensi Botanices Proees- soRis Prjesidis Collegii Medicob. et Chirurg. BONON. SOCIET. LlNNiEAN. PaRIS. Et LuGDUN. SOCIET. HORT. CULT. LONDIN. R. SciExNT. AcAD. Taurin. Et Mutin. Socii Exr. Acad. Ital. R. SciENT. Acad. Genuens. Et Acad. Georgoph. BoNON. Socii Ordin. PRiELECTIONES REI HERBARIiE QucB et PROLEGOMENA AD FLORAM ITALICAM UBRARY NEVV YORK BOTANrCAL BONONI^ QAifnr EX OFFICINA RICHARDI MASII AN. MDCCCXXVII, FRANCISGO BERTAZZOLIO CARDINALI PRAEFECTO • SACRl • CONSILII STVDIIS • MODERANDIS ANTONIVS • BERTOLONIVS • IMED- AVCTVS • OMNI • OPE • INDVLGENTIAQVE VIRI • EMINENTISSIMI PRAELECTIONES • BOTANICAS • A • SE • CONSCRIPTAS LIBENS • MERITO • NVNCVPAT COMMENDATQVE • OPTIMO • PATRONO 1 . CANDIDIS LEGTORIBUS A raelectiones rei herbariae , quas nuiic in lucem edimus , ea omnia exhibent , quae fundamenta botanices dici possunt. Ut vero hae perspicue , et ordinate pio- cedant , totum opus in Hbros duos par- titi sumus , ([uorum prior agit de stru- ctura , et functionibus plantarum , aUer de distinctione , et determinatione spe- cierum . Ordo , quem in hisce tradendis sequimur , is est , qui et nobis planior , et tironilms accommodatior visus est. hi priori enim parte a simpUcissimis plaii- tarum elementis exorsi paulatim ad conl- positiora progredimur, atque ita tirones ad totius piantae structuram, functiones- que dignoscendas velut manu ducimus. VI (|uibus metliodi dispertiendarum planta- rum tamquam firmissimis fundamentis innituntur . Doctrinas omnes jam inde a tempori]3us Malpighii, et Grewii , qui anatomes plantarum auctores habentur, ad haec usque nostra traditas , sive illoe structuram partium , sive physiologiam respiciant , exponimus , enucleamus , di- scutimus , et sic amplectimur , ut ea tantum recipiamus , quae naturae , et ra- tioni consentanea sint , ne somniis , et hypothesihus indulsisse videamur . In par- te altera ordinem servamus fere inver- sum , ut a compositis ad simpliciora , sciUcet a primaria , et generali planta- rum distrihutione ad notitiam peculia- lem specierum descendamus . Methodum Linnsei , utpote facihorem , et methodum Jussiaei , magno in pretio hodie hahitam, rehfjuis omnihus anteferimus , et dif- fuse exphcamus . Methodi sunt fdum ariadna^um , quo deficiente , plantarum doctrina fit inextricahiUs . Ut vero ti- rones dignoscendis stirpihus cito assue- scant , longa docti experientia consuhum duximus , eosdem , postquam notas clas- sium prohe calluerint 5 iliico, et ssepius. VII vigentibus plantis propositis , ad ipsam classium determinationem esse exercen- dos. Interea ad characteres explanandos accedimus , quibus sive ordines , ant familiae, sive genera discriminentur ; iis- que traditis , rursus ad praxim descendi- mus, ut studiosi cognitionem ordinum, fa- miliarum , et generum usu , et exercita- tione consequantur . Postremo ad cha- racteres specierum enucleandos deveni- mus , ut notitiam stirpium , quae uhi- mus , et praecipuus finis botanices est , candidati probe percipiant , et fiant artis magistri . In hisce j^ertractandis utimur iisdem vocabuHs , f[U£e prcestan- tissimi arte viri , et in primis Linnoeus , adhibuerunt . Haec quidem omnia e pu- rissimo Latii fonte nec sumpta sunt, nec sumi poterant , cum , florente latina Kn- gua , hsec deesset doctrina ; attamen hu- jusmodi vocabula , cum ad linguae lati- nae sonum fuerint inflexa, et usu gene- rali recepta , civitatem , ut ita dicam , latinam adepta sunt. Guncta vero, quae nunc exhibemus , ita exhibemus , ut noti- tia habeatur eorum omnium , quibus Flo- ram italicam jamdiu a nobis promissam VIII iiiaedificavimus , et cui ab annis trigin- ta quatuor nulli labori, nullique sum- ptui parcentes insudamus . Id operis praelectiones istas continuo subsequetur , quas ideo veluti prolegomena Florae ita- licse tradimus , et benevolis lectoribus commendamus . Bonomcs Prid. Kaknd. Au^. A. MDCCCXXVI. LIBER PRIMUS lasHsasHsasasiasBsasas^SHSHsasHsasHsraszsasasasHsaa DE STRUCTURA ET FUNCTIONIBUS PLANTARUM . Caput. I. De ELEMENTIS, ET DE ORGANIS PRIMIGENIIS . Principia chymica . §. I. jriantSB omnes constant , ut reliqna cor- pora , elementis suis , quse ex analysi chymica tria hic loci praecipue sunt, oxygenum , carboni- um , hyclrogenum , quibus interdum unum alte- rumve ex insequentibus adjungitur , azotum , sulphur , phosphorum , chlorum , iodium , fer- rum , manganesium , potassium , sodium , calci- um , magnesium , silicium , aluminium . §. 2. Licet chymici haec habuerint pro ele- mentis plantarum , hominis non est , iisdem adhi- bitis , plantam iterum effingere . Nos latet Summi Numinis opificium , quo haec elementa simul juncta vitam nanciscantur ; nos latet , quid ipsae res physicae , scilicet materies caloris , et ele- ctricitas , in organico planlarum textu compin- gendo valeant . Sulstantia cellularis . §. 3. Elementa plantarum , statim ao conve- nerint , menibranam efFormant , quEe jjrimigenia jure dicenda . Haec tenuis est, f.agilis, alba , plus minusve pellucida . Multis , rniiUsque modis in semetipsam contrahitur, et spaii^ vacua, seu cel- lulas , hic illic relinquit; -aw&a iiomenmenibranfp., vel telcB cellularis ei fecit aetas recentior . §. 4. Cellnlse ejus diversa pollent magnitudi- ne , item et forma . Alise enim regulares , aliae nou . Quae ad primas pertinent , sunt hexagonae, favo fere siiniles ; at hae in illis tantum locis re- periuntur , in quibus liberior aditus , et evolu- tio est . In eodem censu habendae cellulae rectan- gulares, globosae, tubulatae , oblongse ,quae tamen sunt minus liberioribus plantse partibus peculia- res . §. 5. Irregulares cellulae lateribus suis jam inaequalibus angulos ut plurimum inasquales ef- formant , maxime obviae , ubi multiplex , et va- lias h\ Tiartes distensio . §. 6. Nec tamen harum cellularum sive regu- larium , sive irregularium forma adeo solemnis , ut primarn Mirbelius , et cum eo recentiores perhiheiit , alteram Malpighius , Grewius , Ha- meliusque . §. 7. Amie cellulae ita coacervantur , ut idem paries ad duas cellulas pertineat , an potius una- quffique cellula proprio constat pariete , alte- TO saepe cum altero conferruminato ? Priorem sentenliara tutatus est Mirbelius contra Hedwi- gium , qui vasa quaedam, revehentia ab illo di- cta , cellulas interjacere contenderat ; at Mirbe- Ilum oplnione sua falli demonstrarunt Linkius , Amifius , et Dutrochetus . §. 8. Hinc nullus dubito , quin et meatus , et ductus inteicellulares a Treviruno posili adjnit- tendi sint , sive illi circa margineni cellularum, sive hi ])erpeii(liculariter inter cellulas , remotis earum purietibus, excurrant . §. 9. Cum cellulffl passim coacerventur , nul- lusne ab cellula in cellulam aditus patetr^Com- municationem lianc per poros vitro conspicien- dos fieri statuit Mirbelius , quae res , duin locum obtinet in cjuibusdam vasis , nunquam occurrit in simpliciori cellularum textu , id tcstantibns accuratissimis a Cl. Amicio institutis ohservatio- nibus , nec non periculis ad rem conlirmandam a Dutrocheto adhibitis . §. 10. Neque tamen inficias ibimus , commu- nicationem hanc , licet ab oculis nostris vitro- rum vel acutissimorum ope non perceptam , a- desse , cum liquor de cellula in cellulam passim transeat in vivente planta , cumque ab epicler- mide succus , vel aroma saepe exeat, quo ipso loco pori nuUi per microscopium detegi pos- sunt . §. II. Caeterum cellulae hujus substantipe re- gulari fere modo quandoque locantur , scilicet alternum inter se se ordinem tenent, et earum se- ries nunc per longum , nuncmagis transversa ex- currit , nec ulla vis , aut vasorum resistentia eas impedit , quominus undique augmentum cum tota planta sumant . §. 12,. In hoc cellulari plantarum textu humo- res vegetabiles passim eflfunduntur , unde oritur id , quod parenchyma vegetahUe apud anatomi- cos , et physiologos audit . Veteres carnem , vocabulo ex animalibus desumpto , dixerunt , ut habemus a Teophrasto . §. i3. Grewiana fermentatlo , Mirbelliana ebul- litio, Linckiana amyli dissolutio in liquore vege- tabili, et hinc fermentatio, quse ad cellularis sub- stantiae oriorinem explicandam inventae , non magis eam aperiunt, quam praeexistentia hujus telae ger- mina . Quid enim obstat , quin rerum Sator no- bis miracula sua vel per siccam , ut dicunt , viam , vel per humidam patefaciat? §. 14. Doctrina Dutrocheti de eadem natura granorum materiei vegetabilis , et substantiae ani- malis nerveae ipsa per se labitur.Quae minima grana materie viridi, pellucida repleta, et super textum cellularem plantarum nidulantia ipse comparat cum granis pulpae cerebralis , et nerveae , ut pa- ri pacto explicet motum omnem plantarum , unius ejusdemque naturae omnino esse non pos- sunt , cum prima, et praecipua elementa chymica utriusque rei differant inter se se numero , pro- portione , et specie, azoto in plantis deficiente. §. i5. At utraque grana, inquit, suapte natu- ra in ambitu opaca , media vero sui parte pel- lucent , eo quod materie viridi diaphana replen- tur, utraque, si intra acidum nitricum calefiant, contento liquore densato , obscurantur , dein in- tra solutionem aquosam potassae causticae immis- sa , leni calore adjecto , pelluciditatem iterum adipiscuntur. §. 16. Quid igitur? An corpora ex eo quod in quibusdam proprietatibus conveniant , in omni- bus quoque conveniunt ? Nonne substantia cere- bralis, etnervea motui, et sensationibus perpetuo inservitin animalibu.s? Quis parem motum unquam vidit in toto regno vegetabili , quis sensationes , animique nostri prope illam divinam faculta- tern? Quod si quos levioris momenti motus con- spicimus in nonnullis plantis , hi tam arctis viu- culis continentur , ut ex necessitate peculiaris structurae potius quam ex voluntaria motuum ani- malium caussa pendere facile quis dignoscat . Vasa lymphatica . §. 17. Vasorum genera tria habemus in plantis, scilicet vasa succum vegetabilem iiondum perfe- ctum vehentia , vasa , quse aerem prsecipue con- tinent , denique illa, quje succum unicuique plan- tarum speciei proprium excipiunt . §. 18, Horum prima, vasorum lymphaticorum nomine insignita , sunt tubulosa corpora , liquo- ribus , qui extrinsecus ingrediuntur , pervia , fa- ctaque ex cellulari membrana densa , tcnaci , fere opaca , nullisque poris visibilibus pertusa , HaBc macerationi, ruptionique per transversum resistunt , cavitatem ab imo ad summum que amplam , nec formam conicam , qualis est in a- nimalium vasis , possident . §. 19. Vasa lymphatica vel recta , vel reticu- lati operis adinstar incedunt , cumque facilius , dum recta excurrunt, ab invicem separari que- ant , veteres dixere nervum fissile . Nunc longa sunt, nunc brevia , ut primus omnium perhibuit Malpighius Anat. pl. p. 7, tab. 4« fig« 19» Qnje breviora contingunt , alburni textum Linkius nuncupavit. Nec tamen haec vasa ita brevia perpe- tuo sunt in' plantis omnibus, ut habet Dutrochetus. §. ao. Eorum est , quem humorem excipiunt, et vehunt, fundere in celiulas , et a cellulis hau- rire. Nos tSliien latent meatus ab lusce vasis ad '6 cellulas, ut meatus a cellula in cellulam nos late- re dixiiuus. Circulatio succi illos existere evincit. §. 21. Malpighius autumavit vasa liaec coustare fistulis quadratis, singulis iu singulas hiantibus , ita tamen , ut singula portio , cum parum interius emineat , valvulae vices suppleat , et ita minima quffique guttula veluti per funem, vel per gradus ad ingens deducatur fastigium . Quse res prorsus commentitia . §. aa. Nec meliori omine ea recipienda , quae de compositione lignearum fibrarum somniavit Grewius, qui dixit parietem vasis jam ex aliis minoribus vasis componi , quorum tenuitas tanta est, utsetaeequinae tenuitalem millies fere superet. §. 23. Rectene sensit Mirbelius , dum horum vasorum systema cum cellulari systemate jam de- scripto confudit? Minime quidem. Nam distinguunt forma , situs , oflRcium , densior textus , major cum ruptioni, tum macerationi resistentia . Vasa tracheaUa. §. 24. Vasa , quae aerem praecipue includunt, va- soruni tracheaUum nomine ab anatomicis donata. Haec sub diversis se se praebent formis, tuborum sci- licet poris pertusorum ,alias strangulationibus or- dinate constrictorum, trachearum, quas spurias di- cunt, et trachearum proprio sensu. In genere lumen horum vasorum majus, quam in lymphaticis vasis . §. 20. Tubi poris pertusi gaudent membrana firma , sjiissa , fere opaca , perque totam eorum superficiem meatibus pororum per series transver- sas ex ordine positis scatent ; qui pori eo tenuio- res , quo lignum durius . Quisque nieatus margine prominulo , spisso circumdatur , nec cum granis minimls , qui cellulis majoribns tcxtus cellu- laris quandoque adhserent cum Dutroclieto con- fundendus , nec de apertura ejus dubitandam post Cl. Amicii observationes contra Linckium , et ipsum Dutrochetum . §, 26. Malpighius , et Grewius nec vnsa poro- sa , nec poros videntur cognovisse . Vix Leewen- hoeluus puncta quasdam prominula in vasis Ca- staneae , Salicis , et Alni indicavit , quibus glubu- lorum nomen fccit . VerYis liorum mcahium d-^- tector Hedwigius . Ideo quidquid Mirbelius de iis sibi sumit , pLagium est paulo concinnius , §. 27, Mirbeliani tantum juiis sunt vasa illa po- rifera , qua strangulalionibus ad stata intervalla ffque positis distinguuntur , quibus idem Mirbe- lius vasorum a coroncina nomen dedit . Statnit autem diaphragma meatibus minimis cribri adin- star pertusum in unaquaque harum constriclio- num adesse , quod quidem novis per Amicia-.ium microscopium observationibus confiimandujn re- manet . §. 2.8. At h«c eadem vasa interdum loco piin- ctorum poriferorum lineolis gaudent rectis , vcl leniter undulatis, ssepe interruptis, inagqualib-is- que , nunc horizontalibus , nunc verticalibi s , interdum etiam clathratis . Hae , vel Linckio te- stante , per longitudinem suam in mcdio adaper- tae , marginibus elevatis , spissis ; idque conlra Dutrocheti sententiam, qui hasce lincas prorsus clausas , et forte ex globulis suis nervosis con- flatas pronunciat . Diaphragmata , si qua sunt in hujuscemodi vasis , et quii? unus Dutrochetus perhibet, et impervia dicit, ulterius inquirenda . §. 29. Hae snwtfalsoR tracheoe recentiorum, rraas quidem primus indicaverat Hedwigius , licet 8 paulo obsciirlus , ubi hiulcam vasorum superfi- ciem descripsit . Luculentius vero eas ostenderunt Mirbelius , Sprengelius , Linckius . §. 3o. Falsas tracbeas constrictionibus pariter esse obnoxias, nullo intus diaphragmate, Lincki- us habet ; mea autem sententia praemonstraverat Malpighius Anat. plant. tab. 6. f. 23. 2,4. , quam- vis eas habuerit pro tracheis veris . §. 3i. Denique Dutrochetus monet vasa hsec inter lineolam , et lineolam scatere punctis promi- nulis , quae more suo putat esse corpuscula ner- vea . An vero sint puncta porifera , an grana mi- nima substantiae vegetabilis, incertum . §. 32. Trachea proprie dicta constat lamella angusta , spissa , plus minus elatere donata , in spiiam arcte convoluta, adeo ut vas oriatur intus vacuum, recta incedens, extremitatibus suis abiens in cellularem textum , si fides Mirbelio , e con- tra de sententia Dutrocheti utrinque desinens in vas conicum , longeque acuminatum . Ejus spi- rse distractas facile secedunt , at sibimet relictae statim redeunt in locum suum . §. 35. Hujuscemodi vasa detexit Malpighius, non Grewius , ut mavult Linckius . Malpighius enim de iis loquitur in sua Anatomes plantarum idea jam ab anno 1671. ad Societatem Regiam Londir>ensem missa , dum Crewius deiisdemegit in sua Idea historice phytologicce. , quam eidem Societati obtulit anno 1672. Quinimo ipse Gre- wius Malpighium trachearum detectorem fatetur esse , et Malpighianis verbis utitur in tracheis de- scribendis . §. 34. Tanta est trachearum tenuitas , ut hse magjs vitro , quam oculis nudis detegi possint. Lamella , quse illas efformat , nunc simplicissin^»^ iiiinc duabus , tribusve minoribus lamellis juxta Grewium , Mirbeliumque , nuuc etiam septem ju- xta Linckium composita . §. 35. Hapelius duas et viginti summopere ni- tentes minores lamellas in illa adnumeravit ; imo lextile opus in tota lamella majori animadvertit. Quae quidem textura non omnium trachearum propria , ut Grewius tradiderat , alucinationem forte passus cx male instituta vasorum porife- rorum inspectione . §. 36. Malpighius , nescio quonam ocull , vel praeconceptae hypothesis errore deceptus descri- psit haec vasa quasi piscium corium , speciem exhibens corpusculorum squamatim contextorum. An ut eorum dilatationem , constrictionemque pulmonum animalium instar rectius explicaret ? §. 37. Hedwigius unamquamque tracheam du- plici vase componi putat , scilicet tubo prcetenui in spirani circa tubum majorem membranaceum , rcctumque convoluto . Prior succum fert , alter aerem . Qua in re forte alucinatus tum ab hypothesi , qua fibras ligneas oriri ex ipso vase contendit , quod, cum antea in spiram convolve- retur , demum recta extenditur , tum a sene- scentium trachearum statu, in quo tracheae crusta vegetabilis substantiae saepe obducuntur, vel clau- duntur . §. 38. Et tracheae habent lusus suos. Rodolfius loquitur de tracheis , quae spiris conferruminatis gaudent , in quarum censu habendae quoque sunt tracheae Dutrocheti spiris ope membranulas inter se se connexis . Nec tamen omnes tracheas ita esse conflatas facile evicit Amicianum micro- scopium . Quinimo spirae trachearum sejunctae , el liberae annuli adinstar a Bernhardio detcctae . 10 §. 39. Dutrochet-Lis, qui ubique videt grana sua nervea , ea vidit quoque in membrana spiras trachearum connectente , vel in ipsis spiris, dicit- que, grana hsec quam levissime adhserere tracheis, nec intra suhstantiam earum defigi , ut in pori- feris tubis contingit . Quare facile quis intelligit , haec esse illa ipsa grana substantisB vegetabilis , quse in omni plantarum textu ssepe occurrunt . §. ^o. Vasorum aerem prcecipue continentium modi omnes hucusque descripti proximum inter se se locum tenent intra plantam . Insuper quae planta parvas habet tracheas veras, parva quoque gerit reliqua hujuscemodi vasa , et vicissim . Ve- ris tracheis in toto vegetabili deficientibus , et caBtera deficiunt aerifera vasa . §. 41- At quaecumque sit eorum forma, omnia vel liquore vacua intus occurrunt , vel liquore spumoso replentur . Ideo aerem cum Malpighio , jecentioribusque ab iisdem ferri certum est contra Reichelium , Mirbelium , Dutrochetum . §. 4^. Novissimi hi vel a periculis in ligno de- mortuo institutis , quod liquores coloratos hau- rit per tracheas viribus attractionis ^ vel ab hy- pothesibus decepti perperam statuerunt lympham plantarum adscendentem , vel descendentem suc- cum a tracheis duci . Tunc enim nulla planta , qujB trachealibus vasis caret , vel qua iis senio destructis destituitur, posset vivere , quod con- tra experientiam est . §. 43. Quidquod Hedwigius, Mirbeliusquehypo- thesibus magis magisque indulgentes idem vas tota ejus longitudine ludens videre sibi visi sunt, hic sub forma tracheae verae , illic sub forma tubi poriferi, vel falsse trachese, vel tubi strangulatio- nibus constricti , cui msis mixti nomen fecerunt ? II At Cl. Amicius niinquam potuit hoc vas mix- tum detegere microscopio suo praevalido , nec se vidisse testatur Dutrochetus . Forte factum est , ut quas diversas vasorum formas successivis in- spectionibus priores observatores viderint , eas ad unum, idemque vas in tanta rerum parvitate perperam retulerint , nisi etiam inciderint in va- sa illa Quercus rohoris , quae cum inter lineo- lam , et lineolam punctis prominulis sint refer- ta , ideo vasa mixta , ut bene adnotat Dutroche- tus , eadem nuncuparunt . Vasa projpria » §. 44« Denique sunt in plantis tubl quldam simplices membranacei , luminis ab imo ad sum- mum aequalis , et majoris , quam in lymphatico vase , nullis poris , vel fissuris transversis per- tusi , humorem ferentes unicuique plantarum speciei tum ex chymicis qualitatibus , tum ex vario colore peculiarem , nec tamen excremen- titium , ut habet Dutrochetus . Vasa propria di- xerunt anatomici , quod nomen ab officio sor- titum . Siniplicia vasa appellare maluisset Mirbe- lius , at improprie . Hasc modo solitaria sunt , modo in fasciculum collecta . Prima receptacu- culorum ccecorum , altera receptaculorum fascicu- latorum nomine a recentioribus donata . §. 45. Nec nos cum Mariotto somniabimus,va- sa propria fieri membrana fasciculo lignearum fibrarum ciscumposita , imo et ipsam membra- nam statis intervallis fibris percursam , inter quas eidem adhaereat spongiosa quaedam substantia suc- 00 varie colorato referta . la Nervi. VencE. Interstitia . Lacunoe. §. 46- Antiquior cetas vasa plantarum probe non cognoverat . Nervos , et venas esse in plan- tis obscure tradiderat Theophrastus , nomina hsec ab animalibus inconcinne mutuatus ; habuitque pro plantarum nervis extantes quosdam vasoruni fasciculos , qui tendinis adinstar in ramos non abeunt [ tendo enim a veteribus nervi nomine indicabatur ] , pro venis vero fasciculos illos, qui ramorum processibus lateralibus insigniuntur . §. 47- Prseter vasa , de quibus hucusque dixi- mus , sunt quoque interstitia inter cellularum parietes, quae vasorum vice quodammodo fungun- tur , sive succum, sive aerem excipiant . Horuni alia fortuita , alia vero tam constanti naturse le- ge, aut ordine in iisdem speciebus occurrunt, ut vegetationi harum plantarum necessaria cum Ro- dolfio putemus. §. 48. Haec oirmm iuh meatuum^ etductuum inter- cellularium , quos jam indicavimus, vel receptacu- lorum fortuitorum , vel etiam lacunarum nomine dignoscuntur. Grewius , Hedwigius , Treviranus , Mirbelius politius prse casteris descripserunt . In omnibus fere plantis reperiuntur ; at abundant in senescentibus , et in aquatilibus . §. 49- Aer in lacunis clausus vel eodem mu- nere fungitur , ac aer in tracheis contentus , vel levitatem illam stirpibus comparat , qua egent , ut dato tempore natent in aqua, aut ven- tis mulcentibus obsequantiir . i3 Epidermis . §. 5o. Epidermis est membrana lenuis , deco- lor , pellucifla , explicalionis capax , plantam ex omni parte ohvolvens , hup ilhic porosa . Fit ex cellulis depressis , in eadem stirpe uniformibus, contiguis , imo et margine fere imbricatis . Te- nuitas non semper eadem , nec robur idem . Suc- co plantarum saHente , divellenda ; alias enim difficulter a suppositis partibus sine laceratione separatur, frustulis suppositarum cellularum cum ipsa avulsis . In plantis siccis id ope maceratio- nis , aut ebullitionis tantum obtingit , quod parum apte. Forte insecta, quse Reaumurius Mi- neurs appellat , melius prse cseteris sejungunt . Nomen ei fuit ex animalium epidermide . §. 5i. Plantulam in semine , et arborem in sylva epidermis aeque vestit , illic , et in planta juniore asqualis, flexilis , extenstt, hic, vita demum amissa , rigida , rimosa, secedens . In quibusdam arboribus Auberti Du Petit Tliouars observationi- hus per zonas circulares , vel spirales evidenter expanditur , et facilius divellitur . Quas tenuitas ilH a Bonneto tribuitur, praeternaturalis est, et for- te ex macerata epidermide desumpta . §. Sa. Pori ejus gaudent fissura margine cras- siore , prominulo circumdata . Haec variat magni- tudine ; siccitate laxatur , humiditate clauditur . Sub unoquoque poro ex Amicii observationibus lacuna . §. 53. Pororum detector Grewius . Eos Guet- tardus confudit cum glandulis . Non perspexerat primo Hamelius, tnox vidit; videruntque Saussu- rius , Hedwigius , Comparettus , Negavit postea i4 Mirbelius . At Cl. Amicius , nosque Amiclani microscopii ope confirmavimus . §. 54- De natura , et origine epidermidis sen- tentia duplex. Eam Malpighius vult fieri ex utri- culis senescentis setatis vitio depletis, eo quod 1°. epidermis telae cellulari perpetuo superim- posita , 2°. epidermide destructa , nova ex novis utriculis exsiccatis oritur , 3". plantae aquatiles epidermide praetenui gaudent , quia ambientis aeris rigiditate non afficiuntur, et utriculi diffici- lius deplentur, 4"- epidermis nequit avelli, quin et frustula suppositge telae cellularis cum illa avel- lantur. Hanc sententiam scholae diu retinuerunt , et Mirbelius inter recentiores . §. 55. Contra Grewius epidermidem ab utricu- lorum depletione non fieri , sed a semine origi- nem ducere contendit , quem sequuti sunt Kro- kerus , et Comparettus, neutro tamen rem demon- strante . §. 56. At sextffcts agit annus , a quo nos ex hoc ipso loco (*) epidermidem organica natura viven- te , ac vegetante pollere pluribus argumentis probare sategimus . Scilicet id evincunt existen- tia , et conditio epidermidis in germine , ejus vis vegetans, et extensio in crescente planta, or- tus novse epidermidis ex margine vuhieris , non ex tota superficie vulnerati parenchymatis , de- structio, et separatio cuticulse statim ac illa mo- ritur , cum nullum intersit commercium inter viventes, ac demortuas plantarum partes. His ma- jorem postea vim praebuit presentia pororum, (*) In ArcliigyaiDasio Bononiensi i5 quibus lacunae respondent , tlefectus pororum in cellulari substantia . §. 57. Aliaque rationum momenta nostris deinde addidit Patrick-Keithius . Epidermis jam est in flore intra calycem clauso , a quo omnis aeris attactus hucusque prohibitus . Cuticula continuo renovatur in radicibus Betulas alte intra terram defixis , vel in caudice ejus , in quibus mem- hranse arefactas tegunt parenchyma, et aerem ab illo prorsus arcent . Partes quaedam, licet cellu- loso textu prse caeteris polleant, earum epidermi- de destructa, illam nunquam, vel difficillime ite- rum adipiscuntur . Vulnera plantarum , si fue- rint obducta, vei ab aeris injuriis defensa, citius conferruminantur, nova superveniente epidermide, quam quae detecta sibimetipsis relinquuntur. §. 58. Quibusomnibus etmajor supervenit ratio- num vis ex epidermidis animalis analogia, cujus naturam organicam Cl. Profes. Mojonus perbelle demonstravit . Haec enim nobiscum nascilur , no- biscum extenditur, vi absorbente, et exhalante pollet , producitur in ungues , etiam qua parte nulla adhsesio est cum cellulari textu , si nos aegrotamus , segrotat , saepe inflammatur , dolo- rem parit , si moritur , abit in furfures , cum nil evidentius in animalibus sit, quam quod mor- tuae partes nullo pacto cum viventibus con- sociari jDOssint , id vel carnis gangraena , vel ipsa ossium necrosi docente . §. 59. Denique dubium omne solvit Cl. Ami- cius , qui ope microscopii sui vidit in plantis cellulas epidermidis forma , et directione pror- sus diversa pollere a suppositi parenchymatis cellulis; ideo plantarum epidermis organicam pro- prio modo texturam , nuUo refragante , possidet . i6 Caput. II. De pbimordiis plantarum. Semen . §. 60. v/mnis planta vel a semine , vel a bul- billo , vel a gongylo ortum ducit , de quibus singillatim nunc dicendum . §. 61. Semen est, quod plantulam per organa ge- nitalia maxime visibilia rite fcecundatam fovet . Hoc, acquisita debita compage, separatur a paren- te , et in determinatum servatur tempus , donec stimulis exterioribus advenientibus, propriaque vi ad vegetationem excitatur , et in novam excre- scitplantam. Quare semen ovum plantarum vetusta Empedoclis sententia . Amygdala. Germen . §. 6a. Partes seminis internaB , et externcB . In- ternse simul sumptae amygdalce nomine veniunt , quarum praecipua est germen , embryo, corculumy plantula a Malpighio , cor seminis a Grewio nun- cupata , unde planta futura . Germen dividitur in radiculam Grewii , et Goertneri , sive rostellum Linnaei , in collum , et in gemmam , quae a non- nullis dicitur gemmula , vel plumula . Sunt qui etiam germen quarumdam plantarum blasti no- mine designant . I? Radicula . §. 63. Radicula , mox radicem sistcns , apice suo ad exteriora tendit in semine , ut citius illuc deveniat , unde planta nutricium succum valeat haurire ; quare , radicula concisa , paulo post mors plantulae . Plerumque simplicissima est ; at in gramineis plantis luultipartita occurrit . §. 64. Nunc nuda, nunc sacculo carnoso,aut luem- branaceo obvoluta , quem coleorhizm uomine re- centiores distinxerunt , prgevideratque Malpighius . Sacculus iste interdum facile ab illa secedit , in- terdum arctius eidem adhasret . Ex his notis plan- tffi exorhizcz , sive radicula nuda , et endorhizce. , sive radicula tecta , a Richardo dictae . §. 65. Radicula extra integumenta seminis in germinatione protruditur , et ad centrum tellu- ris fere semper vergit . Animadverterat Grewius , si terrae mandetur faba radicula sursum versa , radiculam hanc crerminantem unci iiistar incurva- ri , et in terram descendere . Hamclius cum glandem quercus intra vitreum vas radicula sur- sum versa sevisset , apex germinantis radiculae illico in terram inflexus ; at , vase partem iu contrariam ])luries converso , radicula flexuosa facta est . Hunterus terrae commisit semen in cen- tro sphaeras perpetuo in orbem actae ; germinans radicula in orbem convoluta , cito periens . §. 66. Qut-pnam sit vis , quae radiculam ad ter- rae centrum impellat , sententia diversa . Dudar- tius primus omnium nisum tribuit radiculae illuc eundi , quo humor ipsam traheret , plumulae vero , quo siccitas. Alii id assignaut potiori succi 2, i8 radiculse gravitati , alli aut terrae , aut humoris, aut tenebrarum influxui super radiculam , solis , aut aeris super plumulam . Knightius , et cum il- lo Davyus radiculam ab universalis attractionis legibus ad centrum terrje perduci autumavit . Quidam fluidam materiem continenter descen- dere , et in apicem agere radiculae statuerunt , dum solidae partes super semetipsas continue se sistentes in plumula plumulam superne adaugent. §. 67. Rectene haec omnia ad rei explicationem perhibita ? Non omnes radiculae semper ad infe- riora descendunt . Non gravior radiculae , non levior, aut vaporosior succus plumulae revera est . Lux , aut tenebrae inverso modo hisce partibus applicilae , earum directionem non mutant ; tene- bras nihil possunt , cum nihil sint . Patrick-Kei- thius primus , et post illum Dutrochetus se- men in tubo ita locarunt, ut plumula germinans in terram desuper positam se se fixerit , radi- cula deorsum in aerem liberum recta descenderit: et licet Dutrochetus molem terrae superimpositae adauxerit, licet ad latus germinantis seminis spon- giam aqua foetam locaverit , nunquam tamen ra- diculae directio ad inferiora , plumul» ad supe- riora prohibila , cum nulla aeris pro plumula , nulla humoris , vel terrag pro radicula attra- ctio sit . Viscum album , planta parasitica , radi- culam sursum , deorsum, imo ex omni parte ad centrum rami , non ad centrum telluris , dirigit; iffitur radiculae universalis attractionis legibus non obediunt. Fluida materies in solo apice radicu- las nulla profecto est ; et solidae , et fluidae par- tes aeque reperiuntur cum in tota plumula , tum in tota radicula ; quare nec mechanicffi istae leges phsenomenon explicant . 19 §. 68. Qu3B ciim ita sint , dicemusne cum Du- trocheto, directionem plumuls, et radicul» a co- lore diverso pendere , quo utraque gaudet , adeo ut unaqu«que eo vertatur , iibi facilius colorem sibi a natura inditum adipisci queat? Keithii , et ipsius Dutrocheti periculum, de quo supra [§,67.], rei falsitatem evincit . An potius cum eodem Du- trocheto statuendum, plumulae, et radiculae dire- ctionem a motu earum spontaneo , potentiis ex- ternis impellentibus , pendere ? Id nec vere, nec philosophorum more ; cum nihil prorsus sponta- neum esse possit , ubi voluntas nuUa , nec spon- taneum unquam sit , quod ab externis causis im- pellitur , ac movetur . §. 69. Quorsum igitur haec omnia ? Ut sciamus, in hoc quoque naturse miraculo nos nihil scire . Plumula . §. 70. Plumula pars germinis ascendens . Con- stat gemmula e foliolis sibi invicem incumben- tibus , phmtulam ascensuram foventibus . Nunc cauliculo visibili suffulta , nunc sessilis , nunc adeo minuta , ut nisi post inceptam germinatio- nem conspici possit . Insuper vel nuda , vel sub tegmine latens , cui coleoptilcB nomen recentiores tribuerunt . §. 71. Licet vero partes omnes ascendentis cau- dicis insint in germine , nos tamen non soninia- bimus cum Leeuwenhoeckio , spicam vidisse ope vitri in plumula tritici , et longe minus tum spicam , tum organa sexualia in piumula secalis, ut perhibuit Ledermulierus . 20 Collum . §. 72. Plumulag, et radiculae bases cum inter- clum se se fere contingant , tunc collum vix ul- lum . Alias autem esedem distant inter se ; tunc collum in propatulo est , forma varium in variis plantis . Nihilo tamen secius ante inceptam ger- minationem dictu difficile , qui sint colli fines. §. 73. Collum hoc, caudicem ascendentem a descendente dividens , impetum in utrumque , ut ita dicani , facit ; quare pimctiim vitale voca- vit Lamarckius. Plurima quidem vi pollet, cum , eo corrupto , planta moriatur . Noverat Grewius, et coarctationis nomine distinxerat . Cotyledones . §. 74. Cotyledones sunt folia seminalia plan- tarum aspectu varia , collo germinis affixa. Con- stant celluloso textu , in quo nutricia materies , plus minus copiosa latet . Praeterea ibi serpunt vasa , quae ad germen deferuntur , mammalia a Bonneto dicta , quia nascentem plantulam primi- tus nutriunt . Qua de re Grewius radicem seminor- lem , nec immerito , cotyledones nuncupaverat . §. 75. Vasa hasc alia sunt lymphatica , alia tra- chealia ex observationibus Malpighii , Amicii , et nostris . Cotyledones cum intra tegumenta se- minis coarctentur, mole varient , et pallescant , ubi sub terra germinantes latent , ideo a reliquo- rum foliorum forma abludunt . Vitellus Goertne- ri , hxpoblastum Richardi ad cotyledonem omnino pertinent . §. 76. Omne semen vel uno tantum cotyledone. ai vel cluobns Instruitur . Cotyledon solitarius in- terdum e regione habet appendiculam , quam epihlastwn dixit Richardus . Quffi plantje nascun- tur a semine prioris notae , monocotyledone(j& ap- pellantur , qucB a semine notae posterioris , dico- tyledonecz . §. 77. Sunt j qui affirment , semina esse , quas plusquam duoi>us cotyledonibus ditentur . Gaer- tnerus , Mirbelius , nos id evidenter fieri in coni- ferarum plantarum semine contendimus . At Lin- naeus , Jussiasus , et Vintenatius putant , in his plantis duos tantum cotyledones reperiri , qui profunde secti sint . Quidquid sit , cum plantae , quae a semine vel duobus , vel multis cotyledo- nibus praedito nascuntnr , eadem prorsus structu- ra polleant , queestio haec niillius momenti . Re- ctius forte, omnique lite ablata, hujusmodi phm- tae uno eodemque nomine polycotyledonecB di- cendae . §. 78. Ex his , qufe hucusque tradidimus , clare patet , verum semen natura sua cotyledone prse- ditum ; ideo notas seminis certissimas perpetuo habemus cum in foecunditate ejus per organa genitalia maxime visibilia , tum in cotyledonum pragsentia . §. 79. Vasa mammalia saepius ad radiculam , quam ad gemmulam contendunt . Quae ratio est , cur radicula, prius quam plumula , evolvatur. At- tamen Poliinius vidit horum vasorura connexio- nem cum gemmula in Zea Mays , Mirbelius in Nelumbio specioso ; et ex analogia divinare pos- sumus , id contingere in reliquis seminibus ejus- deni structura; ; quare gemmula eorum uno eo- demque tempOre germinat cum radicula , nisi etiam paulo antc . a.2. Jilhumen . §. 80. Omnls nutricia siiLstantia in cotylcdo- ne perpetuo non est . Interdum haec in peculiari receptaculo , quod albumen , perisperma , vel en- dosperma dixerunt , seorsim posita . Albumen fit cellulari textu , vasis nullis , neque cum germi- ne connectitur. Cotyledon alimentum ab albumine haurit , et vehit ad germen. §. 81. Ex diversis notis materiei in cellulis al- buminis locatje ipsum albumen variat nunc fria- bile , flexile , carnosum , oleosum , nunc densum, corneum , siccum , et fere ligneum . Semper per- cellitur ab aqua , plus minusve album , odoris , saporisque expers . §. 8a. Forma , et situs ejus res variabiles . At moles in inversa cum cotyledone ratione perpetuo est . Itaque deest , cum cotyledones satis ampli. Nec immerito Pollinius semini tribuit albumen nunc externum <, nunc internum , prout nutricia materies reperitur in receptaculo seorsim posito, vel intra cotyledonem . TuniccB seminales . Hilum , RapJie . Chalaza . §. 83. Sicuti animalium foetus in utero intra secundas clauditur , ita plantarum germen intra sacculum suum , qui ab externis injuriis illud tuetur , et in germinatione adjuvat , decidit ve- ro , nascente planta , more secundarum . §. 84. Sunt , qui putent , esse sacculum sim- plicem sine suturis , quem nomine episperma- tis Richardus distinxit . Verum cum recens in duas membranas absque laceratione manifesta a3 sjepe dividatur : ideo et duplex dari integumentum seminis cum Malphighio , et recentioribus mul- tis censemus , quorum exterius appellabimus cum Goertnero testam ^ interius tegmen . Malpighius alterum dixerat chorion , alterum amnion . §. 85. Testa superficie perpetuo levis . Variat carnosa , membranacea , tenax , crustosa , ossea . Poris, areolisque polygonis vitro conspiciendis ex- terius scatet juxta observationes Malpigliii , et Mirbelii . Pori hi canalibus respondent , qui per testam vario modo excurrunt . Pars testce carnosa quibusdam sarcoderma audit . Cavendum autem est , ne testa crassior in plures lamellas , vel strata arte dividatur , natura reluctante . §. 86. In testa meatus est , quem hilum , cica- tricem , fenestram , umbiUcum anatomici dicunt . Hac umbilicalia vasa semen ingrediuntur . Mea- tum istum duplicem esse mavult Turpinius , al- terum pro nutriciis vasis , qui omphalodium , al- terum pro vasis genituram ferentibus excipiendis, qui micropila appellatur . Adversatur Mirbelius, et lis adhuc sub judice . §. 87. Ad oram fenestrce in quibusdam testis hinc caruncula cellulosa , in qua areolae polygo- na3 , poro centrali pertusae ope vitri conspiciun- tur , inde vel scrobiculus , vel punctum promi- nens ; utraque res apici radiculse respondens . §. 88. Tegmen fit membrana tenui absque su- turis , quae extremum funiculum umbilicalem ex- cipit , et in arefacto semine testae arcte adhseret . §. 89. Umbilicalia vasa non semper ab hilo recta subeunt interiora seminis , sed eorum funi- culus intra epispermalis substantiam , seu mavis inter testam , et tegmen excurrit , quo tractu raphe nuncupatur , et quo puncto hic idem ^4 fiiniciilus paulo crasslor integiimentum seminis perforat , dicitur chalaza. Si([uis autem postulet , qujenam hujus peculiaris fabricae ratio sit ? Re- spondebimus , id seutentia nostra pendere ex di- verso germinis in diversis seminibus situ , adeo ut generationis , et nutritionis materies aptius in germen sic deveniat . Situs radiculoe, quoad plumulam . §. 90. Situs radiculse duobus potissimum mo- dis variat in germine . Nam vel plumula , et ra- dicula sunt in eodem axe , quod in plantis per- muitis , et prsecipue in exorhizis contingit , vel contra , ut in endorhizis quibusdam observatur , in quibus gemmula fere ad perpendiculum con- nectitur cum cotyledone infero , crassoque , qua de causa radicula fit lateralis . Structura germinis ante evolutionem . §.91 Structura germinis ante evolutionem sim- plex . Superficies ejus levis ; intus substantia uni- formis, cjuodammodo vitrea, nihil organici hacte- nus praeseferens . Quot germina intra semen ? §. 92,. Sicuti in animalium ovo germen plerum- que solitarium , ita et in plantarum semine . Lu- dit tamen in utroque natura , nam bina germina observata in semine EvonYmi europcei , et Pinus Cembrce, tria in Citro Aurantio , Allio fragrante , et Visco albo , plura in Citro decumana . a5 Germinis creatio . §. qS. Germen hoc quando in alvo matris for- matum ? An cuncta germina initio mundi crea- ta, an singula creantur in tempore ? Id nos pror- sus latet . Sunt , qui putent , germina singula- rum rerum longe lateque per universum sata , nt asqualiter sint in aere , in aqua , in terra , in plantis , in animalibus . Haec autem ncqueunt evolvi praeterquam loco , materieque opportunis , ita ut germina plantarum solum intra plantas , in quas offendunt , explicentur . Quod quidem contra rerum naturam foret ; tunc enim omnia in mundo vel essent rerum germina , vel germi- num receptacula , quas cum suapte natura cor- ruptibilia sint , qui demvim germina evolveren- tur absque matricibus ? Praeterea tunc generatio iiuUius momenti foret , quam profecto tam sole- mnem novimus in organicis corporibus . Ex quibus omnibus luculenter evincitur , eadem dicenda de plantis , quae Hallerus habet de homine: Primor' dia novcB plantos ipsa natura velat . Num dentur anomalioi in structura germinis ? §. 94. Nunc videndum, an ea, qu£B semen con- stituunt , unquam abludant a ratione illa , quam supra docuimus , ut quidam putarunt . Nam Ri- chardus pater penitius inspiciens in semina plan- tarum monocotyledonearum , seu endorhizarum , statuit , horum alia donari germine , cujus basis fit corpore carnoso maguce molis prse reliquis par- tibus , appellavitque semina hcBc macropoda , corpus carnosum basim germinis sistens distinxit 2.6 nomiiie hypohlasti , et reliquiim germen hlastum nuncupavit . Quibus omnibus sequentia super- struxit . §. 95. Hypoblastuni superne cavitatem habet , in qua excipit blastum , quocl vel recta , vei la- tere suo cum illo connectitur . Blastum ex una parte gemmulam fert , ex altera radiculodem , si- ve radiculam adhuc intra coleorhizam latentem . Radiculodes nunc in eodem axe cum plumula , nunc axi isti lateralis . Hypoblastum cum radicu- lode totam radiculam efficit , imo hypoblastum apicem sistit hujus radiculje . Cotyledon est va- gina tenuis , quag gemmulam obvolvit , et sinu suo fovet . §. 96. Germinatio incipit ab hypoblasto , mox transit ad blastum , Primum patefit per turgo- rem radiculodis , a quo postea radix vera , vel uno eodemque tempore dignoscitur ex evolutione tum radicuiodis , tum gemmulae . Hypoblastum, cum hoc raunere sit functum, moritur , et a plantula separatur §• 97- Quam a vero horum nonnulla recedant, unusquisque facile dignoscet ex partium defini- tione superius a nobis tradita . Nam radicula perpetuo est , quje germinans protrahitur , fit radix vera , perdurat cum ipsa planta ; ideo radiculodes Richardi radicula germinum macro- podorum omnino est . Cotyledon connectitur cura germine in coUo, scilicet loco medio inter radicu- lam , et geramulara , priraum praebet aliraentum planta , mox perit ; ex quo hypoblastum Richar- di verus cotyledon . Denique vagina , quae gem- mulam vestit , coleoptila omnino est , seu ma- vis stipula . Ergo Richardus optime rimatus est partes oranes germinis macropodi ; at cum hie 27 noii abludant a roliquoruni somlnum partibns Domina , et officium eoruni parum apte consti- luit . §. 98. Alii insuper fuerunt , qui radiculam posse in germine deficere autumarunt, negarunt alii . Litis causa semen Nelumbii , Jussiso, Gaer- tnero , Richardo , Poitovio , et Mirbelio hac de re decertantibus . §. 99. Semen Nelumhii habet germen suum in- tra corpus carnosum magnas molis , profundeque bipartitum . Germen hoc recta descendit intra il- lud , et cum basi ejus connectitur, gemmulamque membrana praetenui obvolutam gerit . Jussiseus initio , deinde Richardus membranam istam ha- buerunt pro cotyledone , et corpus carnosum pro radicula . Gaertnerus sumpsit Iroc idem corpus carnosum pro vitello suo , sed obscure de radi- Gula loquutus est . Poitovius membranam gem- mulas non cotyledoneni esse , sed vaginam ma- vult , vaginis propemodum similem , qnibus suc- cedentia folia obvelantur , carnosum corpus pro duobus cotyledonibus habendum censuit, radicu- lam autem denegavit isti semini . Mirbelius as- sentitur Poitovio -, cumque viderit , vasa qusedam ad imum corpus carnosum inter se convenire , et simul juncta exterius sub conuli specie protube- rare , habuit haec ipsa pro radicula , sed radicu- la inerti . §. 100. Verum ea , quae perbelle exhibuit ipse Mirbelius de anatome hujus seminis, si penitius, et omni theoriae fuco amoto , inspiciantur , rationes suppeditant , quas eamdem structuram partium , ac in reliquis seminibus , etiam in Nelumhio es- se prorsus demonstrant . Nam germen ejus ad ma- cropoda pertinere, ut primus tradidit Richardus , dubium non est ; cumque axis gemmulje recta descentlat ad basim coiporis carnosi , quod coty- ledonem esse jam demonstravimus , ideo radiculo- des ex necessitate lateralis . Atqui hujusmodi prorsus est ; is enim sub primo folio , sive sub prima vaginula papillis multis in germinatione extuberat , a quibus radiculse , mox radices ve- rae , exeunt ; quse res postea ad quodvis foliuni repetita occurrit , ut in plantis aquatilibus saepe contingit §. 10 1. Sequitur ex his, vasa corporis carnosi invicem convenlentia non radiculam , quia iiec iii cotyledone radicula inhabitat , nec radicula est , quod nunquam evolvitur , nec plantam firmat , sed vasa mammalia prorsus sistere , vaginam ve- ro gemmulas pertinere ad coleoptilam , seu po- tius referre stipulam , quse unicuique folio in hac planta solemnis . Forte radiculodes initio adeo parvus est , ut observatorum oculos eflPuge- rit . Versimile quoque est , gemmulam , et radi- culodem uno eodemque tempore explicari ex con- junctione vasorum cotyledonis cum utroque , quod plerisque germinibus macropodis videtur peculiare ; nec putarem , hujusce gemmulae evo- iutionem evolutioni radiculodis prseire . BulbilU . §. I02. Bulbilli sunt carnosa corpora , plus minus turgescentia , plantulam nec radicula visi- bili , nec cotyledone donatam foventia . Superfi- cie leves sunt , obvolutique epidermide ; intus in succoso parenchymate nutricia materies . Organis genitali])us propriis carent, iiec directe foecun- dantur , etsi Seepius ad phaBnogamas , quam ad cryptogmas plantas pertineant ; an igitur ex antiquiori , et iudirecta geueratione effceti ? Ho- runi alii , cuni maturueriut , decidunt a parente, mox prolem novam daturi , alii germiuant connexi cum matre , a qua demuin sejunguntur . Gongyli . §. io3. Gongylorum (i) nomine veniunt corpu- scula plantigera , minima , interdum specie pul- veris ignescentis , passim opaca , etiam sub vitris prsevalidis ; quae cum macerationis ope , vel spon- te sua pellucida subinde occurrant , ideo non vi- dentur esse germina nuda, ut putat Erhenbergius. Penitior eorum structura ruilli hucusque pa- tuit; sed terrcC commissa speciem renovant. Propria sunt illarum plantarum , in quibus organa ge- nitalia aut nulla, aut siqua sunt, a consuetis for- mis abludunt , et oculis uostris se se subducunt. Anne igitur gongyli bulbillis similes ? Sunt , qui putent . Germinantes cotyledone stricto sensu ca- rent ; ideo plantae, ad quas pertinent , acotyledo- necB dictae . §. 104. Richardus negat, germen esse in gongy- lo,et pian tas gougyliferas ^i«e e//Z(^rjo/ze \J,nenihno- nkes ] vocat . Vult prseterea ipsum gongylum , quem sporulce. nomine designat , in novam plau- tam mutari, adeo ut quocuuque puncto superliciei (i) Cum pluribus , diversisque nominibus organon seminale planiarum cryptogamarum a recenlioribiis indiceuir , nnum gon<^yli vocabulum reliquis praefero huic Raspaillii senteniiae in- nixus : ,, O botanistes ! la science a cent fois plus de mots , ,, que de choses, ne creons plus de mols , cherchons de nou- ,, veaux faits ,yAnnal . des tcienc. nat. tom. 5. p. aij^. 3o suse is terram contingat , hic loci in radiceni , ex opposito vero latere in gemmulam sit abiturus . At quaeso , qui haec a Richardo visa in tanta mi- nimorum corpusculorum parvitate ? Qai penitio- rem gongyli structuram , quam nullus oculus unquam detexit , ipse detexit? Nonne rectius ex cognitis ad ignota gradum faciens prajcursionem germinis admisisset, prout hcec tum in bulbillo , tum in semine contingit? Germinatio seminis , hulhilU , gongyli . §. io5. Omnibus , quae dignoscuntur , de stru- Ctura seminis , bulbiili , et gongyli enarratis , ratio postulat , ut deveniamus ad ea , quse ger- minationis eorum modum nobis aperiunt, et pri- mo quidem de germinatione seminis dicendum . §. io6. Semine vel terrae , vel opportuniori lo- commisso , humor externus per poros , et canales epispermatis ad interiora penetrat , atque in transitu isto percolatur , ut aptior fiat ad germen veluti obdormiens excitandum . Ingredi- tur quoque per hilum ; sed verum non est, totam germinationem , seminibus aquam per hilum ab- sorbentibus , contingere . Nam , hilo arte clau- so , germinantia semina viderunt naturse curiosi ; quinimo , seminibus intra coloratum liquorem germinantibus , ipsi canales epispermatis huniore ingrediente infecti reperti sunt . §. 107. Humor, cum ad interiora seminis deve- nerit , nutriciam materiem in cotyledonibus , vel in albumine delitescentem solvit , tunicaeque se- minis interea emolliuntur , laxantur ; ex qui- bu5 omnibus semen turget , et dirumpitur . 3i §. io8. Haec aritem rnptura nunc fit tunlcis discer- ptis , nunc radicula impetum in punctum quod- dam , veluti in operculum , faciente , illudque pellente ; id vero constanti naturse lege in quavis specie, familiaque . §. 109. A soiuta nutricia materie lac seniinis oritur, quod plantulam per vasa mammalia sub- iens , generatione fere iterum instituta^ germen ad vitam excitat . Quare, seminibus cotyledone , vel perispermate arte orbatis , nulla amplius vita est. Neque cotyledonis , aut perispermatis duri- ties unquam impedit , quominus humor al) iis absorbeatur , et in nutricium lac , peracta solu- tione f«culae , abeat . §. iio. Lac seminis statim in radiculam trans- it , qiiibusdam germinibus macropodis exceptis, in quibus uno eodemque tempore et radiculam , et gemmulam subit . Igitur radicula fere semper omnium prima prodit , et , discisso epispermate , producitur , et defigitur in terram , sive uuda sit, sive a coleorhiza proficiscatur . Poslquam ra- dicula in terram infixa , gemmula protruditur , quae alimentum suum ex radicula haurit . At ubi cotyledon lac nutricium tum radiculae, tum gem- mulae eodem tempore suppeditat , tunc utraque simul nascitur , Gemmula cum nuda est , cito iu conspectum venit ; cum vero tegitur coleoptila , id tunc demum obtingit , cum coleoptilae parie- tes , gemmula turgescente , distenduntur , atte- nuantur , dilacerantur . §. III. Germine ita evoluto , tota plantula est, in qua et descendentem , et ascendentem caudi- cem probe distinguimus . CoUum , quod secun- dum a cotyledone vivens , cum caudicibus istis commiscetur, et modo hunc, modo illum ex statis 3a natUrcB legibus sequitur , unde fit, ut cotyledon vel hypogcBUS , et squalens intra terram continue delitescat , vel ejjlgcBUS e terra erumpat , et vi- rescat . §. 112. Atqui dum hsec in germine exterius contingunt , pari pacto et- partes ejus internse patefiunt . Nam quae substantia ante germinatio- nem fuerat uniformis, nec videbatur organica, nunc partim in cellularem mutatur textum , partim in vascularem , fasciculique vasorum sic inter se se dissiti nascuntur , ut nulla hucusque distinctio sit inter dicotyledoneam , vel monocotyledoneani plantam. Statim autem conjunctio vasorum radi- culae cum gemmula fit, per quam succus a radice in terram defixa directe eo ducitur , et regia nu- tritionis via instituitur , ab extremis videlicet ra- dicibus in caulem . §. ii3. Ex hisce omnibus putandum non est , totum germinationis opus humoris externi se- men subeuntis auxilio absolvi . Aer enim, calor, lux , electricitas humori huic opem potissimam ferunt . Attamen liquor iste primo , et praecipuo fungitur officio , et certam in unoquoque semine proportionem tenet cum reliquis excitantibus cau- sis , et praecipue cum aere , qui tunc tantum germen afficit , cum in hocce liquore solutus . Quare aqua, cum semen ingreditur majori, quam par est , quantitate , nocumento illi est , trahit- que ad corruptionem , et destructionem . §. 114. Animadvertere quoque juvat , germina- tionem non semper haberi , cum semen ex absor- pto humore turget . Turgent enim semina omnia vel antiquissima intra aquam , in quibus nulla vis vitse amplius est , turgent in ipsa aqua bul- liente, turgent in oleo, in aceto, in solutione salis, nec tamen germinant , cum totum id a minima- rum particularum affinitate , quod cujuscunque materiei est , nec a vita , dependeat . §. ii5. Et quam proportionem liquor , eandem quoque habet calor , qui semen ad vitam exci- tat . Etenim vis ejus intra quosdam limiles in germinatione continetur , adeo ut certa caeli tem- peries perpetuo sit pro uniuscujusque seminis evolutione . Cujus rei fidem faciunt ipsa semina sponte quoquo tempore terrae commissa, qus tan- tum statis, diversisque anni temporibus pro divcr- sa caeli temperie germinant . Atqui germinatio haec nunquam datur infra octavum a naturali conge- latione gradum , licet semina hoc frigore non cor- rumpantur , nec germinandi potestatem amittant. Contra , calore nimium aucto , primo deficit ne- cessarius vegetationi humor , deinde seminis com- pago irreparabili jactura dissolvitur . Fatendum tamen est , geiminationem intra quosdam aucti caloris limites ocyus contingere , ita ut Adanso- nius in Africa occidua ad Seneo;aliam observave- I ... ~ rit , eadem tritici semina citius, quam apud nos germinare , compertumque sit , plantas omnes citius in Italia nostra , quam in borealibus phi- gis e terra prodire . §. ii6. Aeris influxum in germinans semen Grewius praniuntiaverat ex fermentationum do- ctrina , qus tunc ad omnia naturae pliaenomena explicanda valebat, potius quam ex observatione, et experimento . Demonstrarunt vero Rayus , Digbyus , Hombergius, Boyelus , Musschembroe- kius, et Boerhaavius , seminibus intra Boyleanum vacuum nunquam germinantibus . §. 117. Hac de re intelligimus, cur semina solo tenaci , altiorive commissa difficilius , vel omnino 3 34 non genninent ; cui' , antlqiiis monumentis cxca- vatis, si rei fides habenda , plantaa sponte prodie- rint non antea visce , quas gigni a seminibus ibi- dem a longinquo tempore delitescentibus , et ab aeris attactu prohibitis creditum est ; cur, pluvia satis superveniente, tellus in crustam obdurescens germinationem impediat ; cur terrse comminuan- tur, fodiantur ; cur quaedam semina parcius , qu«- dam altius humo in satione contegantur . §. ii8. Nec obstat , quod semina aquatilium plantarum , sspe etiam pisi , aut lentis , intra aquam germinare visa sint , cum aqua nunquam aere destituatur . Quare Theodorus Saussurius experimento probavit , semina intra aquam , quae jam bulliverit , tunc tantum germinare , cum aquas pondus ducentis , aut tercentis vicibus se- minis pondus superet , quia in hac una aquae quantitate latet aer , qui ad vegetationem exci- tandam sufficiat . §. 119. Sunt quoque, qui affirment, semen pisi prius aqua emollitum , cum deinde intra oleum fuisset demersum , germinasse . At idem Saussu- rius , periculo pluries renovato , rem assequutus minime est . Quas forte germinatio hic visa est , fuit tantum absorptio aquag , et turgor seminis ex affinitate minimarum partium . Si autem germi- natio vera , ha?c incepta intra aquam, et ab aere, qui in aqua, vel in oleo latebat, adjuta . §. 120. Compertum est , aerem ambientis at- mosphaerae constare ex una , et viginti aeris oxy- genii , et ex septuaginta novem aeris azoti , sive septonii , partibus , queis passim commixta repe- ritur una ex quingentis , aut octingentis partibus aeris acidi carbonici . Aere oxygenio ex seminis atmosphasra ablato, nuUa germinatio fuit in faba 35 observationibus Scheclii . Acharckis vero , Carra- dorius , Goughius , Cruickshanchius , et Theo- dorus Saussurius nulla seniina absque aere oxy- genio germinare demonstrarunt . §. 12,1. Quo purior aer oxygenius semini supra incumbit, eo citius germinatio excitatur , sed eo citiusquoque plantuhi interit . Ideo atmosphaericus aer mistura sua plantulce nascenti aptior. Quae vero semina intra aquam germinant , id faciunt ope aeris oxygenii , qui vel purus , vel sub for- ma aeris atmosphsrici reperitur in aqua, quique ad id muneris aptissimus, cum octavam volujui- nis aquae partem purus sequiparat . §. 132. Rollus opinatus est , aerem oxygenium partim a semine germinante absorberi , partim cum carbonio seminis conjungi , et in aerem acidum carbonicum mutari . At Saussurius de- monstravit , totum aerem oxygenium , qui iu atmosphaera germinantis seminis evanescit, in ae- rem acidum carbonicuni abire , cum novissimi hujus aeris volumen volumini aeris oxygenii eva- nescentis omnino respondeat . Re quidem vera se- niina germinanlia intra centum poUices cubicos aeris atmospha-rici , qui unum et viginti pollices culucos aeris oxygenii , et septuagiuta novem aeris azoti possident , cjuatuordccini pollices cu- bicos aeris acidi carbonici suppeditarunt , rema- nentibus in ambiente aere septem pollicibus cu- bicis aeris oxygenii . Praeterea idem Saussurius observavit, quantilatem aeris acidi carbonici au- geri , ubi aere oxygenio , loco aeris atmosphae- rici , pro germinatioue seminum obtinenda usus fuerit . §. 123. Diversa aeris oxygenii dosis requiritur pro germinantium seminum diversitate . Initium 36 antem germinationis cum nos lateat , nos qnoque latet absoluta hujus aeris quantitas ad id conse- quendum apta ; quare Saussurius rem tantum proxime in quibusdam seminibus determinavit . §. 124. Carbonio a seminibus per germinatio- nem partim amisso , quod superest , eandem pro- portionem cum oxygeno, et hydrogeno fagculae ve- getabilis amplius non habet ; ex quo fcccula haec in saccharinam substantiam aqua solubilem conver- titur, veluti amylum, quod acido sulphuris tran- sit in saccharum . Ita contingit, ut faecula in co- tyledone,vel albumine delitescens plantulam sub- eat , ac nutriat . §. 125, Colligitur ex his, semina tenebris ege- re , ut germinent . Etenim lux , quae primam , et potissimam affinitatem habet cum oxygeno , illud arcte sibi devinctum retinens impediret , quominus deduceret carbonium a semine ; ex quo lac vegetabile nunquam fieret . Rem primus in- vestigavit Ingenhouzius , demonstravit Sennebie- rius , qui semina quarundam plantarum intra humentes spongias abdidit , aliaque soli sub vi- treo vase , alia tenebris operculi ope uno eodem- que loco exposuit . Atqui novissima tantum citius , et facilius germinarunt . Et perperam quidem Bertholonus id copiosiori humori tribuit , cui se- mina in tenebris degentia ex imminuta solaris ra- dii vi erant obnoxia . Nam in hoc Sennebierii periculo idem perpetuo fuit caloris gradus pro cunctis seminibus , idem humor ex vitris , aut operculis superimpositis . §. ia6. At physiologi, dum de necessitate oxy- geni , et hydrogeni in fascula augendi conve- ni-unt , ut haBC in lac vegetabile convertatur, dis- putant de modo . Siqui enim id tribuendum 37 putarunt subductioni carbonii , quam supra in- nuimus , alii in aliam prorsus sententiam abie- runt . Sennebierius , periculo instituto , obser- vavit , tantam aeris acidi carbonici , vel hydro- genii vim a seminibus in aqua distillata, aut bul- lita , vel in aere septonio, aut hydrogenio deten- tis exhalari , quantam ex iis nunquam obtinere potuerat longo antli* pneumaticae usu . Ex quo arguit , aerem illum , cum in semine non sit , ex dissolutione aquse , intra quam semina degebant , proficisci . §. 12.7. Preeterea Vauquelinius demonstraverat ope chyniicae analysis , saccharinam subslantiam , qu3e in germinatione oritur , sexaginta quatuor ex centum partibus oxygeni , viginti octo ex cen- tum carbonii , et octo ex centum hydrogeni par- tibus constare ; cum vero indubium sit, vegetan- tia semina magnam suppeditare carbonii copiam , quae in semine pisi unam ex quinque ponderis ejus partibus sequiparat, Sennebierius , facta com- paratione horum omnium cum iis, quse in supe- riori periculo contigerant , statuit , carbonium suppeditari a germinante semine, magnamque oxy- geni vim , quae cum carbonio seminis in aerem acidum carbonium transmutatur , vel cum semi- nis hydrogeno fseculam in sacchai-inam substan- tiam convertit, pendere a dissolutione aquae, quae semen germinans subierit . §. 128. Imo cum crcdiderit , semina in oleo demersa tunc tantum germinare, ubi prius aqua imbuerentur , id ex dissolutione aquae fieri ma- gis magisque contendit . Sii^uis vero objecerit, gummi , vel olea , quse in semine germinante sunt, dissolutione sua praebere oxygeiium, et hy- drogenum ad id operis necessarium : Sennebierius respondit , absurdiim fore , substantias istas illo ipso tenipore dissolvi , quo semina iisdem magis egent . Quare sentenlia ejus quid simile contin- git in germinante semine , quod accidit in feno non probe siccato , et dense acervato, in quo aqua ope fermentationis in elementa sua secedit , cujus ab oxygeno saccharina substantia formatur, dum ingens evolvitur aeris acidi carbonici vis , et tota feni moles ex hac eadem dissolutione incendio conflagrat . §. 12,9. At Saussurius contra ha?c Sennebierii argumenta novis periculis insurrexit . Curavit enim , ut semina qujedam ante germinatioiiem probe siccarentur , et ponderarentur , deinde in aere clauso aqua purissima germinarent . Post ger- minationem hsc semina iterum siccata , et lan- ce pensata sunt , et carbonio cum iis computato, quod vel in germinatione , vel in siccatione ami- serant , tamen minori , quam antea, pondere fue- runt inventa . Quid igitur amiserunt ? Hydro- genum , et oxygenum , quatenus elementa semi- nis constituunt . §. i3o. Cumque idem Saussurius observasset , semina ^ germinatione ad dupluni , vel triplum tempus protracta , duplam , vel triplam carbonii dosim tantum amittere , nec aerem hydrogenium ex iis unquam evolare , protracta vero ad du- plum , vel triplum tempus siccatione , seminis pondus longe majori proportione imminui , con- cludit , ox^^^geni , et hydrogeni , quatenus elemen- ta sunt , jacturam hoc siccationis tempore pror- stis fieri . §. i3i. Quod cum contingat , carbonii ratio in demortuo post germinationem semine necessario augenda . Re quidem vera Saussurius majorem $9 carbonii dosim combustione obtinuit a pisi semi- nibus, quae post germinationem siccata fuerant , quani ab iis, quae nunquam germinaverant . §. iSa. Sequitur ex hisce observationibus : i*. nullam dari aquse dissolutionem in germinatione seminis , cum nullus aer hydrogenius , vel oxy- genius liber avolet ab illo , totum autem aerem oxygenium atmosphffirce , qui a semine afficitur , cum carbonio seminis conjungi , et iri aerem aci- dum carbonicum abire ; 2,°. semina , cum copio- sius , qiiam par est , aerem acidum carbonicum , aut septonium , aut hydrogenium emittunt , tunc esse demortua , et dissolutioni partium obnoxia ; quse dissolutio nunc tantum levis , et incipiens est , prout in siccatione germinati seminis con- tingit , nunc major , longiusque progressa , tunc- que ex fermentatione , et putrefaclione, pro- ut de feno evenire vidimus , dignoscenda . At qucBcunque ea sit , plurima exhalatoruin pars a dissoluta seminis substantia proficiscitur . §. i33. Igitur nulla vera germinatio fuit in Sennebierii periculis , nec esse poterat absque a- tmosphcerico aere , et quae consectaria a dissolutio- ne aquas idem deduxit , haec ab aqua vegetationi necessaria nuUimode enata suut, nec fermentantis feni exemplum quidquam facit ad germinationis opus explicandum . §. 134. Superest nunc , ut de electricitatis in germinationem vi verba faciamus. Sunt, qui pu- tent , electricitatem ita agere , ut semina ad ger- minationem citius evocet , sunt, qui contra senti- ant . Atqui utraque opinio vera . Etenim electri- ca materies in omnia naturse corpora influit , et operatur , quae cum in organicis corporibus nimia sit , ea destruit , cum modica , actiones eorum 4o quam certissime auget ; ideo germinationi maxi- me favet . Quoties vidi, semina plantarum e cali- dioribiis terrse plagis proficiscentia , aestivis pro- cellarum pluviis ,"quae plurima semper electrici- tate pollent , irrorata sponte nasci , cum antea irrio-ationibus quotidianis , et vehementiori solis radio intra vitra restitissent ! §. i35. Quce res externae seniina in germinatio- nem impellunt , easdem et bulbillos , et gongy- los . At bulbilli id peculiare habent, quod, cum plurimo prcPstent succoso parenchymate , ger- men obducente , germinatio eorum etiam sine humore externo incipiat , superveniente tantum moderato quodam externi caloris gradu . Praeterea vis bulbillorum germinans initio magis in ascen- dente gemmula , quam in descendente radice aL- sumitur . §. i36. Contra gongyli , ut germinent , exter- no humore copiose afficiantur, necessuni est . Hinc id evenit vel intra aquam , vel squalentibus , et prohibitis a sole locis , vel ad nivem deliquescen- tem , vel post copiosam pluviam . Est quoque , ut quorundam generum , stirpiumque gongyli frio^oris summopere patientes sint . Hinc hujusmo- di plantae gongyliferae ultimus vegetationis ter- minus tum in polaribus , tum in editioribus gla- ciei plagis . Quibus de causis videre mihi videor, gonoylos omnino non essse bulbillis similes , ut recentiorum plerique autumant . §. 137. Licet vero enumeratae res externae et semina , et bulbiilos , et gongylos ad vitam ex- citent : tota tamen horum vivificandorum pote- stas in externis rebus non est. Etenim vis qua?dam in organicis corporibus latet, quas eadem apta reddit" ad stimulorum externorum actionem 4i excipiendam , atque obsecundandam , ut vita sit . Vim istam unicuique corpori ad vitam venturo , ideo et unicuique plantae , Summus rerum Opi- fex largitus est . Incitabilltatein recentiores ab ef- fectu nuncuparunt , ut rem quoquo modo indi- carent , cujus naturam non cognoscerent , neo forte cognituri unquam sint . Caput III. De plantis dicotyledoneis . Divisio plantarum a cotyledonihus . §. i38. JLiiquet ex praemissis, plantas omnes vel dicotyledoneas , vel monocotyledoneas , vel acotyle- doneas esse , quae res jam innotuerat Cssalpino . Nec levioris momenti haec distinctio est , cum stirpes , quas ad unamquamque ex hisce tribubus pertinent , structuram omnino propriam, et singu- larem possideant, ita ut naturae studiosi systema- ta , et methodos ad gentes, familias , et species dirimendas peculiari huic compagini superstru- xerint . Nos autem , ut ab iis , quse majori pol- lent artificio , exordiamur, de plantis dicotyledo- neis primo sermonem habebimus . Quce peculiaria semini, et incipienti plantcB dicotyledonece. §. 139. Semini harum plantarum quaedam pe- culiaria . Germinis partes externs antequam ger- minent , magis quam alibi conspiciendce . Radicula 42 passim ad hilum vergit , extuberans forma co- nica . Collum teres probe distinguit descenden- tem ab ascendente candice . Plumiila sapius nuda , gemmula , et cauliculo instructa . Cotyle- dones in collo germinis, ex adversa, u])i duo, vel circum circa , ubi plures , infixi, gemmulam oc- cultantes , sessiles , vel petiolo suffulti , alii diu- tius perdurantes , alii cito decidui , raro in^equa- les . §. i4o. At h^ec omnia non adeo firma , et pe- reunia sunt , ut a tramite suo nunquam aJjlu- dant . Omnium singularissima ratio est , qua co- tyledones TropKoli, antea disjuncti , in gcrmina- tione invicejn coha?rent , Geoffroreo De St. Hilaire observante , et unum cotyledonem efficiunt . Item cotyledon indivisus , ideo solitarius, in Lecythi , Bertholletia , Pinguicula , U tricularia , Cyclami- no ex animadversionibus Richardi . Qui lusus , si cum illis, qui a multorum cotyledonum nume- ro pendent, conjungantur, facile evincemur, dico- tyledoneas plantas magis ex penitiori earum stru- ctura , quam e cotyledonum numero , dignoscen- das . Adeo infirma est omnis methodus hisce su- perstructa , qiiam melhodum naturse injuria dici- mus . §. i4i. Jfini vero in dicotyledoneis plantis, dum, vasis primum , intusque pullulantibus , nullam habemus notam , qua illas a monocotyledoneis distinguamus , paulo post alia vasa inter priora evolvuntur , quse cum integrum perficiant orbem, certos nos reddunt de harum plantarum natura . Atque hsec prima , penitioraque vasa ope vitri tra- chealia esse comperimus ; adeo ut eadem ab interioribus gigni indubium sit . Evolutione au- tem omni adimpleta, duo nobis se se conspicienda 43 praebent in hisce plantis , cortex , et lignum ; quae res cum pariter descendenti , et ascendenti caudici sint peculiares , ct eamdem structuram , paucis exceptis , possideant : ideo prinium de il- lis dicemus . Cortex . §. 143. Tria in cortice animadverterunt anato- mici , epidentddem , quse exlerior , celhdareni suh- stantiam sub epidermide , denique ordines vaso- riiin . §. 143. De structura epldermidis satis super- que jam egimus . Vix monendum siiperest, plu- res dicotyledoiieas plantas , cum in longum per- durent svum , tot tanlisque vicissitudinibus esse obnoxias , ut earum epidermis in demortuum fur- furem , membranasque Scepe sspius abeat , et se- cedat . §. i44- Stratum subslantic-B celhilaris epidermidi suppositum , quod involucrum cellulare , aut corti- cale nuncupatum , succo vegetabili plus minus turget , et materies vegetabilis in illo subsidet , quae ut plurimum viridis , interdum vero cine- rea , rubens , aut lutesceus . Ab hac color plan- tas ; adeo ut stratum istud Malpighiano reticulo quid simile referat . Crassilies ejiis varia , insignis in Suhere . Continuatur ab externis ad penitiora plantSB . Dum adhuc junior , buUiendo in pultem moUescit , quce frialiilis , cum frigefiat . Succo nu- tricio ascendente , facilius ab epidermide separa- tur . Solida corpora , tesserarum forma , quae Mal- pighius in hoc strato vidit , fortuita sunt ab effu- sione succi ; quas cum ab a([ua solvi nequeant , i- deo involucrum corticale , quod aqua solvitur, et maceratur, nullimode ab illis proficiscitur. 44 §. i45. Sub cellulari corticis strato orJines va- sorum lympliaticorum forma retis , et vasa pro- pria, in diversis plantis diverse sita , quibus omni- bus interjectus cellularis textus , qui ab exter- nis ad penitiora corticis pertingit per retium lu- mina . Quodvis rete fit ex fibris , quas inceptum iter relinquentes ad alias fibras accedunt , et vel hic desinunt ,'vel iterum deflectuntur , ut ad prio- rem semitam redeant , aut cum aliis fibris con- socientur . Reticulatum opus , quod hiuc oritur , plurimum variat , subinde elegantissimum . Mace- ratio , cellulari textu destructo , retia hsc pate- facit ; idemque obtinetur , cellulari substantia scalpri ope , postquam bulliverit , sejuncta . §. 146. Intertexta retis stamina , quas nudis ocu- lis simplicia videntur , vitro augente e fasciculo tenuiorum vasorum formata deteguntur . At quo- nsque unius ejusdemque fibrae divisio pertingat , nullus hucusque determinavit , ne Hamelius qui- dem , qui periculum ad rem aperiendam instituit . §. 147. Quodvis rete alii reti superimponitur , prout tunicarum caspae est ; at qus retia penitio- ra sunt , minoribus areis sensim , sensimque in- structa , ita tamen ut aliquid cellularis substantiae per hasce areas semper transeat ad radios cellula- res , quos indicavimus , formandos . §. 148. Siquis vero postulet , an areae suppo- sitorum retium sibi inviceaii respondeant , id qui- dem fieri in cortice Tilice, europcecB demonstravit Hamelius ; num quid simile , tantoque ordine e- veniat in reliquis corticibus , vix credimus . §. 149. Numerus retium ex Hamelii observa- tionibus quotannis augetur in cortice perennantis trunci , neque tamen numerus annorum corticis ab hisce retibus hucusque licuit divinare . 45 §. i5o. Retia hae cum macerationis ope sejun- gi queant , prout sejunguntur paginje Jibri , fa- ctum est , ut Grewius cuncta corticis retia simul sumpta Ubri nomine nuncupaverit , Malpighio ad- versante , cui liber est novum ligni stratum quot- annis a penitiori cortice genitum , et antiquiori ligno superadditum , ut mox videbimus . §. i5r. Vasa propria , cum vulnerata liquorem in eadem , quam initio tenent , directione fun- dant , ideo recta incedere evidens est . §. iSa. Trache^e deliciunt in cortice ; nec tra- cliearum germina ibi cum Malpighio qua^renda ad formandum alburnum , cum etiam in albur- no tracheas deficiant . Lignum . §, i53. Lignum robur plant» . In caudice pe- rennante constat ex alburno , ex stratis circa idem centrum positis vasorum lymphaticorum , ex canali , qui medullam continet , ex medulla centrali , et ex radiis medullaribus a centro ad peripheriam pertingentibus . In caudice annotino alburnuin , et stratum vasorum lymphaticorum unum et idem corpus constituunt , quod subinde prorsus continuatur , et confunditur cum strato vasorum lymphaticorum corticis . §. 154. Alburnum , substantia media inter cor- ticem , et lignum antiquius , exterham sistit lioni compaginem , crassitie diversam in diversis spe- ciebus . Simile structura est stratis suppositis va- sorum lymphaticorum , sed illis mollius , coloris- que dilutioris, aut distincti , \xt in Ebeno contia- git ; quae diversitas omnis ex eo pendet , quod al- hurnum ad perfectionem suam adhuc properat , 46 strata supposita ]am perfecta sint , et in destru- clionem vergant . Veteres ex moUitie habuerunt pro adipe vegetabili . §. i55. Strata vasorum lympliaticorum , albur- no supposita fiunt ex pluribus ductuum retibus, numero , et forma variis . Rete , quo in ligno pe- nitius , eo tenuius , et rigidius ex pressione est. §. i56. Inter hos lymphae ductus vasa propria excurrere , iis , quae deguiit in cortice , tenuiora, docuerunt Grewius , et Malpighius . Attamen al- ternus vasorum lymphaticorum , et receptacu- lorum resiniferorum ordo , quem Hamelius ob- servavit in Plnu , longe abest a communi ligni strucLura . Canalis medullaris . Medulla . §. iSy. Canalis medullaris sub stratis ligneis delitescit , et ligneum corpus adauget . Fit ex vasis trachealibus superimpositis , numero variis; qua de re nunc crassior , nunc tenuior . In ex- teriori ejus parte conspiciendi se se praebent tu- bi poris pertusi , sive tota longitudine sua aequa- les , sive strangulationibus constricti ; his succe- dunt falsae trachcce , sub quilius simplex , vel duplex trachearum ordo meduUam centralem am- bit . Ordo iste coroncB nomine ab Hillio , circu" lique vitalis ab Ibbetsonia insignitus . Sunt eti- am , qui dixerint vaginam niedullarem . §. i58. Formam canalis medullaris a situ fo- liorum pendere autumavit Pallisotius De Beau- vois , scilicet oblongam evadere a foliis oppositis, ut in Fraxino , triquetram a foliis ternis, ut in Nerio , pentagonam a foliis quinis in spirani 47 tlispositis , iit in Qiiercu . At res neque hic , ne- que de reliquis canalis medullaris modis proba- ta . §. 169. Mediilla centralis tota fit parenchyma- te , cujus cellulae grandiores , quam aiibi , praci- pue quffi in ipso centro sunt . Hcec , dum junior, succo turget , et viret , in senio arescit , et albet, subinde lacunosa fit , vel carie absumitur . Qnan- titas meduUae , et amplitudo cellularum ejus res variabiles a planta ad pLantam . Forte in quibus stirpibus celiulae reliqui parenchymatis sunt gran- diores , in iisdem meduila parcior . Radii medullares . Cur cellulcB medulloR ampliores . §. 160. Radii substantiae cellularis a medulla profecti per interstitia vasorum usque ad exte- riorem plantse partem deveniunt ; cumque alii consimiles radii involucri corticalis eodeni pro- pemodum pacto primis obviam fiant , ita super- licies plantae cum medulla communicat . Hi sunt radii meduUares , de quibus meminimus , quos Grewius insertimenta olim vocaverat . §. 161. Involucri corticalis , et medullae per ra- dios ceiiulares conjunctio in teneriori plaiita vi- sibilior ; tunc enim cellulas ex minori vasorum pressione grandiores . Nunquam liaec deest ; nun- quam celluis radiorum adeo comprimuntnr , ut nulla inter medullam , et corticem semita pa- teat . Ita fit , ut iji quacunque vel compa- ctiori arbore , si cortex ejus vi avellatur , dum succus ascendit in planta , remanentia frustula hurnore , quem a radiis ligni hauriunt , scatere pergant . Insuper Hamelius cum in junioribus 48 Ulmi ramis , qui jam bullivissent , strata vasorum mallei ictibus divelleret , medullares radios ad exteriora continuari detexit , et qua parte gem- ma pullulaverat e ramo , crassiorem meduUse ra- dium eo vidit pertingere . §. i6a. Radii meduUares , quo numerosiores , vel grandiores , eo magis molem medullae immi- nuunt, cumque cellulas parenchymatis medullaris abducant , et distrahant , ideo amplitudini harum cellularum augendse conducunt . Quae phsenomena olim diverso pacto explicuit Linckius. Contendit enim , diminutionem medullse pendere a novis tracheis, quse continuo pullulant intra medullarem tubum , amplitudinem vero cellularum medullce ab nisu proficisci , quo trachese in exteriora agunt, et impellunt . At hsec novarum trachearum gene- sis cum minime , aut per accidens tantum detur, cum ratio nulla sit , cur vasa trachealia magis contra resistentiam majorem ligni , quam contra minorem , et fere nullam medullae nitantur , cur idem vas plus vim suam in hanc , quam in illam partem exerceat : quare nos , relicta Linckii hypothesi , priorem sequemur sententiam ad hoc phsenomenon explicandum . Origo alburni . §. i63. Dicotyledonearum plantarum compagi- ne detecta , qusesitum est , unde , et quomodo ori- retur alburnum . Plures hac de re sententise . Mal- pighius novi ligni germina in cortice latere pu- tat , quse cum stato tempore , et circumstantiis se se evolvant , demum antiquiori ligno superaddun- tur ; remque hoc argumento probare satagit. Na- tura nihil per saltum agit , et cuncta e longinquo 49 disponlt . Animalium ossa inlllo mollla sensim sensimque induruerunt , Plantula e semiue ger- minans tenella est, mox in rigidiorem ligneamcom- pagem transitura ; ita ut quae in organicis cor- poribus molliora sunt, juniori poUeant sptate. Hinc lignum nunquam transit in alburnum , sed albur- num in lignum ; cumque cortex tenerior sit ligno, hicce allnirnum suppeditat . §. 164. Sunt , qui objiciant , dari cortices 11- gno robustiores , durioresve , prout corticis Tiliiz est, quo funes fiunt, et corticis Betulce, quo et domus conteguntur, et cymbaj extruuntur . Ai id minime fit ex parliuin rigiditate, de qua nunc ser- nio est, sed ex chymica molecularum affinitate , qua hffi strictius se se retinent , et ab aqua , vel humiditate abhorrent . §. i65. Quodque olim argumentum erat con- tra Malpighium, tracheas non dari in cortice , quas ille posuerat in ligno , nunc contra ad sen- tentiam Malpighii tutandam facit ; scilicet com- pertum est, tracheas deesse in ordinibus vasoruni lymphaticorum ligni , prout desunt in ordinibus vasorum lymphaticorum corticis , easque ab inte- rioribus pullulare , et circa inedullam perpetuo consistere . §. 166. Grewius aliam sententiam sequutus est, docuitque , corticem in partes duas quotannis se- cedere , quarum exterior abit in cutim , et fit cutis ipsa , interior vero additur ligno , parsque ejus cellulosa additamenturn fert radiis cellulari- bus , qui in ligno sunt , et vasa vasis . §. 167. Hanc Grewii sententiam periculis suis demonstrare studuit Hamelius. Nam zonam corti- cis transversa trajecit argenteis filis , cunujue asseveret , se penitiora luec fila deinum iiitra 4 5o lic;ni substantiam reperisse , non duhitavit , quin cortex; ipse in lignum transieiit . §. i68. Atqui PoUinius, iisdem periculis pluries, et diligentius repetitis , rem fieri omnino ne- gat, erroremque ab Hamelii experimentis paruni accurate institutis ortum fuisse demonstrat . Sae- pe enim fila argentea corticem late dilacerant , puUulansque Hber intra hujuscemodi vulnera viam sibi sternit , efficitque , ut fila argentea al- burno obducantur , quo in casu cortex in lignum transiisse visus est Hamelio . Id vero nunquam contigit , quoties Pollinius curavit , ne lacera- tiones fierent , vel factas lameUis plumbeis tuta- lus est , quaB pullulantem alburnum a vulneribus prohiberent . §. 169. Halesius novum lignum e veteri ligno contra Malpighium, et Grewium oriri asseruit . At Hamelii pericula id falsitatis arguunt , nullo e po- steriorum caterva dissentiente . Etenim Hameli- us corticem quarumdam arborum recenter a planla avulsum nunc ligno alius , diversaeque ar- boris applicuit, nunc lamella metallica, vel char- ta a ligno separavit , viditque , cicatrice ducta , alburnum semper ex applicito cortice, nunquam ex ligno generari , quam quidem rem Ludotius De Troy, repetitis periculis, omnino confirmavit. §. 170. Nec obstat , eUmdem Hamelium ce- raso juniori omnem corticem avulsisse , et tamen alium , novumque corticem , qui quidem structu- rae minus perfectae erat , ortum fuisse, veluti si e ligno proficisceretur . Nam alio diligentiori ex- perimento , in quo ramum arboris cortice denu- datum intra vitreum vas clausit , observavit , novum corticem e frustulis superstitis corticis , non e ligno pullulasse , nec totum vulnus 5i texisse, qiiod certe texlsset, si ortus esset a ligno. §. 171. Qaiuimo ex hoc intelligitur , cur ar- boris lignum , ubi aliqua sui parte yulneratur , pius miuusve alte arescat , et moriatur , cortex- que superveuiens ex vulneris margine undlque germinet , et ad centrum ejus paulalim extenda- tur , donec cicatrix sero demum ducatur . §. 172. Fuerunt quoque qui dixerint , albur-> num fieri ex gluline quodam ( camhium vocant ) quod aeque mauat cx ct)rtice , et ex antiquiori ligno , et in ligimm demum solidescit . Igitui; quo tempore gluten hoc secernitur , cortex sece- dit a ligno, ut cambium inter utrumque subside- at . At experimeula Hamelii , quae superius ( §. 169. ) attulimus , cum liguum omnimode exclu- dant ex alburni genesi , falsum quoque esse de- monstraut, cambium a lisuo fluere. Prasterea nul- lus hucusque vidit in oiganicis corporibus istum liqtioris in solidam substantiam transitum veluti per cristallizationem , nec vera datur corticis a ligno separatio , ascendente succo , ut cambiuni exsudans ibi subsideat . Continuitas partium sem- per eadem , at facilior teneriorum a durioribus sejunctio ex copia humoris uudique affluentis . §. 173. Dcnique Aubertus Du Petit Thouars cura viderit , a pullulantibus gemmis Dracccncz Dra-^ conis , quae mouocotyledonea est , fibras per fal- sum corticem descendentes agi, su-spicatus est , id quoque fieri posse in plantis dicotyledoneis , ila ut earum geuuuag, fibris inter corticem, et lignuin quotauuis demissis , lignum undique amplectau- tur , et alburnum excitent . Sed cum inordinatus gemmarum situs ligneos ordiues regulares neque- at gignere , quorum hlc opus est , nec fibras gem- iiiarum lateralium in dicotylcdoneis plantis rect^ 5a per caiilem Incedant, ideo et haec hypotliesis omni fundamento destituitur . §. 174. Quibus omnibus probe perpensis , una Malpighii sententia de alburni genesi verissima est , scilicet alburnum a corticc, in quo ejus ger- mina latent, generari . Quare plantae dicotyledo- neffi augmentum ab externis sumunt , et exo- gence jure merito a DecandoHeo dictae . At quo pacto id fiat, res valde obscura ; et magis hypo- thesi , quam rei nititur Mirbelii explicatio , qua , germinil3us novi ligni in cortice positis , haec ab affluente cambio in fila tenuissima , vel in globu- los statuit evolvi , unde vasa , et cellularis sub- stantia alburni . Ordines vasorum eccentri. §. 175. Ordines vasorum ligni , quos hucusque descripsimus, regulariter circa medullam perpetuo non obversantur in hisce plantis. Sunt, qui putent hos fieri potissimum eccentros in ea trunci parte, quae ad septentrionem vergit , alii contra in la- tere , quod spectat ad meridiem . Utraque senten- tia eodem fulcitur argumento , scilicet nutricium succum hinc ex minori evaporatione , sole defici- ente , inde ex majori stimulo , sole feriente , au- geri , et evolutionem partium longius protensam excitare . Sed opinio sua utrosque fefellit . §. 176. Ligneos ordines in quacumque arboris parte fieri eccentros indubium est ; cujus rei cau- sa succus nutricius affluentior quidem est vel ex robustiori radice , quje majorem alimenti copiam suppeditat , vel ex vegetiori ramo , qui alimoni- am fere omnem ad se trahit ; cumque istiusmo- di radices, vel ranii quaqua versus oriri possint in 53 arbore: ideo et circuli lignei quaqua versus ec- centri . Alhurnum coagulatum . §. 177. Alburnum, (\viodi coagulatum dicunt, tunc occurrit in arbore , cuni vel in toto , vel in par- te inimutatum remanet, nec in perfectum ligrniin transit ; quse res ex superveniente frigore cfTici compertum est , mortem alburno infereiite . §. 178. Phaenomenon hoc ad pathologiam pLin- taruni refcrendum ; atque iste morbus , Hamelio observante , in iis arboribus frequentius evenit , quae calidiori loco consit» , eo quod alternae pr,T- cocioris caloris cum frigore insequente vices hir ssepius contingant , et incipiens alburnum ad in- teritum ducant . Item quse plantae graciliores sunt, cum harum vicium minus patientes liant , albur- no demortuo magis obnoxiae . Quare arbores in plagis diutius frigidioribus firmiore, et saniore li- gno pollent; cui rei probe animadvertendum ali iis, qui operis tignarii, vel serendcB syivce curaiu habent . Forma conica caulis perdurantis. §. 179, Plantae dicotyledonca , quse herbaceam habent naturam , et eodem, quo nascuntur, anno moriuntur , gemmulam simplicissimam , nec aliis foetam gemmis , possident , (juae unius anni spalio evolvitur, unumque vasorum lymphaticorum ordi- nem , pluribus quidem retibus conflatum , adipi- scitur . §. 180. At plantae dicotyledonese caule peren- nantes quotannis mole augentur , donec viridior 54 illis SBtas est; qnare gemniula eartim magls com- posita . Scilicet hsec pluribus aliis (litatur gem- mis, quae successivis annis successive evolvuntiir . Unaquseque surculum parit, qui anno evolutionis suae unum tantum vasorum lymphaticorum ordi- nem habet in ligno ; singulis autem, qui insequun- tur , annis novus horum vasorum ordo priori superadditur , ita ut qui surculus primus e radi- ce prodiit, numerosioribiis ligneis ordinibus de- mum prsestet , et vicissim * §. i8i. Itaque arbor fit ex pluribus superim- positis plantis , successive enatis , quibus caudex ejus porrigitur , et mole augetur sub coni specie. Quinimo si caudex iste prope radicem abscinda- tur, anni SBtatis ejus a ligneis vasorum lymphati- corum ordinibus poterunt dinumerari . H^ec ta- men res non semper tuta , cuni uno , eodemque anno vel in temperatis terr?B plagis plures nasci queant lignei ordines ex alternis caloris , et fri>- goris vicibus , in quas ver nostrum s^epc offen- dit . GemmcB caudicece, . §. 182. Gemmre plantarum dicotyledonearum , dc quibus ssepe memini , sunt corpora quaedam , quag partem plantae fovent , mox evolvendam . Hae circumdantur squamulis, vel foliolis, et pluri- mum variant forma, quod quidem agricoL-e pro- Le norunt ; quare ex hac , cum plantae hyeme foliis orbantur , melius quam caeteri illas digno- scunt . §. i83, Squamae gemmarum excavatag , imbri- ratae , externs apud nos , et in frigidioribus re- gionibus dur» , reliquse tenerae , sensim sensimque 55 angiistiores , obtlucte glutlne , plus minusve lilr- sutia scatentes ; quae res plurinmm valent ad pro- hibendum germen a tempestatum injuriis, et ab msectorum esu defendendum . §. 184. Duriores squamse, cum ssepe deficiant in gemmi,s , praecipue in iis plantis , quae calidas in- colunt regiones , eodem oiEcio , quo integumen- ta seminis , non funguntur . §. i85. Gemmge communicant cum planta altrice tum ope vasorum , tum prsecipue ope substantiie medullaris, vel parenchymatis, cui gemma incum- bit , quod quidem in perennanti dicotyledonea- rum plantarum caudice obtingit in apice caulis , ramorumque, vel in apice radiorum medullari- um , qui hac de causa insigniores facti . §. 186. Magna quidem et rerum, et officii inter gemmam , et semen similitudo , at non onuiis . britur semen ex utriusque sexus immediato con- cursu ; ditatur peculiaribus integnmentis , et cotyledone , saepe etiam albumine . Nil horum in gemma . Illic semper plumula , et radicula ; hic vel plumula tantum , vel tantum radicula . De- cidit semen a parente , et sui juris lit; gemma nunquam . Semen plantam gignit in praccipuis partibus gcnitoribns similem , gemma in onnii- bus . Adeo mirabile est diversum naturae opiiici- um in organicorum corporum restauratione per- agenda ! Neque tamen inficiandum est, sunnnam inter utramque rem necessitudinem intercedere . Planta enim , qure copiosioribus luxuriat gemmis, vix fructum parit, et vicissim; ssepe quoque flores mutantur in gemmas . §. 187. Quonam pacto gignantnr gemmse , res valde obscura . Alii creationis initio genitas sta- tuunt, alii in tempore . Utrumque possibile ; neu- truin demonstratum . 56 Ilabitus plantarum . §. i88. Gemmse JBtatem plantse determinant . Scilicet ubi una , vel duplex tantum genima est cum in ascendente , tum in descendente germinis caudice , planta , quae nascitur , aut eodem moritur , aut altero ab evolutione sua anno ; quare annua , vel biennis dicitur . Cum radix plures possidet gemmas per annos succes- sivos evolvendas, caulis vero e simplicissima gem- ma radicali quotannis oritur , et perit , tunc plan- ta perennis . Denique fruticosa appellatur , cum et radix , et caulis pluribus superimpositis ditan- tur gemmis, quarum altera ex altera per annorum seriem proditura. Quaj qiiidem fruticosa planta in- terdum id peculiare habet , quod anni fine pars ejus superior exsiccatur, remanentibus gemmis la- teralibus in inferiore, ex quibus novae proles anno insequente puUulant ; tuncqiie suffrutex audit . Rami . §. 189. Gemmse in apice caulis sitje augent ipsum caulem, qu£e in latere, gignunt ramos . Hi eadem prorsus structura , et forma , quae in trun- co est , pollent . Initio angulo circiter decem graduum distant ab illo ; annis crescentibus , ma- gis magisque recedunt; cumque demum ad angu- lum fere rectum devenerint, senium plantae , syl- vaque casdua . §. 190. Haec ramorum a caule deflexio tum ab eorum pondere originem habet , tum ab aere , et luce, quibus plantse natura sua ad vivendum egent . Superiores vero rami ideo rectiores, quia 57 liberior aeris , el lucis desuper agentis accessus illos ad perpendiculum fere detinet , et firniat . §. 191. Rami diversa praestant magnitudine, quia non omnes eadem vi nutricium succum hauriunt . Ubi igitur majus nutrimentum est , ibi quoque major ramus . §. 192. Qua ramus c caule erumpit , exterio- res ligni fibrae secedunt , ut illi exeunti locum prabeant . Tunc fibrae rami fibris caulis interse- runtur , commiscentur , unde nodus . Augmentum Ugni quando destnat . §. 193. Caulis, et rami, dum adhuc teneri, sub- stantia sua mole augentur ; at , ligno eorum in- durato , omne hujusmodi augmentum desinit . Hamelius id monstravit , ramulis teneris signo ad aqualia intervalla notatis , quorum ramulorum qui superiores , et juniores diutius , et longiori tractu creverunt , contra qui inferiores , et se- niores . Item ostendit, lignum arboris jam an- tea mensum , ligno superveniente non compu- tato , ejusdem molis perpetuo perstitisse ; cum- que seniori cortici signum apposuerit , hoc in posterum gemper reperit eodem loco , eademque a solo distantia . Ratio inter duritiem ligni^ et succum . Vitia ex succo copioso . §. 194. Itaque , ipso Halesio observante , du- rities ligni inversam sequitur rationem copiae suc- ci , augnientum vero ejus inversam rationem succi deficientis comitatur ; ex quo arbores, plan- tasque omnes contractiores in sicco , grandiores in humenli solo . 58 §. 195. Nec tamen copioslor succus sic sem- per prodest , ut non officiat arboribus . Excitan- tur enim numerosiores fibrag ligneae , qua parte unda nutriens abundantior , plantaque ibi firmior fit . Tunc opposita pars , quia debilior , cedit, et arbor incurvatur . Cui rei medela est numerosio- rum fibrarum recisio aliqua , ut agricola3 probe norunt . Habitus plantm quomx)do immutatur . Incrementum arboris . §. 196. Et hseo eadem serius protracta , aut citius exhausta nutricia materies in causa est, cur quaedam plantaB , quae loco suo natali perennan- les sunt , alibi fruticosce fiant , et contra, prout de Musa paradisiaca , et de Nicotiana Tabacco contingit . §. 197. Tenerarum partium augmento defi- ciente , incrementum arboris minime deficit, cum alburnum , gemmaeque annuatim longitudini , et latitudini ejus suppetias ferant . Num vero uno eodemque tempore, quo surculi annotini protrahi desinunt in arbore, cesset quoque omne augmen- tum ejus ex alburno , id nondum probe comper- tum . Est tamen ratio aliqua , cur suspicemur, id minime contingere , ut alio loco videbimus . Officium ?nedullcB . §. 198. Officium medullae semper solemne ha- bitum . Veteres quid simile animalium cordi , et cerebro medullam putarunt . Immerito cer- te ; cum nihil de iis , quffi ad animalium cor , atque cerebrum pertinent , reperiatur in plantis . §. it)9> Magnolhis vult, parencliyma medullae fruclibus gignendis , perficjendisque inservire . I;emmis denegaverit , meduUam voluit hoc munere fungi , eamque gemmarum , et tenerorum surculorum altricem constituit in plantarum tan- tum infantia , prout cotyledonum est , qui , cum germinans plantula radices in terram defixerit , ut alimentum sibi quaeritet, paulatim arescunt, et intereunt . §. 207. Ex his quoque omnem insitionis doctrl- nam iutelligimus. Nisi enim surcuius, qui in aliam arborem inserltur , junior sit , et medulla ejus succi plena , insitionis opus omnino perit . Propria radicis . §. 2o3. Nunc notas peculiares radicls , et dlf- fereiitias , quag inter caulem , et radicem repe- riuntur in dicotyledoneis plantis , brevl attlnge* mus . Radix haec caudice ramoso plerumque prae- dita , qul caudex cum superne crassior , paula- tim decresclt , donec in praetenues desinat Hbras . Alias vero radix aut fusiformis , aut tuberosa , fibrillis lateralibus paucis . §, 209. Sennebierius cum In hlsce plantls ra- dicem viderit frequentius ramosam, rationem ali- quam inter radicis , et caulis ramos intercedere putavit , adeo ut utriusque rami eodem prope- modum distribuantur modo , ramoque radicis de- slructo , ramus caulis ex eodem latere pereat , 62' et viclsslm . Verum cum similitudo hsec in dis- tributione ramorum reapse non occurrat , cum raclix deorsum , rami sursum constanti fere na- turae lef^e contendant , cum radix nunquam vi- rescat , licet soli exposita , cum mors rami, mar- tua radice, quae eidem respondet, nuUimode con- tingat: ideo Sennebierii sei>tentia de strictiori, mu- tuaque liarum partium ratione infirmatur . §. 3io. Epidermis , quae radicem vestit , poris caret. Moritur ipsa quoque in quibusdam radi-. cibus, ut in quibusdam caulibus , atque in exuvias secedit , quae suppositas partes custodire , et ab externis injuriis defendere valent . §. aii. Ratio medulise in radice dicotyledonea- rum plantarum plurimum va,riat . Etenim Mal- picrhius , ct Grewius observarunt , radicem nune per lonoum habere cavum y. quo carneam me-^ dullam custodit , nunc habere nulium , nunc satis conspicuum circa summitates suas . Eam-r dem rem superioribus diebus confirmavit Achil- les Richardus . ^. 312,. At insuntne tracheae in hisce radicibus ? Malpighius , et Grewius de re nou dubitarunt . Denegarunt Mirbelius , et Linkius ; postea Mirbe- lius in quibusdam radicibus admisit . Res senten- tia nostra diligentiori examine digna , cuni me- dullae defectus , vel prajsentia defectum, vel prae- sentiam trachearum portendant . §. ai3. Radix perennans deorsum quotannis protrahitur, prout caulis lignosus sursum , idque ex Hamelii periculis prscipue contingit in atte- nuato radicis apice, eo quod iste cuni junior , ita et tenerior sit . §. 2,14. OfHcium radicis est firmare plantam ia solo , ibique alimentum veluti manibus quaeritare^; ioitur racllx os plantae dicenda . Unae radicum ex- tremitates ad succum e terra hauriendum destina- t£B . Num vero id fiat ostiolis , an potius , Hillio perhibente , spongiolis, quibus capillarium radicu- larum apices terminantur , rcs adhuc incerta . Ex lioc tamen liquet , solum , in quo arbor degit , eo longius a caulis basi stercorandum , quo ma- gis radix late vagatur . Item Hamelius ex hoc declaravit , cur herbae annotinae defectu alimenti laborent, quo magis distant a senescentium ar- borum trunco , vel quo propius accedunt ad ju- niorum arborum caudicem , Caput IV. De PLANTIS MOrrOCOTYLEDONEIS . Propna seminis , et germinis . §. 21 5. Plantse monocotyledoneae differunt stru- ctura a dicotyledoneis jam in ipso germine . Hoc enim ante evolutionem suam vix quidquam prsesefert , quod tuto distingui possit . Radicula coleorhiza tegitur . Situs colli intellectu nostro , non oculis , sistendus . Cotyledon forma va- rius , in germinibus macropodis , ut vidimus , magnus , inferus , hypogaeus , supra fissus , vel cavus, ibique germen ferens, diu perdurans. Vix ac ne vix quidem incipit seminis evolutio , ger- men exit de tunicis , et extra tunicas ipsas ex- panditur , Turget radiculodes , dirumpitque co- leorhizam. Initio patefit papilla tantum centrali, unde prima prodit radicula , mox pluribus a- liis papillis lateralibus , novas fibrillas radicales daturis , quse cum supervenerint , plantulamque 64 in terra firmaverlnt , radicula centralls perit . Interea erumpit ex adverso gemmula forma coni , ex pluribus foliolis superimpositis fa- cta, quorum exterius vaginulam undique clau- sam sistit , cui pileoli nomen fecit Mirbelius . Pileolus iste , qui vera coleoptila est , ple- rumque latere dehiscit , ut reliqua gemmula exeat ; sgepe etiam apex ejus intra seminis tuni- cas irretitus remanet , quas secum vehit . §. 216. Sed et hic quoque ludit natura, prout ludentem vidimus in semine plantarum dicoty- ledonearum. Nam cotyledones duos constituit in Cycadeis , dum ipsas reliquarum partium stru- ctura ad monocotyledoneas plantas deduxit ; vel in quibusdam monocotyledoneis plantis appendi- culam e regione cotyledonis posuit , ut alias do- cuimus , qujB quidem appendicula alterius coty- ledonis instar est . §. 2,17. Dum gernien hoc se se evolvit , sub- stantia ejus penitior , quje antea nihil organici ostendebat , fasciculos vasorum intra cellularem substantiam nullo servato ordine pullulantium praesefert , quibus deinde novi alii fasciculi su- peradduntur , at seniper sine ordine , et ita cun- cti perpetuo remanent . Quae res nos tutos fa- cit de plantae monocotyledonese natura . Structura , et forma caulis . §. 218. Igitur cum nullum hic quoque discri- men intercedat inter ascendeutem , et descen- dentem caudicem , haec utrique peculiaria esse novimus . Cortex verus , qualis in dicotyle- doneis plantis est, omniiio dcficit . Epidermis caudicem obvolvit . Intus parenchyma , in quo 65 fasciculi vasorum inordinate disperguntur , rfiii quidem crebriores in ambitu , inter se se remo- tiores in centro ; vasaque cujusvis fasciculi tri- plicis generis sunt , exteriora lymphatica , iiite- riora propria , et trachealia . §. 2.ig. Vasa in unoquoque fasciculo inci- piente pollent ampliori luniine; at membranis co- rum paulatim crassescentibus , lumen minuitur , et quandoque penitus clauditur . Atqui vasa , qusB in ambitu cujusvis fasciculi , et fasciculi , qui in ambitu caudicis, lumine minori a reliquis distinguuntur. Quare plantae monocotyledone» ab interioribus ad exteriora et in singuiis partibus, et in tota mole augentur , et endogencc merito dictae a Decandolleo . §. 2,20. Ex hac monocotyledonearum planta- rum structura facile liquet, externam caulis ea- rum partem robustiorem esse , superiiciem vero aut striatam, aut sulcatam , aut angulosam, cum externi vasorum fasciculi nullo ordine eo pertin- gant . Cumque hi iidem externi fasciculi ex ja.m demonstratis sint antiquiores, et rigidiores: ideo, Daubentonio observante , cito impediunt , quo- minus planta dilatetur . Tunc vegetantis natura vis ita per longitudinem caulis agit , et pulhi- lantes partes impellit, ut caulis magis in longitu- dinem , quam in latitudinem excrescat ; ex (juo etiam fit, ut hae phintae unam gemmam terminan- tem plerumque possideant, et simpHcissimce flant, utque folliculi cellularis textus hac ipsa vi abre- pti recedant a forma hexagoni , parallelogram- mam figuram adipiscantur , et seriebus per hjn- gum positis se se potissimum sistant . §. 2,21. Insuper cum harum plantarum par- tes internse aequaliter ad exteriora contenfhiul , 66 vicissim vero externae partes parem resistentiam interioribus objiciant , caulis jeque teres evadit per totam longitudinem suam . Id tamen obtin- git , cum nutrimentum quovis tempore idem est; aliniento enim quandocumque deficiente , externi vasorum fasciculi, qui in nova caulis productio- ne evolvuntur , citius rigescunt , et , quominus ampliatio caulis integre perficiatur, impediunt . §. 22,2. Atqui hffic est illa ipsa structura plan- tarum monocotyledonearum , quam olim detexit Malpighius, et diligenter pro more suo descripsit ( Anatom. pL Londini 1675. tom. i. p. 6. 7. 21., Opera omn. Lugd, Batav. 1687. p. 24. 25. 38. ), quidquid hac de re Gallorum quidam veluti in- ventum suum perhibuerint , Malpighii verbis , Malpighio insalutato , propemodmn transcrip- tis . Caulis pecullaria in quibusdam monocotyh- doneis . §. 223. Nunc ad pecuHaria qusedam transea- mus , quae nonnullis monocotyledoneis plantis solemnia. In Asparagis crassum celluhiris textus stratum sub epidermide delitescit specie corticis, at corticis non veri . Quorsum id ? Reconduntur in hoc strato gemmce , et nutrimentum ab illo hauriunt , ut germinent , et solvantur in ramos. Quinimo , duni hoc contingit , fasciculi fibra- rum ex observatione Auberti Du Petit Thouars ab evolutarum gemmarum basi oriuntur , qui vel a superioribus ad radicem descendunt , vel a gemmis radicis ad superiora contendunt , et robur trunci adaugent . Ex quo fit, ut Aspa- ragi dicotyledonearum more , non tamen modo , 67 additamenla lignea ab externis qiioque adipiscan- tur . §. 2,24. Uraminum caulis , qni et culmus au- dit , hinc inde nodis distinguitur , internodiis intus vacuis . Interior quilibet vasorum fascicu- lus parum infra noflum propagines emittit , qu® cum proximi fasciculi flbris consociatae ad exte- riora deducuntur , ut occurrentes fibrarum fasci- culos pertranseant eleganti implicatione , tan- dem m unum conflueutes partim absumuntur in gemma , quae in apice nodi est, partim in folio. Ex hoc nodi graminum oriuntur , qui et firmi- tudinem cubuo , et majorem nutricii succi cir- culum ad nodi viciniam , gemmamque aflferunt , et promptiorem internodii evolutionem gignunt . Quare gramina perquam pollenti vitae vi ad nodos prseslant , in nodis tantum gemmas ferunt , in nodis propaginibus , radicibusque luxuriant , e- xemplo Zece Mays, et Triticiy quae gramina ob- servatione Pollinii , et Ginnanii spicis ad nodos enatis interdum superfoetasse visa sunt . §. 22,5. Cuhnus autem, dum omnia initio suc- 00 turgent , parenchymate undique repletur , quod cum aetate arescat , tunc cuhnus fit intus vacuus . Vasa internodii inferioris , cum partini distrahantur in fohum , quod oritur e nodo , ideo non omnia transeunt in sequens internodiura; ex quo clare patet graminum culmum semper semperque attenuari , quo magis producitur . Igitur quid simile hic quoque contingit , quod in forma cauhs plantarum dicotyledonearum, at diversa propemodum ratione . 68 Propria radicis . §. 226. Dlfferentlae inter radicem , et caulem plantarum monocotyledonearum totae stant in e- pidermide absque poris . Differentise vero inter radicem harum stirpium , et radicem stirpium dicotyledonearum , praeter ea , quae pertinent ad structuram longe diversam , maxime elucent ex habitu fibrato , specie fasciculi , nec ramoso , ramis e trunco medio crassiori altero post al- terum prodeuntibus . §. 2,27. Praetereundum autem non est, bulbum plantarum Liliacearum totum in radice non absumi . Scilicet hic una , vel pluribus ditatur gemmis , aut bulbillis , mox novas plantas , et ascendentes caules daturis , Orbiculus carnosus, depressus sub bulbo collum , sive nodum vita- lem constituit, unde radix vera sub fibrati fa- sciculi specie proficiscitur , et in terram descen- dit. Musarum , et Scitaminearum caulis ex su- perimpositis foliorum Vaginis formatus , cum nihil aliud sit, quam protractus, et evolutus bul- bus , sententiam nostram magis magisque demon- strat . §. 228. Pari pacto errant , qui Orchidum tu- bera sub fibrata radice degentia cum radice con- fundunt . Haec enim pro receptaculis medullaris substanti® genimas ascendentis caulis mox e- nutrituris habenda . Ita et in Graminibus basis caulis quandoque in receptaculum medullare pro nutriendis gemmis extuberat ; quinimo omne culmi internodium hujuscemodl tuberis officio fungitur . 69 Caput V, De RELIQUIS ORCANIS , QUAE COMMUNIA , VEL PROPRIA DICOTYLEDONEIS, ET MONOCOTYLE- DONEIS PLANTIS . FoUa . §. 229. Folia ornamentum plantae , producti , et fimbriati trunci appendices , iisdem elementa- riis organis , quibus truncus , omnino compo- nuntur . Vasa cujuscumque generis a caule pro- fecta vel illico expanduntur in folium , vel an- tequam id fiat , in fasciculum coUiguntur, et petiolum formant , quod vere compendium cau- dicis. §. 280. HsDc vasa aut rete expansum statim efficiunt in folio , aut uno , pluribusve insignio- ribus fasciculis per longitudinem illius excur- runt , a quibus reticulati plexus ortum suum ducunt , et per folium undequaque diffundun- tur . §. 281. Fasciculis istis nomen nervorum fece- re Botanici , venarwn vero reticulatis plexibus ; qui quidem reticulati plexus non libitu suo , sed statis a natura finibus extenduntur in fo- lium , et ambitum , formamque ejus constanti lege sistunt , sive margo folii integer sit , sive fissus , sive inermis , sive spinis , quse ex vasis iterum coacervatis , et densatis oriuntur, arma- tus . §. 282. Macerationis ope compertum est , rete vasorum duplex esse in quovis folio, horumque retium superius cum inferiore communicare , et 70 spissius , rigidiusqiie plerumqiie cvadere . Secl alia plura superimposita retia in quihusdam fo- liis detexerunt auatomici. §. 233. Quodvis rete fit vasis lymphaticis , propriisque . Tracheae in petiolo , nervisque ma- gis conspiciendse. Pulpa cellularis, hic succosior, quam alibi , areas retium implet , quam valde expetunt , atque corrodunt insecta quasdam , cu- ticula illassa . Epidermis totum folium obvolvit , et organa ejus continet ; haec reliqu« cuticulae structura similis , quare nec fibratus textus , nec glandulae eidem peculiares , Malpighii observa- tionibus Saussurio hac de re adversantibus . §. 2.54' Pori cuticulffi copiosiores in foliis , t|uani alibi , prEecipue in inferiori folii facie . Aquatiles tamen, et succosse plantse excipien- dae ; primae enim poris carent , qua incumbunt aquae , altera vero paucis poris utrinque pertu- sse . §. 235. Folia superficie sua vel laevia sunt , vel pilis , rugis , glandulis , scabritie scatent , verum facies eorum superior plerumque nuda . Forma folii mirabiliter varians , ut suo loco vi- debimus , item et crassitudo . Color passim viri- dis , modo saturatior , modo pallidior ; occurrit quoque ruber , roseus , aureus , argenteus , lu- teus , albus , niger , ferrugineus. §. 2.36. Quaedam folia quotannis decidunt , quae- dam perennant . Quotiescumque enim succus nu- tricius intercipitur inter folium et ramum , sub- stantia folii paulatim rigescit, moritur , et , flan- tibus ventis, folium hinc inde agitatum tandem disrumpitur , et deffluit . Contra iit , ubi nuUa unqviam succi interruptio est . Quae res solemnis cum foliis simplicibus ratione habita ad ramum, 71 tum folils composltis ratione hablta ad petio- lum communem . Eruptio , et perfectio gemmarum. §. 2,37. Cum folia omue , quod valent , au- gmentum adepta sunt, gemma erumpit in eorum axillis. Haec paulatim aetate turgescit, perficitur, et, adventante hyeme, quiescit. Forte natura hic loci gemmas posuit, quia major ibi perfecti hu- nioris a folio elaborati circulus ; ideo folia gem- mas erumpentes alere videntur . Quidam dixe- runt et generare , quod absurdum , cum initio folium ipsum latuerit in gemma . §. 2.38. Ut vero necessitudo inter gemmas, et folia magis magisque elucescat, observare juvat , gemmarum squamas tum ipsa structura folii poUere , tum in folia ssepe abire , gemmasque , ubi aetate adoleverint, adeo iti quibusdam pian- tis mole augeri , ut circulum humoris inter ra- mum , et foHum intercipiant , et morientis folii causa fiant ; quo in casu folium , quod vitam a gemma habuit , mortem suam in gemrna reperi- le videtur , Foliatio . Evolutio , et lapsus foUorum . §. 2,39. Foliatio , ut Linnsei verbls utar , est ea complicatio , quam folia .servant , dum intra gemniam , aut asparagos plantarum latent , quae quidem ante LinnaBum ignota . Haec , cum ab una ad aliam plantarum speciem diversa sit , ideo distinguitur in opposite , vel alterne involu- tam , aut revolutam , in obvolutam , in convolu' tam , in imhricatam , in equitantem ancipitem , 7a vel equitantem triquetram , in condupUcatam , in plicatam ^ in reclinatam , et in circinalem . §. 240. Igitur foliatio , seu vernatio praeit eru- ptiuni folioruin ; cumque rami annotini , produ- ctionesque trunci prodeant e gemmis , ideo fo- lia in arboribus oriuntur a tenello surculo , nunquam vero a ramo , truncoque senescentibus. Observatu quoque dignum est , quae plantse ad unam eamdemque pertinent speciem , eas , dum- modo nihil sit in caeli temperie , vel in solo , quod obstet, uno eodemque tempore quotannis germinare , foliisque ornari . Quse cum ita sint , spquitur, folia , quae prima erumpunt , prima quoque , ubi decidua sint , defluere, arborisque ramum inilio inferius , deinde superius foliis spoliari , item folia non cadere , nisi petiolus , aut basis eorum antea aruerint. Etenim si folia, et ramulus foliosus eodem prorsus tempore exsic- centur , tunc omnia remane^nt loco suo . DiJferenticE inter folia plantarum dicotyledonea-^ rum , et monocotyledonearum . §. 2.41. Snperest nunc , ut perpendamus , an ulhim intercedat discrimen inter folia plantarum dicotyledoneaium , et monocotyledonearum. Equi- dem priorum folia jam ab exortu suo , vasis retis instar expansis , formam , riisi amplitudi- nem, senescentis folii possident , et ex succo un- dequaque per venas , et nervos effnso , undique crescunt , et augentur . Contra folia posterio- rum ex vasis recta protensis saspe angusta , et vagina obvolventia evadunt , basique sua juxta Hamelii pericula ^antummodo crescunt , forte quia copiosior illic affluit succus. At hae difFerentiae 73 tanti non sunt , quanti quae in harum plantarum trunco dignoscuntur . Stipulce . §. 242. Ssppe acl foliorum , vel petlolorum La- sim alia quaedam foliola , seu potius foliacea ramenta occurrunt caeteris foliis structura pe- nitiori similia , quse stipulas dixerunt . §. 243. Alii vero omne id , quod in basi folio- rum offendunt , stipulam vocant , licet ncc for- mam , nec situm stipularum , de quibus egimus, ostendat . Hinc habent pro stipula ligulam mem- branaceam , albam , quae in Graminibus ori- tur inter folii vaginam , et folium ipsum , cul- mumque amplectitur , tum fibratum rete , quo frondes Palmarum basi sua expanduntur ad am- plexandum caulem , quodque Linkius reticuU no- mine distinxit , tum vaginam, qu® Asparagorum, vel Pinuum folia basi circumdat , illic hypophyl- lium ab eodcm Linkio , hic vaginulam proprie a Decandolleo nuncupatam , tum denique ochream Polygonorum , qua Willdenowius membranam a caulis nodo profectam , ct internodium inferne obvolventem indicavit . §. 244. Stipularum, cujuscumque formse sint, structura cum omnino eadem , ac illa foliorum , idem quoque officium esse debet . Cumque sti- pulae quaedam , foliis venientibus , decidant , qusedam una cuni foliis ipsis perdurent , prim» alimentum parant futuris foliis, cotyledonis , vel medullge instar , reliquae foliis ipsis in succi ve- getabilis defaBcalione opitulantur , vel defseca- tionem istam incohant . At reliqui stipularum 74 modi , qui caulem , vel folia amplectuntur , ro- Lur eistlem praecipue suppeditant . GlandulcB. Verruccc . §. 2,45. Folliculi quidam , aut quidam folli- culorum glomeres peculiarem liquorem , aut va- porem secernentes reperiuntur in plantis , qui glandulcB audiunt . Hi adsunt prajcipue in foliis , sed et in floribus , vel in aliis plantae parti- hus . §. 2,46. Glandularum structura , et officium duplex . Aliae enim ex loculis cellularibus sini- plicissimis fiunt , et patenti hiatu foras vel hali- tum, vel humorem fundunt, cellulares ^lajidulcn a Mirbelio dictae , et in glandularum excernentium censu habita. De his primus omnium loquutus est Malpighius . Aliae ex coagmentato cellulari textu, vasis interjectis , componuntur , et expellenti ostiolo carent . Vasculares glandulas appellavit Mirbelius, et secernentes tantum esse perhibuit ; at primus descripsit Hamelius -. §. 24?' Ostiola glandularum excernentium va- riant forma . Nunc simplicissima sunt , nunc squamula centro pertusa muniuntur , nunc pili modo extus hiant . Squamula illa cum furfure epidermidis secedentis non confundenda , neque cum filicum indusiis , idque ex praesentia ostioli centralis in quavis pelta facile obtinetur ; qua de causa pori scutati nomen hujusmodi ostiolo fece- runt anatomici . Pili vero intus cavi , vel ab imo ad summum aeque tenues , vel basi crassiores , vel media sui parte folliculo affixi , saepe ab ex- halato humore apice roscidi . Omnium singulares pili Urticce, aliarumque plantarum, qui acumine 75 suo , eC caiistico , qito scatent, succo , maxime uruut . CcBterum ^landulae ista saepe extia super- ficiem plantae promineiit , sessiles , aut pedi- cello sufFultse , luduntque forma spharulae , aut urceoli . §. a43. Glandularum secernentium penitior structura cum in animalibus , tum in vegetabili- bus ignota . Forte in plantis vasa lymphatica suc- cum vehentia cum vasis propriis revehentibus, fol- liculis interjectis, evidentius communicant . Verum incertum est, num secretio a chymica molecula- rum affinitate , vel potius ab ostiolorum forma pendeat . Hoc unum nos minime latet , secernen- tia or^ana id muneris praecipue obire , quia vitali vi, sive incitabilitate, pollent . §. 2,49. Denique copiosiores natura glandulas secernentes, et excernentes in foliorum , et florum substantia posuit , ut earum ope purior reddere- tur in foliis nutricius succus, in floribus materia fcecundans, §. aSo. VerrucaruM nomine intelligimus tuber- cula dura, e superficie plantae prominentia . Sunt, , qui putent verrucas istas in glandularum censu Jiabendas ; at nos ex earum ariditate , et aspre- dine excretam vegetabilem materiem potius esse autumamus . PiU. Aculei . SpincB . §. 25i. Pili plantarum non omnes ad expellen- tes glandularum canales pertinent . Saepe enim ducendi aeris officio funguntur , et communicatio- nem intra cellularem textum aperiunt . Quare pili superficiem plantae in circumdantem aerem 76 quodammodo extendunt, et contactum ejus cum illo adaugent , Sunt autem intus cavi , ssepe ex cellulis superimpositis facti , idest forma monilis, seu articulati , et ad necessitatem plantae ludunt longi , breves , molles , rigidi , pauci , copiosi , liberi , vel intertexti . §. aSa. Nec pili perpetuo insunt , in quibus jam fuerant partibus . Unde hoc ? Et solum , et caeli temperies plurimum habent vis in evolutio- ne pilorum ; qua de causa alpin» , vel littorales plantae prae illis , qucB demissis , hvimentibus , umbrosisque locis nascuntur , pilis abundant . Forte hic pili cum a frigore , tum a solis radiis plantas defendunt , et superiiciem earum in ae- xem protrahunt ad nutrientem humorem, qui in solo deficit , quaeritandum . §. 2,53. Aculei, et spincB sunt spicula lignea , queis pungimur . Priores fiunt ex vasis a cortice, vel a superficie plant® proficiscentibus , qu«e nu- cleum cellularem circumstant , et cuticula obte- guntur . Quare aculei dicotyledoneis plantis prae- cipue solemnes , et arescendo decidui , vel facile divellendi . Spinse originem suam altius a ligno ducunt , nec divelli queunt a planta, nisi ligno dilacerato . §. 12,54. Spinse interdum abeunt in ramos , et vicissim . Anne igitur spinse pro ramis abortum passis cum nuperioribus semper habendse ? Id quidem nec Hamelio visum est , nec nobis . Nam in spinis veris deest medulla centralis , eaedein- que recto angulo , nec acuto , prout ramorum est, exeunt e caule, saepe recurvantur, sine gemma peculiari quoque oriuntur, quinimo, cum ad ba- sim folii extiterint, post evolutam gemmam folio- sam nascuntur. Quare haec ramorum cum spinis 77 analogla in falsls spinis , siv^e in degeneribus tantum ramis locum habet . §, 2,55. Nosne igitur habeblmus cum Hamelio aculeos pro animaiium unguibus , spinas pro cor- nibus , adeo ut res utraque tum ad plantarum , tum ad animallum defensionem valeat ? Structura partium non eadem in aculeis , et unguibus , in spinis, et cornibus, Ergo nihil certi neque de natu- ra , neque de officio spinarum , et aculeorum nos statuere possumus , §. 2,56. Nec felicior hac Hamelii comparatione nobis videtur comparatio Malpighii, qui spinas, et aculeos natura pilorum esse autumavit, quia pili saepe rigescant . Partium anatomes , officiumque pilorum nunc bene perspectum analogiam hanc omnino refellunt , CapreoU . Fulcra . §. 257. Capreoli sunt cirratae qusedam appendi- ces , quarum ope plantae proximis fulcris innitun- tur , ut altius conscendant . Hse cirri quoque di- cuntur . Constant iisdem, queis caulis , partibus, ludunt simplices, vel ramosae ; color earum vi- ridis , origo varia , nunc oppositae foliis , nunc in foliorum axillis , vel infra , item e petiolo , aut ex apice folii sive simplicis, sive compositi proficiscuntur . Peculiaris est cirrus Nepenthum, qui in apice folli ortus paulatim turget , et abit in cyathum intus plurimis glandulis excernentibus refertum . Hujusmodi cyathus, quem ascidiwn di- xit Willdenowius , noctu operculo suo clauditur ad humorem exsudatum excipiendum , interdiu patet , quo idem humor avolet . Cirrus quoque Coh(Bce. scandeniis monitu Cl. Tenorii mirandus , 78 cum, digitis super illum percurrentibus, crispetur. §. 258. Quaedam plantae pro cirratis appendici- bus veluti in manus expanduntur , aut in fibras radicibus similes , papiliisque obductas, a quibus gluten secernitur, cujus ope ipsae plantse proximis corporibus adhsrent , exemplo Cissi vitiginem , HederiE Helicis -j Hederce poetarum (*), Vanilloe planifoU(By Lichenumque . (*) Hedera poetarum : follis rhombeo-oyatls , acuminatis ; baccis globosis, depressis ; stylo subnulio . H. chtysocarpa IValsh in Trans. of Ihe Ilorticult. Soc. 6. i, pn,q. 52. H. Helix /3 Sp. pl. 29,2. H. poetica C', IS. P. 3o5. H. Uionysias Daiechampii Lugd. hist. i: p. i^^g- fjuoad de~ scriptionem . Arb. K. /. JNascitur Constantinopoli , ia Graecia , et in Cor- cj ra insula niaris Jonici , ex quo novissimo loco attulit , et be- nevoie dedit Talbolius e.\imius , In hac radii uinbeliarum longiores, et bacca; duplo majores , quam in Iledera Helice L. Cccterum baccse stirpis nostrte sunt globosre, supra umbilicalo-depressae, stigmate subnuilo in centro umbilici , maluroe coloris aurei . At baccse Hederce Helicis L. sunt subrotundo- ti igonae , maturse nigrce , siylo longiusculo per- sistente terminata; . iVostra ha;c est hedera , qua oiim coronabantur poetse , und« Horatianum illud lib. 1, Od. 1. Doclarum Hederce prcemia frontium . Igitur quodcumque nomen specilicum tanto Hederce po»tarum noiiiini cedat necesse est . Descriptio in Historia Lugdunensi ad hanc certe pertinet ; sed figura ibi depicta , cum umbellam contiactam, et baccas nimis parvas exhibeat, Hederam Helicem nostratem referre mihi videtur ; cui sententite magis magisque accedendum puto , eo quod auctor dicat, plantam suam repe- riri etiani in Gallia , licet raro ; quae res minime vera est de Hedera poetarum . Alque ex hoc ipso fonte error Linncci for- le enatus est , qui in dissertatione De Sponsalibus planlarum Amccn , accad. i. ed. 5. p. 335. tradidit, Hederam poeticam C. B. lusum esse Hederai Ilelicis seuesceQtis . 79 §. aSp. Atqui nec cirris , nec manibus , nec fibris idem munus natura consiliorum ferax ob- tinuit in aliis plantis , quarum rami , petioli , caulesque vel circa fulcra , in quae oifendunt , vel inter se se ita contorquentur, ut quam altis- sime saepe scandant. ^n ex hac scandendi proprietate detur intellectus in plantis? §. 2,60. Nos autem latet , qua ratione , qvia vi id accidat. An ex intelligentia quadam, ex aliqua di- vinae illius aurae particula plantis quoque imper- tita id fieri cum Percivalio , aliisque dicemus ? Minime quidem . Inlelligentia summo inter res creatas gradu hominis tantum est, perceptio ali- qua reliquorum animantium . Hsec potissima ra- tio est, qua Summus rerum Opifex animalia a ve- getabilibus distinxit . Siqui autem motus occur- runt in plantis, cum bae altius scandunt , vel cum officio suo funguntur , vel attactu aliquo , id cum physicis naturae legibus, cum structura par- tium , cum maxima , qviae intercedit inter lucem, et plantas , affinitate consociatur . Nullo unquana tempore vegetabilia de peracto judicio signa prae- buenmt , nec dolorem , nec gaudium suum ullo unquam tempore nobis aperuerunt . Nec nisi so- mnians poetarum mens vidit arborem , cui atro liquunliu^ saiiguine guttce , Et terram labo maculant , gementemque Quid miserum, JEnea, laceras? jani parce sepulto : Parce pias scelerare nianus . Virg. ffineifl. lib. 5. vers. 28. 4'- Vegetabilia vivunt . Animalia vivunt , et sen- tiunt . 8o Caput VI. Physiologiga de nutrimento plantarum phocnogamarum . PrcBparatio atlmenti . Fundamenta agriculturce , §. 2,6r. Absolutis iis , quSB de striictura radi- cis , caulis , et foliorum pertractant , vegetabilia cum alimentum hisce ipsis sumant , atque per- ficiant , nostrum nunc est, arcana nutrimenti plan- tarum, quantum in nobis erit, patefacere . §. 262. Vix ac ne vix quidem actio stimulo- rum incaepit in plantula , quse tota incitabilitate sua pollet , motus undique oritur fluidorum intra solida , oritur actio^ et reactio uniuscujusque partis . Vita plantje est . §. 263. Ergo fluidorum clrcuitus nascitur cum ipsa vita , et fluida haec materies , qua parte juvat , organis plantarum applicitur , qua nocet, expellitur . Atqui circuitus iste cito desineret , morsque plantarum statim sequeretur , nisi plan- tae ex naturae suae legibus alia fluida ab externis possent haurire , ut priorem jacturam continen- ter reparent . Ideo nutrimenti necessitas ; ideo nutrimentum prima , et praecipua viventis plantaj operatio est . §. 264. Alimentum, vit fibrillas radicum subeat, oportet esse tenuissimum ; idque obtinetur ex- tra plantam ope terrae , et aquce , quae alimentum conterunt , atqiie solvunt . §. 2,65. Non omnis terra acl rem apta , secl quae facile a radicibus penetratur , quas licjuidas substautias , cujuscunque naturce sint , nutrimento plantarum opportunas exoipit , et moderate reti- net ; seque enim nocet , qua excepta fluida illico amittit , aut diutius servat . §. 2,66. Quidam naturae curiosi terram pro ve- hiculo tantum nutricisB substantiae habent , idque probare conantur ex nunquam immutato terrje pondere, in qua planta viguit , ex plantis intra aquam distillatam, aut humcntem muscum , gos- sipium , lignive rasuram positis , quae diu sine terra vixerunt . At chymica recentiorum analysis cum terrae principia , in cjua planta fuit , quam certissime in ipsa planta repererit , clare patet humum , ubi haec consita , partem aliquam nutri- menti eidem prsebuisse. Igitur minus accurata fuisse pericula a terras pondere nunquam immiiuito desumpta fatendum est , nec deerat terra substan- tiis illis , in quibus plantje steterunt , cum vel ipsa acjua distillata , aut cjuse e caslo demittitur , licet ptirissinice omnium , nunquam tamen terreis particulis destituantur . Quod siquis dixerit ter- ram , quae in phmta reperitur , ab ipsis plan- tae elementis gigni , id chymicis , quas de terra- rum omnium natura habemus notionibus , omui- no adversatur , cum alia terraruni , alia vegeta- bilium elementa sint . §. 267. Hisee terrae rationibus ad plantarum nutrimentum facientibus tota innititur agrirultu- rsB doctrina . Hinc miscent terras , hinc effodiuut, terunt , commiuuunt , arant, sulcant, stercoraut . §. 268. Quibus in rebus suus modus , et lenor est . Nam , Wallerio , Bergmano, et Gioberto ob- servantibus , terra vegetationi aptior cjuatuur 6 8a aluminae partes , tres silicis , cUias calcis , unam maguesiae possideat, opus est , Item vegetabilium, et animalium compages, cum morte dissolvitur , terrsB fertilitatem summopere adauget . Quare ager, qui fluminis alluvie , et inundationibus obtegitur vel in quo Secal&, Vicia, Lupinus-» Medicago , Trl- folium, animalium sordes, postquam fermentatio- nem quamdam passae sunt , sepeliuntur, commi- scentur , omnium feracissimus . §. 2,69. Denique non omnis alimenti solutio , quae fit in aqua , ex pericuUs Bertrandi, et Saus- surii nutrimento plantarum opportuna . Nam qui liquor ex solutis substantiis lutulentus , aut tenax est , nocet , et chymica stricto sensu solutio prae caeteris melior . AUmentum mtcet et morti plantarum aeque prospicit , §. 2,70, Alimentum hoc pacto extra plantas pa- ratum, vix ac ne vix quiclem illas subit, eisdem opitulatur , et vitam sustinet , At quonam miser- rimo fato hoc idem , clum primum plantas exci- tat , et vivificat , mortem earum paratlQuia ipse stimulus , qui in incitabilitatem agit , illam pau- latini obruit , et tandem destruit , Ita profecto est , Stimulo corporibus viventibus applicito , vita , et mors cec_[ue incepta . Jngressus alimenti . Chymus , et chylus plantarum , §. 271. Succus cum radicem subierit , defaeca- tos liquores offendit , quibuscum miscetur , ut ipse quoque defaecari incipiat . Haec dici potest 83 plantanim chymificatio, In qua quldem oxygenum aeris atmosphaerici plurimum valet , sive agat in carbonium succi , ut illum a reliquis substantiis segreget , atque purificet, sive cum aliis elemen- tis consocietur acl saccharum , olea, gummi , re- sinas , aliaque id generis paranda . Qua in re te- nebris opus est ; ideo radices in terram defigun- tur , ne solis lux potiori vi sua subducat oxy- genum . §. 2q%. Inde a radice succus per omnem cau- lem excurrit, et cum semper semperque alios de- fcBcatos liquores accipiat , cursu in isto continen- ter perficitur . Id probe demonstrarunt Knightio cum majus succi pondus, prout succus ex ela- tiori loco desumpt-us , tum dulcior ex copiosiori saccharina materia sapor . Hseo chylificatio plan-» tae est . QucB vis succum impellat intra pJantam . §. 273. De vi, quge succum hunc impellit, dis-» similiter sentiunt physiologi . Grewius id tribuit levitati ejus , eo quod vaporosus sit ; cui rei opitulatur relaxatio , et constrictio solidarum partium ex calore , et frigore atmosphaerici ae- ris . Sententiam hanc defenderunt Borellius , et La-Hirius , valvulis intra vasa lymphatica admis- sis venarum more . Ab actione caloris, et frigoris cum super partes solidas , tum super fluidas, et a peculiari vasorum structura, quid simile valvulis habente , ut alias dixi , rem explicuit Malpighi- us . Postea fermentationem chymicam, aut capil- larium tuborum vim , aut Hallerianam irritabili- tatem , aut vasorum contractionem ab elasticitate profectam , aut materiei invisibiliter exsudatae , 84 nec non calorls, et frlgorls potestatem ad phaeno- menon expllcandum physlologi adhibuerunt . §. 274. Cl. Amiclus paucis ab hinc annis ml- raudo illo mlcroscopio suo succl vegetabllls mo- tum in Charis, allisque plantis e Najadum faml- lla detexlt . Giobuli substantlas vlridis , veluti in- ter se se concatenati , et plurlmis serlebus juxta se invlcem poslti continenter moventur cum plan- tae succo in quovis internodio Charce , ita tamen ut quae globulorum serles dextrorsum slnt, vel recta , vel spirse in modum ascendant , atque ubi ad internodii diaphragma pervenerint , sinl- strorsum flectantur , et eodem modo descendant , et sic porro . Series ascendentes a descendentibus allquo dlstant intervallo ; qusB parletibus tubi proximlores, celerius moventur , et vlcisslm ; fle- xo , vel ligato internodlo , tot nascuntur globulo- rum, humorlsque circultus , quot sunt llberiora spatla ; nullus in parletibus tubi motus , vel tre- mor , nullave coarctatio consplcltur ; serlebus globulorum perturbatls, motus eorum imminultur, vel omnlno cessat ; transltus llquoris ab uno ad aliud Internodium per dlaphragma conspici nequit, licet eveniat . §. 2,75. Haec sunt , quae certo certlus nobls in- notuerunt de succi motu in nonnullls plantis ; an eadem contlngunt in omnibus ? Id nos adhuc latet; verum sic juvat conjlcere, postquam Schul- tlus , et cum Schultlo Cl. Paulus Savlus quid si- mile detexerunt in circuitu succi proprll Cheli- donii, qui circulus,cum Schultlo vlsus slt fieri non seorsim in quovis internodlo , ut in Charis, sed in tota vasorum liberorum longltudlne ,. magls ma- gisque analogla sua expllcat clrcuitum succi per vasa lymphatica . Quldquid sit , llquet ex invento 85 Amic.Iano, et Scliultlano, ratlonem , qua prlores motum succi in omnibus plantis fieri dixerunt , minus veram esse , et prseclpue quidem in Cha- ris , in quibus tota impellendi succi vis stat in globulls concatenatis , et per series dispositis . Cujusmodi vero sit vis ista , dlctu difficile . An electrica? Viereorjne id hypothesim nlmium sapiat. Respiratio plantarum ad succi nutricii perfectionem . §. 276. Succus lymphaticus, qul caulem percur- rit , limpidus, et inodorus est , aqusB perquam similis . Observationibus Deyeuxii, et Vauquelinii plus minus constat acido acetico libero , vei cum calce , aut potassa conjuncto , carbonate calcis , substantia saccharina , vel mucosa , saepe etiam albumlne , concino , glutine , materieque vegeta- bili extractiva . Qui quidem succus adhuc eget aeris atmosphserlci auxilio , quo ultimas alimonise dotes adipiscatur . §. 277. Huic rei folia prseclpue inserviunt, qui- buscum plantffi se se in aerem expandunt non or- namenti causa , sed ut ipsum aerem latius con- tingant , et absorbeant ; quod foliorum officlum praesenserat Malplghius . Inspiratio . %. 278. Aer atmosphsericus per poros , et pllos foliorum , nec non totius parenchymatis externi cum succo plantse communicat, primusque Spallan- zanius cognovlt, plantas aere oxygenlo atmosph^ras noctu prgesertim potiri , quamquam morte corre- ptus inventum suum omnibus absolutum numeris 86 non reliquerit. At Saussurins , periculis super Cactum Opuntiam institutis , rem ulterius aperuit, cognovitque, aerem oxygenium ex atmosphaera evanescentem nequaquam f/gi intra plantam in hoc aeris statu ; tunc enim ojie antliag pneumaticaj , vel caloris facile iterum ab ipsa planta evolaret, sed cum succo vegetabili diversa proportione chy- mico modo misceri, atque solvi, ita tamen ut ma- xima hujus aeris quantitas, quam folia noctu ab- sorbere valent , ipsum foliorum volumen volumi- ne suo aequiparet , imo quarta superet parte . Jam- que Spallanzanii periculis innotuerat , aerem aci- dum carbonicum prodire in aere clauso , ubi plantJB oxygenium aerem in tenebris subduxerant. Cumque idem Saussurius animadvertisset, folia , postquam totum , quem possunt , oxygenium ae- rem noctu absorbuerint, adhuc tamen agere in cir- cumstanti aere oxygenio, illumque in aerem aci- dum carbonicum liberum convertere , concludit, totum aerem oxygenium , qui in plantarum succo noctu solvitur , carbonio succi potiri, et in aerem acidum carbonicum , qui intus in planta iigitur , ipsum quoque mutari . Nocturna foUoruin conversio somnus dicta . §. 279. Id ut fiat , tenebris egent plantae , ne lux solis oxygenum aeris sibi devinctum retineat. Igitur quae nox requies animantium est , in plan- tis functioni vitali, quae prsecipua habetur, pera- gendae inservit . Hinc quamplurimarum plantarum folia noctu ita locantur , ut magis apta sint ad aerem oxygenium intus hauriendum . §. 280. Acosta , et Prosper Alpinus jam mirati erant nocturnam hanc foliorum conversionem in 87 qiiibusdam Indicis , et Egyptiis planlis ; neque tamen quidquam dicere contenderunt de ratione , qua flexio ista contingeret . Cum Linnaeus singu- lari foliorum conversione excitus , qme in Loto ornithopodiode noctu fit , eamdem fabulam , iit ipsius verbis utar , in toto fere regno vegetabili agi observavit , tantique fecit , ut folia noctu ia diversis stirpibus diverse flexa , adhibitis nomi- nibus propriis, distinxerit in conniventia, includen- tia, circwnsepientia, munientia, conduplicantia,in~ volventia , divergentia , dependentia , invertentia , imbricantia, retroversa ; cumque animum attendis- set ad rationem illam, qua animalia somno indul- gentia jacent, eamdem propemodum rationejn ani- madvertere putavit in nocturna foliorum flexione, quam somno plantarum quodammodo tribuit , et somnum plantarum vocavit ; minus recte quidem, quia plantse noctu foliorum auxilio in respiratio- nis susB opus incumbunt , quin, vitalibus foliorum officiis suspensis , somno vacent . §. aOi. Neque rem postea assequuti sunt ii , qui alternis tum frigoris , et caloris, tum obscu- ritatis , et lucis'vicibus tribuerunt . Etenim hjEC foliorum conversio iisdem ferme horis semper contingit , quicunque sit caloris , et frigoris, te- nebrarum , et lucis modus , et ratio . Nec Bon- neti pericula , quibus foliorum arte factorum conversionem , hinc calenti ferro , inde humenti spongia adhibitis, obtinebat , quidquam valent ad phaenomenon in viventibus plantarum foliis ex- plicandum , tum ex illa ipsa ratione , quod nec semper caleat dies, frigescat nox , et calor , et frigus uno eodemque tempore agant in utramque foliorum faciem , et tamen folia in ronversioni- bus suis stata hora peragendis perseverent , 88 tum qula vlventium corporum leges , actionesque a legibus , actionibusque mortuoe materiei quam longissime distent . §. 282. Denique longlus a vero recedunt , qui folia ita noctu locata credunt , ut haec florem prohibeant ab aeris injuriis . Etenim innumerje plantae folia flectunt horis nocturnis , vel floreant, vel non; contra ali« plures, sive floribus ornentur, sive illis destituantur, folia nunquam flectunt . Exspiratio . §. 283. Insplrationi foliorum exspiratlo succe»- dit. Haec fit interdiu . Ingenhouzius, et Sennebie- rius omnium primi animadverterunt , plantas , dum solis radiis exponuntur , aerem oxygenium emittere . Nam cum aerem hunc cum hydrogenio aere commiscuissent , electrica scintilla admota, combustionem illico obtinuerunt , vel cum eum- dem aerem oxygenium intra vas recepissent , in quo aer erat respirationi minime aptus, hic de- inum aptissimus factus est aeris atmosphaerici instar . Quinimo idem Sennebierius alio periculo vidit, quo ipso tempore oxygenius aer e foliis avolat aqua demersis , et luci solis expositis . §. 284. Theodorus Saussurius in hanc foliorum exspirationem diligentius inquirens detexit , illani ipsam aeris oxygenii quantitatem , quam noctu folia hauserant , interdiu ab eisdem emitti , vix interdum addito pauculo aere septonio, et ratio- nem hanc inter aerem oxygenium inspiratum , atque exspiratum perpetuo servari, donec vires vitales foliorum , licet sensim sensimque langue- scentes , supersunt j foliis enini demortuis , tunc 89 allc-e leges In aeris cujusciimqiie evolutlone . Item foliis noctw in aere atmosphsDrico clauso , inter- diu vero in aere septonio repetito locatis , prio- rem aerem in alterum abire perbelle observavit . §. 385. Quis vero nunc facilc tlicat , uncle pro- ficiscitur oxygenius aer , quem plantae interdiu emittunt? Quse vis solaribus radils inest , ut ae- rem hunc a foliis valeant haurire i §. 286. Detexerat Sennebierius, folia luci solls obversa in aerem acidum carbonicum, queni for- te offendunt , agere, atque dissolvere . Saussuri- us vero , periculis ad hanc rem institutis , idem phaenomenon confirmavit , et insuper reperit , ae- rem acidum carbonicum a foliis ita dissolvi , ut aer oxygenius , qui illum efficit , totus avolet , carbonium vero defigatur in planta . Cumque idem Saussurius jam ?nimadvertisset , aeris oxygenii quantitatem a plantis interdiu emissam quantitati respondere, quam noctu inspiraverant, concludit, oxygenium aerem , quem plantse expirant , a dis- solutione aeris acidi carbonici , qui noctu per inspirationem fit , luce solis opitulante , profici- sci . An detur aquce dissolutio inter respirandum ? §. 287. At Bertholletus cum substantiae virldls foliorum originem ab hydrogeno , et carbonio explicare vellet , hanc tribuendam censuit cum dissolutioni aerls acidi carbonlci, tum etlam aqu», a qua dlssolutione demum aerem oxygenium , quem plantae emittunt , ortum ducere statuit . Alii quoque hanc dissolutionem aquse admiserunt , eo quod semina Senneblerio visa sint germinasse intra aquam omni aere oxygenio oibatam , tum quia 90 Ingenhouzius , et Sennebierius viderint, aerem clausum , et nunquam renovatum , in quo suc- cosae plantse degebant , ex superveniente aere oxygenio puriorem fieri , tum denique quia , Su- cowio , et Humboldtio monentibus j sunt fungi , qui cum hydrogenium aerem emittant, ostendunt, aquam reapse a plantis dissolvi . §. 2,88. Quibus omnibus responsio facilis . Ber- thoileti sententia demonstratione caret ; igitur hy- pothesis tantum est, quae rationibus insequentibus infirmatur . Semina , cUm intra aquam germina- verint , vel id ope aeris , qui nunquam deest in aqua , peregerunt, vel potius falsam germinatio- nis speciem , de qua alias diximus i, praebuerunt . Ex Ingenhouzii , et Spallanzanii periculis parum accurate institutis nihil certi possumus haurire , cum nullimode constet de puritate aeris adhibiti , nec de vitali plantarum vi , ita ut aer oxygenius in hisce evolutus aut ex dissolutione aeris acidi carbonici circumstantis , vel in ipsis plantis succosis delitescentis, si planta vigens, aut ex dis* solutione ipsius plantae , si aegrotans, vel mortua, profectus sit . Denique fungi cum facile putre" scant , mirum non est , si ex eorum dissolutione hydrogenius aer oriatur , et aVolet . §. 289. Saussurius prseterea omnem litem dire- mit . Nam cum in quibusdam Lysimachiis au« ctum in vegetatione pondus probe cognovisset, ob- servat, id ab hydrogeno aquae, quae vegetationi in- servit , in iisdem defixo oriri non posse, cum tanta non fuerit aeris oxygenii in hoc peri- culo evolutio , quanta esse debuisset , si aer hic- ce ab dissolutione aquae oriretur , qufe hydrogeno suo id ponderis Lysimachiis comparasset . 91 Aer acidus carbonicus liber quousque in hac respiratione utilis . §, 2,90. Vidimus paiilo siipra, folia, dum inter- (liu oxygenium aerem , sole adjuvante, emittunt, aere acido carbonico libero potiri , atque dissol- vere ; quam foliorum in hunc aerem actionem pluribus aliis periculis idem Saussurius confirma- vit , reperitque , id diverse peragi a diversarum plantarum foliis,ita tamen ut haec ratione magis su- perficiei suae, quam voluminis, rem consequantur . §. 391» At quaevis aeris acidi carbonici quan- titas apta erit ad hanc foliorum actionem foven- dam ? Minime quidem. Nam tunc tantum aer iste foliis, dum «xpirant, perutilis, cum duodecimani ambientis atmosphserse partem aequiparat ; quo ve- ro major quantitas ejus, eo perniciosior^ut plantas demum illico occidat . Quinimo in tenebris , vel in umbra quaecunque ae-ris acidi carbonici ratio vegetationi plantarum adversatur . Quibus edoce- mur , cum hieme plantas hibernaculis occludi- mus , eas ita esse coUocandas , ut luci quam li- berrime obvertantur; etenim lux aerem acidum carbonicum ibi plus minusve degentem dissolvit , et impedit, quominus eisdem plantis ofliciat . Aer septonius quando evolat a planta . §. 292. Diximus quoque folia cum interdiu ae- rem oxygenium expirant , pauculam aeris septo- nii quantitatem saepe emittere . Quod phaeno- menon cum alio phaenomeno semper consociatur , scilicet tantum aeris septonii avolat e planta , quantum oxygeni figitur in illa ; patuitque ex Saussurianis periculis , ipsum aerem acidum carbonicum, dum atmosphcTra; plantarum paucula quantitate immixtus est, dissolutione sua huic rei peragendae maxinie favere . Lux qua parte foUi agat . Utilitas respirationis iii plantis . §. 293. Superior foliorum facies inferiore pas- slm laevior, et nitidior ; quse cum soli perpetuo ob- vertatur, nec in contrariam partem deflecti possit, quin statira ad solem redeat , vel si ita retinea- tur , tandem vita laboret , hac de re solares ra- dios potissimum excipere videtur , ut exspirationis opus , de quo egimus, absolvatur . §. 2,94. Ergo plantae respirant , sed ita respi- rant , ut longo noclis intervallo aerem oxygeni- um atmosphjerae inhalent ad aerem acidum carbo- nicum formandum , cujus ope carbonium succi vegetabilis ab impuris sejungitur , interdiu vero cundem aerem oxygenium , quem lux aufert , atmosphaerae restituant , nt carbonium quam pvi- rissimum denique in planta ad humores perlicien- dos , atque ilhim nutriendam subsideat . Praete- rea plantag , ubi pauculam aeris oxygenii quanti- tatem liberam in atmosphaera reperiunt, cum pari aeris azoti quautitate, quam emittunt , saepe inter respirandum commutant . Quoc vices inter respirationem plantarmn , et animaUum , §. 295. Atqui et plantae, et animalia hoc respira- tionis negotio carbonium a reliquis substantiis se- jungere contondunt, exitu tamen longe alio . Nam plantae id efficitmt , ut purificatum carbonium 93 retlneant, anlmalia, ut cxpellant . Hulc rei favent noctis tenebrcB pro plantis , favent pro anima- libus tenebrae, qucc in cavo thoracis sunt . Item ex- Sj>irationis eorum exitus longe diversus. Nam plan- 1» aerem oxygenium purum, animalia aerem aci- dum carbonicum prseter reiiqua emittiint . Hinc altera res alteri , natura ita jubente , salutaris ; cumque aer acicUis carbonicus diutius intra aui- malia delitescens illis maxime infensus, et, vita- li vi destructa , venenatus , contra quam contin- git in plantis , igitur brevissima inter inspiratio- iiem, et exspirationem intervalla animalibus data, plantis vero longissima . JJnde viriditas plantarum. §. 296. In quorumdam animalium resplratio- ne duo potissimum observatu digna nobis se se praebent, scilicet sanguis venarum , qui atro ru- bescit colore , fit Iste rubens ; oritur insuper lioc ipso tempore calor , qui vitalis calor est, et am- bientis aeris temperiem devincit . An eadem in plantarum resplratione contingunt? §. 297. Naturalis plantarum, et prsecipue folio- rum color , qui adeo oculos nostros recreat , et reficit , viridis est . Carbonium purissimum in fo- liorum parenchymate inter respirandum primo subsidet , cumque color ejus niger , cellularis vero substantiaj albens sit , ex horum mixtura colorum viridis color oritur , Sennebierio adno- tante . Hinc quse plantae degunt in obscuris , nec solaribus radiis quam liberrime afficiuntur , ut officio fungantur respirationis , squalent , et pal- lescunt . §. 298. Nec obest, quod iii Frisbergensium 94 cavernis alte sepiiltis , tenebrosisqiie plantae quas- (lam ibi nascentes , vel illuc delatae observationi- bus Spallanzanii, Scopolii, et Humboldtii vivant , et vireant. Demonstravit enim Sennebierius, aerem hydrogenium , qui quidem existit in atmospbsra Frisbergensium cavernarum, tunc cum offendit plantas in tenebris diversantes, vice lucis agere in oxygenum aeris acidi carbonici , illoque potiri . §. 299. At quonam pacto, quis dicet, viret ju- nior plantarum medulla , aliave penitior plantae pars a luce solis remot-a , et ab omni respiratio- ne prohibita ? Quo pacto nonnullarum plantarum folia sub ipso respirationis opere vel rubrum, vel luteum, vel nigrum colorem adipiscuntur ? Scili- cet penitiores partes omnes aerem, qui traclieali- bus vasis percolatur , succumque vegetabilem excipiunt , et virent , eo quod ex hac re- rum mixtura, opitulante hydrogeno , aliisve suc- ci vegetabilis principiis chymicis , purius car- bonium in hisce partibus subsidet . Coloris vero, quo nonnulla folia diverso pacto pinguntur, causa caeteris quoque plantarum elementis inest , quae tunc varia proportione consociantur . Imo ex hac eadem causa colorem alium, quem folia in senio, et ante mortem adipisc-untur, proficisci nemo ibit inficias. j4n et calor inter respirandum augeatur in plantis ? §. 3oo. Nunc de gradu caloris, qui In planta- rum respiratione evolvitur . Aer acidus carboni- cus , qui noctu fit, tum ex chymiae legibus no- bis jam cognitis, quid quid alii in contrarium modo sentiant, tum ex re ipsa pauco utitur calore. 95 Ergo et pauciis calor est, qui interdiu ex disso- liitione ejusdem aeris proficiscitur, qui cum par- tim aerem oxygenium iterum in atmosphseram evolantem comitetur, partirn in materie e plantis exsudante absumatur , temperies , quae plantis inest, ab ambientis cseli teniperie nequit difFerre. Cumque ea, quae in floribus contingunt , confun- denda non sint cum illis, quae ad respirationem pertinent , alibi agam de peculiari quorumdam florum temperie , quae sensus nostros dato tem" pore percellit, et urit . §. 3oi. Verum sunt, qui objiciant, succum in^ tra plautas seriua ffigore concrescere , quam aqua ^eri liberQ comrnissa, imo thernnometrum in pe- nitiori arboris ligno locatum hienie majorem ca- loris notam , se§tate minorem ostendere , quani qui thermometer in atmosphaera delitescat . Ex quibus conjiciendum ducunt, plantarum temperi-^ em iisdem rationibuSj qvise in calidis animalibus ex respiratione contingunt , obnoxiani , plantasque instar animalium ,, quae calido sanguine praedita dicuntur , habendas esse censent . §, S02.. Atqui omnis l^guor, vel cum in capil- laribus vasis occluditur , vel quo impurior est , eo serius frigore concrescit , ut dignovimus ex physicis, quod quidem iisdem de causis in plan- tis fieri necesse est. Praeterea quae corporis calefacti partes aliud frigescens corpus directe tangunt , citius frigoris signa portendunt , quam qucB ab illo remotae , juxta aequilibrii leges, quibus calo^ ris materies paret, et per universum dififunditur, Hac de causa superficies telluris , quae hieme fri- gidum caelum directe contingit , frigidior est tellure altius sepulta . Eadem autem prorsus eve- niunt in arbore , de qua jam diximus , ut nihil 96 opus slt temperlei ex resplratlone niagls elatJB ad idem phaenomenon explicandum , praecipue cum plantae hieme vix respirent, et calorem, quem possident, a tellure huuriant . Succus proprius . §. 3o3. Succus plantarum respiratlonis ope ab omni impuritate defaecatus redit in plantam , quam nutrit , et vivificat. Fit succus propriuSy de quo pluries meminimus ; qui cum ex iisdem qui- dem elementis, at diverso modo in quavis planta- rum specie consociatis , gignatur , statuemus cuni Malpighio , quodcunque individuum vegetans pe- culiarem sibi parare succum . §. 3o4. Nots physicae, quibus succum proprium extrinsecus dignoscimus, sunt color, odor, sapor, densitas, et vires ejus peculiares, ita ut vires plan- tarum ex hoc ipso succo argumentemur contra Hamelium, qui in contrariam iverat sententiam , eo qvjod gummi , quod ab Amygdalo persica ex- pellitur, pro succo ejus proprio perperam habu- erit loco substantias ilHus, qua reliquae partes amarore distinguuntur , floresque purgant . Forte etiam non unus succus proprius, qui una eadem- que natura praestet , gignitur in tota planta, eo- dem ferme pacto, quo secretiones difFerunt in ani- malium organis . §. 3o5. At chymicae proprletates insunt succis propriis, quibus chymici eos dispescuerunt, Thom- sonio duce, in lacteos , gummosos, terebinthinos, resinosos, balsameos, stipticos, saccharinos, et sa- litos . Neque tamen hae sunt distinctiones omnes, in quas dirimere eo's possumus^ cum novae pro- prletates quotidie in illis detegantur , quae arti 97 medicJB, nisi et reliqiiis artibus, maxime proficuje ducuntur . Quldquid sit, distinctio succi proprii in lacteum , et terebintliinum, quam Grewius olim dederat , longe imperfectior Thomsoniana est . Reditus succi proprii. Circuitus humoris in plantis . §. 3o6. Jam diximus, succum proprium intra totam plantam redire , et licet nos lateat , quo pacto vasa propria , quae illum revehunt , cum adducentibus vasis communicent, certum est, hjec ad flores hinc pertingere , inde ad radices ; adeo ut , quse lympha a radice in caulem , et folia pervenit, eadem mox purior facta a foliis , et a caule , continuato quasi circulo , redeat ad radi- cem . Verum hic succi vegetabilis circuitus cum circuitu sanguinis comparandus non est , cum plantis deficiat cor, quod veluti e centro impel- lat , desintque vasa, quse contractione sua cordi opitulentur . §. 307, Mirbelius hanc circuitus speciem in plan- tis inesse omnino negat , et totam de ascensione lymphae doctrinam a nobis traditam sententiis suis infirmare conatur . Nam trachealia vasa non aeri , sed lymphae sursum ducends destinata , et succum in latus fundentia perhibet , qui succus radiorum cellularium ope usque ad superficiem plantae pertingit , ut aeris attactu in succum proprium convertatur ; cumque totius plants su- perficies succo huic gignendo inserviat , nulla ex altiori loco descensus ejus necessitas, nullumque succi proprii descensum pericula a se instituta si- bi demonstravisse contendit . Quem enim tenacem 7 98 humorem ex margine superlori inlati vulneris ma- nare vidit in arbore , hunc non succi proprii loco , sed cambii , ut ajunt , censuit haben- dum . §. 3o8. Quibus Mirbelii sententiis respondemus, indubium esse , lymphatica vasa ferre ascenden- tem succum ; nam actum foret de sylvis omnibus, si id muneris trachealibus vasis concreditum fuis- set , qucB passim destruuntur in caudicibus anno- sarum arborum , cum tamen hs vivant , vigeant, floreant , atque fructificent . Cujus rei exemplum omnium praestantissimum nos habemus in Oleis nostris, quse , toto ligno pene absumpto , de solo cortice fere viyunt, et in longissimum aevum fru- ctiferse perdurant . Insuper trachealia vasa aerem ferre , facile liquet ex secta arbore , dum omnia vere succo turgent ; spumosus enim aer, subinde etiam cum sibilo , de tracheis exire visus est . Si succus proprius paratur in superficie totius plantae, cuinam usui folia inserviunt ? Quid sibi vult actio aeris atmosphserici , lucisque super folia ? Quomodo succus proprius in penitioribus fasciculorum vasis reperitur in monocotyledoneis plantis ? Quomodo succus proprius deest in ea- rumdem plantarum superficie? Denique quo pa- cto hicce succus in plantarum radicibus intra ter- ram sepultis , et ab aere , atque luce prohibitis adinveniri potest ? §. 809. Atqui, ramo arboris circum circa deli^ gato, etiam ramo , qui ad terrani reflectitur , et dependet, turgor supra ligamentum oritur api- cem rami versus. Atqui radices ex hoc eodem turgore pullulant in propaginibus , quas arte ob- tinemus in viridariis nostris . Item si integer an- nulus corticis auferatur ab arbore^ lignum novum 99 in ejus parte superlori tantum gignitur , quia succus proprius amplius nequit ad inferiora per- venire ; imo vel hic loci subsidet in tumoribus , vel refluit in fructum, quem citius ad maturita- tem perducit . Hac potissimum ratione BufFonius nos docuit, arbores paulo ante, quam cfedantur , esse cortice deimdandas, ut , succo proprio abla- to , novoque ligno prohibito , lignum antiquius magis magisque durescat . Vulnera , quae in ar- boris cortice contingunt, a margine eorum supe- riori cicatricem ducere perpetuo incipiunt . §. 3io. Si vero Mirbelius gummoso illi cambiOy quod paucula dosi ex lentore ejus observavitin superiore parte vulneris , innitatur , ut cuncta phaenomena, de quibus nunc egimus , explicare satagat, nos de verbis non disputabimus, cum id, quod nobis succus proprius est, forte cum paucula lymphae ascendentis dosi commixtus , illi cambium audiat, at cambium, quod a superioril)US ad in- feriora contendit . Quamobrem Mirbelii doctrina de motu succi in plantis tota concidit, et circui- tus humoris, quem cum gravioribus physioiogis superius perhibuimus , de illa triumphat. §. 3 II. Qui quidem circulationis modus ita contingit , ut tota lymphae ascensio vere , descen- sio autem ob succi proprii lentorem a vere diu in jestatem protrahatur ; a quo forte fit , ut au- gmentum arboris ex alburni genesi diutius per- duret , quam protractio ejus ex evolutione sur- culorum annotinorum . Hsec onmia agricolae probe norunt , et hisce ipsis temporibus ceque utuntur ad insitiones arborum peragendas . §. 3ia. Igitur succus proprius , ut Malpighii verbis utar , cum substantiae modum, et proprie- tates longe perfectiores habere videatur , ac 100 8UCCUS fistulis contentus, ultimas alimoniae do« tes , et qualitates possidet . Qua de causa difFunditur per omnem plantam , vel ut cum nova superveniente lympha stato tempore com- misceatur , vel ut peculiaria quaedam praebeat tum ad conservationem vitse , tum ad fcecundita- tem , fructificationem , et evolutionem plantarum comparandam , sicuti animaUum secretiones ad hsec eadem ducunt . Excreta , §. 3i3. Vidimus alimentum , quod ab externis plantas subit , nutritionj peragendae tunc demum inservire , ubi commixtione sua cum aliis substan- tiis , aerisque attactu perficitur , et ab inutilibus separatur , Necesse autem est, ea, quae inutilia sunt, a plantis expungi, ne officiant , prout id contingere videmus in animalibus ; re quidem ve- ra expunguntur a plantis sub diversa forma , sci- licet nunc magis concreta , nunc lenta , tenaci , nunc fluidiore, vel etiam snb specie aeris , aut odoriferae materiei , §. 3i4' Glandulas excernentes hoc expungen- dorum inutilium munere fungi alias jam monui-» mus; verum etiam ex ipso cellulari textu excretas substantias proficisci indubium est , §. 3i5. Excretorumcondensorum exempla nobis suppeditant plures Pinuum species resina sua, in- ter quas praestat Pinus Cedrus ob cedriam illam, qua olim Egyptii aeternitatem, ut ita dicam , sin immortalitatem, corporibus comparabant, item et Fistacia Terebinthus , et Cistus Ladanum , tum lOI Juniperus phceniciaf et Acacia gummifera (*) , qua thus, et myrrham prcebent, ut in templis Dei numini colendo redoleant . Myrica cerifera, Croton sehife- rum , et mirandum illud Ceroxylon andicola ce- ream substantiam fundunt ad candelas, et cereos probatissimam, Amygdalus communis , et persica , Prunus Cerasua , Acacia arabica , Astragalus Tragacantha gummi scatent, Fundit mannam Fra- xinus Ornus in hominum salubritatem . Et ut alia plura silentio praetermittamj in excretorum con- densorum censu habenda est glauca nebula, qua plantae ssepe suffunduntur . Nebula enim ista ce- reae fere indolis est, quse in alcohole tantum, nec in aqua solvitur ; ideo plantis prope mare degen- tibus, et nimia humiditate corruptibilibus pecu- liaris , detersaque nunc statim redit , nunc mi- nime . §. 3i6. Robinia viscosa , Gypsophyla viscosa, Physalis Discosa , Alnus glutinosa , Calendula vi- scosa, DodoncEa viscosa, Solanum glutinosumy Ro- sa glutinosa , plures Sileneos species , Grindelia glutinosa , Inula viscosa, Pelargonium glutinosumj Psiadia glutinosa , Myoporum viscosum , Cotyle- don viscosa , Cicer arietinum , Droserce, y Marti- nia diandra , et proboscidea , florum nectar, oleo- saque materies, quae aquatiles illinit plantas, for- te ne aqua illis officiat , excretorum tenacium, lentorumque praebent imaginem , (*) Sunt, qai putent, sife thas,sive myrrham excerni ab Atny-' ride Kataf Forsk. Fl. AEgyptio-arab. p.8o. n. 4g. • aut ab Amy ride Kafal ejusdem auctoris 1. c. Forskolius quidem nihil habet de hac re,idque tantum dicit, alias duas arbores esse istis simi- les , quarum una ab Arabibus vocaiur ^r^or fn/rr Aa ; al de characteribua carum omnino silet . §. 317. Ad excreta , qiise fluidiora sunt , per- tinent acidus humor, qui a Boleto suberoso, Plen- ckio observante , manat, humor causticus pilorum Stizolobii prurientis , quarundam U rticarum , Mal- pigJiiarum, et Jatrophas, urentis, IsiCtesd guttse saepe e radicibus plantarum exstillantes , ex quibus plantse propius nascentes damnum , vel noxam recipiunt , denique ipsa aquosa substantia , quje a plantis continue exsudat , et cum copiosior est, defluit in guttas , prout illa , quae in scypho Nepenthum noctu colligitur, vel ex acutis folio- rum apicibus in GraminibuSj Musis , pluribusque Aris summo mane distillat , vel quae ex juniori- bus ramis Ccesalpinios pluviosce grato spectaculo in Brasilia depluit . Neque tamen putandum est cum Halesio, naturam ejus esse prorsus aquosam, cum Sennebierius chymica analysi detexerit in illa tum sulphatem , et carbonatem calcis, tum principia mucilaginis , et resinse , aliaque forte detegenda supersint , prout hcec aquosa materies a diversis stirpibus diversa exsudat . §. 3 18. At haec ipsa aquosa materies saepius in- visibilis avolat e planta , et specie aeris , calo- re adjuvante , exhalatur . Cujus quidem rei nos monemur , cum intra vas vitreum , quo plantam tegimus, vaporem ejus tenuem colligimus; etenini hic , dum frigefit , iterum condensatur , et ex internis vitri parietibus roris instar defluit . §. 319. Exhalatio haec juxta pericula Halesii , Guettardi , Hamelii, et Bonneti praecipue fit per folia, caeterasque foliaceae natur» partes. Copiosior quoque exit tum e plantis, quae herbaceae sunt, tum e foliis tenuibus, deciduisque . Verum, foliis oleo, aut glutine illinitis , imminuitur , atque cessat , §. 320. Calor , et lux plurimum opitulantur io3 illi ; contra frigus, et tenetrse cito adversantur . Summa quoque est , quge inter hanc , et nutri- mentum plantae necessitudo intercedit; exsudatione enim aucta , vis augetur , qua planta alimentum poscit , et sumit , et vicissim ; quod cum liorto- rum cultores probe noverint , utramque arte im- minuunt, sic ut plantse minori testa coarctat® magis in florem , et fructum , quam in foliorum luxuriem explicentur . §. 32 1. Atqui haec eadem ferme contingunt in animalibus . Eritne igitur latio aliqua hujusce exsudationis plantas inter, et animalia? Halesius, periculis suis super HeUantho institutis , et cum Santorianis de homine collatis , statuit, plantas, cseteris paribus , longe magis quam homines ex- sudare . §. Saia. De aere oxygenio , quem plantae inter respirandum emittunt , jam egimus . Superest , ut de odoribus , sive de odoriferis plantarum ef- fluviis pertractemus . Hsec praesertim avolant a flOribus , sed et ab alia quacunqUe stirpis parte . Modo olfactu suavia sunt , modo fcetidis- sima , nunc nobis innocua, nunc maxime infensa. Sensus autem nostros vel continue , vel paucis diei horis , vel interdiu tantum, vel tantum no- ctu feriunt, idque magis faciunt ea, quje aliquan- tisper distant , quam quae plantis proximiora sunt ; tunc enim liberiora, et ab omni aquoso va- pore soluta . §. 3a3. Chymici distillationis auxilio hsec odo- rifera principia plerumque sejungunt a plantis , atque ita sejUncta , et liquore quodam excepta spirituum rectorum, vel oleorum volatilium nomi- ne distinguunt. Cum vero calor diversimode agat in illa, et interdum corrumpatj igitur non omnia io4 possunt distillatione obtineri . Neque lux , ne- que tenebrae eadem immutant , sed oxygenum sspe destruit . Quae foetent , delentur ab acidis ; quae aroma grate olent , cum ilJis consociantur . Alkalia graveolentes augent plantarum odores ,| extinguunt aromaticos . Caput VII. De eENERATIOirE PLAIfTARUM PHJENOCAMARUM . Gemnuz florifercB , §. 324. PlantcB , de quibus hucusque egimus , fcEcundantur per organa genitalia in floribus de- gentia , ut fructibus suis speciem deinde propa- gent . Flores isti intra peculiares gemmas initio clauduntur, quae nunc tantum flores, nunc flores, et folia gerunt . Gemmae simpliciter floriferae sunt crassiores omnium , atque rotundiores , gemmae mixtae sunt magnitudinis medice inter floriferas , et rameas ; denique gemmae floriferae nunquam , rameae vero , data occasione , radices agunt . §. 325. Peouliaris, et constans est gemmarum flo- riferarum situs in unaquaque specie; hcB oriuntur in iisdem ferme plantje partibus, ac gemmae rameae; ex quo et caulis, et ramus, et radix suos habent flo- res ; magni vero momenti inagricultura est, florum gemmas a rameis distinguere , ut putationis opus apte perficiatur . §. 326. Ea , quae diximus de squamis gemmam rameam obducentibus , valent de squamis gem- m» floriferae . Germen floris , loco germinis rami io5 totam difFerentiam sistit inter utramque ; in quo quidem germine saepe flos ipse , partesque ejus adhuc involutcB jam dignoscuntur, ut videre est monitu Hamelii in Daphne Mezereo, in Amygda- lo Persica, in Pyro Malo , aliisque . Prsterea partes istse constanti modo intra gemmas ejusdem speciei sitae ; cui rei prceflorationis , vel cBStivationis nomen fecerunt recentiores, eamque distinxerunt in imbricatam , plicatam , contortam , corruga- tam y valvarem, quincuncialem , injlexam . Pedunculus . Bractea. §. 327. Flos, qui de gemma evolvitur, vel onmi fulcro destituitur , et sessiUs dicitur , vel fulcro, quod vocatur pedunculus, sustinetur . Pedunculus iste eadem omnino partium structura pollet , ac caulis , a quo proficiscitur, verum succosior cau- le est . Is interdum nodum gerit situ in diversis stirpibus diverso , in quo , vasis arescentibus , pedunculus secedit , et disrumpitur . §. 32,8. Foliola qusedam , forma , magnitudine, colore , non tamen penitiori structura , a reliquis foliis plus minus abludentia ssepe occurrunt in pe- dunculo , quse bracteas dicunt . Eorum est, flo- rem adhuc involutum tutari, et nutricium succum pro eodem parare , atque perficere . Flos completus . Calyx . Corolla , §. 329. Flos completus duobus distinguitur in- volucris , quorum exterius calyx nuncupatur . Calyx natura sua membranaceus est, fitque uno , vel pluribus foliolis plerumque viridibus . Com- pago ejus vel omnino, vel partim similis com- pagini caulis, a quo calyx proficiscitur . Hinc et io6 vasa lympliatica , et vasa proprla , et suhstanti£i cellularis , interdum eliam trachese occurrunt in illo, nec deficiunt nervi , venaeque , et reliqua omnia , quas in folio observantur , imo epidermis ejus pari pacto poris donatur ; cumque calyx iisdem fungatur officiis, quae folia inter respiran- dum peragunt , et more foliorum ad soleni vire- scat, a vero non recedet , qui calycem tum stru- ctura , tum officio cum folio comparaverit . Igitur errant, qui calycem a cortice tantum fieri conten- dunt; nunquam enim calyx esse posset in monoco- tyledoneis defectu corticis , nec dicotyledonese tracheas unquam gererent in calyce suo , cum nullae tracheje sint in earum cortice ; pariLerque errant, qui calycem monocotyledonearum ab epi- dermide, sive ab exteriori pedunculi parte oriri au- tumant , quia nulla tunc possideret vasa , qu» tamen ab illo possidentur . §. 33o. Appendices , siqiije sunt in calyce, si- ve membrana tenui, pellucida factse \_paraphylla Koeleri ], sive splnis, ciliisve, peculiare nomen vix merentur , cum, dempta forma , a reliquo calyce structura non differant . §. 33 1. Floris completi involucrum interius di- citur corolla. Hsec quoque uno, Vel pluribus fo- liolis constat more calycis, sed calyce plerumque tenuior est. Colorejus diversus in diversis stirpi- bus, et saepe etiam in eadem, subinde elegantissi- mus . Compago tum ex textu fibrato longe sub- tilissimo, tum ex tracheis copiosis, vasisque pro- priis ; in interstitiis, areolisque parenchyma glan- dulosum. Epidermis obducens praetenuis, porisque visibilibus carens . §. 332. Corolla evolvitur cum organis genitali- bus, et vita ejus cuni istorum vita perdurat ; 107 maxlme vero hnmori prseparando conducit , qui ad generationem requiritur ; ideo vita brevis , of- ficium prsestans . Hac de re die , nocteque carbo- rium suppeditat circumstanti atmosphsBrae, fitque aer acidus carbonicus , qui atmosphaeram vitiat , et interea aromata , odores , succus lentus , dulcisque , quo flos praecipue pollet, ob oxyge- num superabundans in corolla secernuntur» idque diversimode ex elementorum proportione pene in infinitum diversa . §. 333. lisdem de causis alii flores statis , di- versisque temporibus, et horis ( tamen fere sem- per iisdem in eadem specie ) patescunt die , clau- duntur nocte , alii contra . Ex 1ais calendarium sic dictum, et horologium Florae deduxit Linnaeus; iitrumque speciosius , quam verius , cum utrum- que diversum pro diversis regionibus, et tempesta- tibus , sicuti Adansonius observavit . Saepe etiam ilores clauduntur procella instante, vel caelo pluvio^ frigidoque . Quae omnia contingunt , et variant, prout corolla plus minusve eget aere oxygenio , calore , luce , meteorisque ; neque enim corol- lacustodiendis, tuendisque organis genitalibus prae- cipue, et solummodo inservit , ut quidam puta- runt. Id muneris, siquod est, secundarium certe est. §. 334. At qua ratione eveniat , ut motus ali- quis habeatur in corolla, id eruitur tum a stru- ctura, et viribus vitalibus partium , tum a lur- cis , caeterarumque rerum externarum influxu . Sunt , qui putent , calycem quoque huic rei con- sequendae opitulari , eo quod observationibus De- vauxii nonnulla Mesembrianthemata , quorum flu- res statis diei horis patescunt, vel clauduntur , floribus semper apertis remaneant , ubi calyce orbentur ; quse res attentione digna , et in caeteris floribus adhuc investiganda . io8 §. 335. Liix plurimum valet acl colorem florig eliciendum . Etenim quamplures flores, donec in- Ira calycem occlusi , vel ubi umbroso loco orti, pallent, et tunc demumcolorem adipiscuntur, cum solaris radius illos percellit . At res ista nec sufficiens , nec constanr , Et lux, et chymicae ele- mentorum affinitates, junctionesque, quae in corol- lcB subslantia contingunt , colori eliciendo inser- viunt, ut recte dixit Lamarckius, collatis iis, quse accidunt in flore , cum iis , quae fiunt in folii» , praecipue cum haec vergunt ad interitum . §. 336. Quaesierunt anatomici, a qua caulis par- te corolla proficiscitur, prout id qusesitum fuerat de calyce . Grewius , Linnseus , aliique , dum res anatomica plantarum minus florebat , corollam a libro fieri dixerunt . Verum cum liber non sit in monocotyledoneis plantis, cum liber planta- rum dicotyledonearum tracheis careat, istseque in penitiori tantum ligno reperiantur: ideo corollam ex omni caule, et ex penitiori quidem caulis par- te in dicotyledoneis gigni indubium est . Flos incompletus . Perigonium . §. 337. Flos incompletus is est , qui unum tan- tum possidet ex descriptis involucris, Tunc deter- minatu difficile an hoc dici debeat calyx , an corolla . Nam nec praesentia trachearum , ut innuit Vintenatius , nec color a viridi colore diversus , neque organa masculina sita contra partem mediam segmentorum involucri, ut ha- bet Pontedera , neque involucrum , nuptiis pe- ractis , deciduum , ut perhibuit Tournefortius , res ita certae sunt , ut magis de corollae prae- sentia , quam de pr«esentia calycis nos tutos 109 reddant , cum omnia , quae dlxlmus , nunc caly- ci , nunc corollae sint peculiaria . §. 338. Quae cum ita sint , Ehrarthus , et De- candolleus , ut quaestionem tollerent , cum sol- vere non possent , caiycis , et corollae nominibus aboletis , involucra floris perigonii nomine salu- tarunt , dixeruntque perigoniwn simplex , tunc cum unum est floris involucrum, ubi vero involu- crum hoc duplex , duplex statuerunt perigonium^ externum sciiicet , et internum . §. 339, Nos autem non dicemus , duas semper esse conferruminatas lamellas in perigonio sim- plici , alteram calyci , alteram corolls respon- dentem , ut quibusdam visum est , Etenim in monocotyledoneis plantis , in quibus perigonium gimplex frequentius habetur , structura caulis , quae nunquam per strata, perigonium superimpo- sitis lamellis factum omnino excludit; contra vero id contingere posse in dicotyledonearuni plantaruni perigonio Decandolleo facilius concedimus , Co- lor plus minusve virens , diversusque, qui in ex- terna perigonii simplicis facie prodit , a liberio- ri hujus faciei contactu cum aere atmosphserico praecipue dependet , quo purius carbonium ibi gecernitur , et subsidet . Stamina . Filamentum . Anthera . Pollen . §. 340. Intra perigonium sive simplex , sive duplex stant organa genitalia nunc mascula , et foeminea simul, nunc seorsim . Dicimus mascula , quae genituram organis foemineis suppeditant, pe- culiari vero nomine stamina in floribus nuncu- pamus. Haec componuntur filamento , anthera , et polline, aut saltem anthera, et polline, iilamen- to subinde deficiente . IIO §. 341. Filamentum slc dicitur a forma . Hoc eadem omnino structura pollet, ac corolla ; qua- re filamenta sagpe in corollam multiplicem tran- seunt, floribus abortivis, monstruosisque excitatis. Ab harum partium tam arcta similitudine idem officium facile arguitur , adeo ut mirum non sit, si in quibusdam floribus filamenta deficiant, cum corolla tunc suppeditet antheris ea, quae genitu- rsB perficiendae inserviunt . Siquid differentiae intercedit iuter corollam ,et filamentum , id nobis videtur esse cum in forma , tum in alacrioribus vitae viribus , quas filamentum possidet , forte ex majori tenuitate sua , et ex perfectiori, quo re- dundat , succo ; sub ipso enim nuptiarum tem- pore filamentum veluti oestro venereo percituni quandoque agitari videtur , exemplo Berberidis ^ et Parietarice , §. 342.. Interdum plura filamenta simplicia vel tota fere longitudine sua , vel saltem inferiori parte invicem connectuntur , et unum corpus ef- ficiunt , quod Mirbelius androphori nomine distin- xit . §. 343. Anthera fit uno, vel duobus, raro plu- ribus sacculis membranaceis , nunc directe in- ter se se , nunc ope substantiae intermedias, quam ab officio corpus connectens , vel connectivu?n re- centiores vocant , conjunctis . Quisque sacculus dicitur etiam loculus, unde antheras uniloculares , biloculares , multiloculares . Is interdum sulcuni gerit in longitudine sua, sub quo sepimentum ; tunc ex Mirbelii observatione duplex oritur lo- cellus , et quae anthera antea bilocularis tantum habebatur , reapse quadrilocularis est . Membrana sacculorum tenuis, cellulosaque est, eamque idem Mirbelius m LiliaceiSf aliisque plantis fieri detexit III fix substantia utrinque in lamellam stipatam ab- eunte , quarum lamellarum , quse externa , magis expansa, integra, minimisque papillis superficie sua scatet , interna vero contractior , per longuni rimosa, siccilate corripitnr , humiditate laxatur . Anthera , cum filamentum aclest , in superiori ejus parte sita . Cuicunque corpori haec haereat , pars liaerens dicitur basis , et quae pars ad fundendum pollen dehiscit ,yacie5 appellatur ; facies ha^c sae- pe foeminae obversa. Color antherarum varius, ple- rumque tamen luteus . Earum scissura, et forma multiplex ; utraque constans in omni specie . In- tus in loculis genitura . §. 344' Sicuti jjlura filamenta interdum inter se se conjunguntur, ita et plures antherae , unde synantherium , et flores synantheri recentiorum nascuntur , §. 345. Pollen est substantia intra anthera- rum loculos contenta, quae cum exploditur, foe- minas foecundat in floribus. Datur sub forma pul- Veris praetenuis, vel massae solids, plus minus ex- tensae. Prius ludit granis pulvisculi globosis, elli- pticis, cylindraceis, pyramidatis, conicis, polyedris. Guilleminus putat , ellipticam , vel ellipsoidem formam huic pulveri a natura praecipue inditam, Tit ab ea postea reliquce pollinis formae , paucis immutatis, proficiscerentur . Id theoriam olet, cui rerum natura reluctatur . §. 346. Forma pollinis eadem perpetuo est in iisdem speciebus, et in eodem genere, familiaque, aut etiam in generibus, familiisque proximis ju- xta observationes ipsius Guillemini . Color variat albus, luteus, caeruleus, viridis, croceus, carneus , rubens; attamen color luteus frequentior . Iteni grana pollinis vel superficie prorsus laevia , vel iia scabra papillis longiusculis, conicis, aut mamillis rotundis, depressis . Quae Isevia, nunquam viscosa; contra , quse scabra . Denique pollen laeve, et elli- psoides praevalet in plantis monocotyledoneis, pol- line sphaeroide ab illis excluso ; contra pollen scabrum , et sphaeroides solemnius dicotyledo- neis plantis, non excluso tamen ellipsoide . §. 347. De penitiori structura granorum lasvio- rum nihil constat , At Kolreuterus , Amiciusque detexerunt, grana pollinis, quae scabra , duplici sacculo iieri . Sacculus exterior inficitur coiore liquoris , qui intra papillas, mamillasve contine- tur. Liquor iste Brownii , et Guillemini sententia secernitur in iisdem prominentiis, solvitur in al- cohole, vel in oleo, et tenacitatem parit in grano. Sacculus interior fit membranula pellucida , et elastica, liquore diaphano repleta, in quo Amicius natare , et perpetuo moveri vidit innumera , et minutissima corpuscula, Needhamio, et Spallan- zanio jam nota . §. 343. Guilleminus testatur, se reperisse Seligui- ano microscopio grana pollinis omnino libera in- tra antheram ; sed organica horum granorum structura connexionem eoruni cum stamine ar- guit, quae connexio, anthera maturescente , solvi- tur . §. 349. Pollen sub forma massse solidas unum sistit corpus , quod totum loculum antherae oc- cupat, et formam ejus assumit. Interdum massa haec simplex ; interdum constat minoribus znassis simul junctis , vel granis solidis rete elastico connexis . Nihil aliud adhuc novimus de penitio- ri hujus pollinis structura . §0 35o. Omne pollen igne conflagrat , citoque incenditur . Animalium genituram subinde olet , ii3 ut in Castanea vesca , Berheride vulgari , Phcenice dactyilifera; chymica analysi acidum phosphori- cum suppeditare dicitur, qua quidem re projjius accedit ad ipsam animalium genituram ; cum de- ciderit ab anthera fcEcundandi potestatem illico non amittit, Palinarum pulvisculo id demonstran- te, et Linnaeano periculo in Jatropha ureiite . Pistillum . Ovarium . Stilus. Stigma . §. 35 1. Organum foemineum floris dicitur jtJW^i/- lum, in quo partes tres, ovarium, stilus, stigma . Ovarium, quod germen dixerat Linnsus, turgidius est , ova plantarum continens, quae ope geniturae apta fiunt ad speciem iterum gignendam . Haec in uno, vel pluribus loculis delitescunt, haerent- que matri ope funiculi, et placentae , de quii)us suo loco ; antequam genitura irrorentur inerlia , nec plantulam vitris vel etiam validissimis mon- Strantia , quam foecundata ostendunt . §. 352,. Stilus surgit alj ovario tubae instar; mul- tum variat crassitudine ; nunc solus, nunc plures simul , nunc integer, nunc divisus , canali per. longum ducto subinde excavatus , ut in Cacto triangulari, Cacto grandifloro , Amaryllide formo- sissima, aliisque . Hic, peractis nuptiis, marcescit, illic persistit, vel etiam crescit . Li quibusdam floribus deest . §. 353. Stigma pars extima pistilli , stilo , vel ovario, cum stilus deficit , statim insidens . Sca- tet glandulis minimis, humorem , generatione in- stante , exsudantibus ; mire ludit forma ; tegitur epidermide perquam tenui , et nitida , quse geni- turam excipit . §. 354. Totum pistillum fit vasis lymphaticis , 8 ii4 trachealibus, et propriis, sive genitalibns, nec non parenchymate , quam in staminibus , copiosiore . Caesalpinus , Malpighius, Liniiaeus crecliderunt esse productionem medullae. Certum quidem est, peni- tiores caulis partes in dicotyledoneis plantis con- ferre ad pistilli compaginem . Cum vero pistilla sint in monocotyledoneis , ubi nulla medulla cen- tralis in caule , cumque vasa lymphatica in me- dulla dicotyledonearum deficiant, origo pistilli a medulla simpliciter non sumenda . §. 355. Pistillum in centro floris situm . Quse pars ovarii flori adhseret, hsec dicitur basis ovarii, quae stilum sustinet, apex . Stilus plerumque ori- tur ex summitate ovarii , interdum tamen ex la- tere ^ vel e basi; ideo recentiores auctores apices duos in ovario ponunt, alterum a structura de- sumptum, quem vocant organicum, et a quo sti- lus proficiscitur, alterum, quem mente concipiunt, et geometricum appellant, isque perpetuo oppo- nitur basi ovarii, nec stilum semper sustinet . §. 356. Denique pistillum nunc solitarium in flore , nunc plura simul . Pistillum solitarium variat tribus modis : i"'. cum ovarium unum, sti- lus unus : 2!^. cum ovaria, plura, stilus unus : 3°. cum ovarium unum, stili plures. Linngeus ex plu- ralitate stilorum de pluralitate fceminarum sem- per dijudicavit, quod ad anatomes , et physiolo- giae leges non omnino factum . Receptaculum floris . §. 357. In fundo floris stat receptaculum , quod thoruni, thalamum , sedem floris quoque appel- lant , eo quod corollam , at praecipue organa genitalia sustineat . Idem fit plurimo parenchy- lib mate glanduloso, per quod trajiciuntur vasa, quae a planta matre ad corollam , stamina , pistillum- que deveniunt . Glandulje ejus secernentes sunt , subinde etiam excernentes . §. 358. Forma receptaculi maxime varia ; ideo plura nomina, doctrinam obruentia, non explanan- tia, eidem tributa, scilicet disci , thecaphori , gyno- phori, podogyni^ basigyni, epipodiij pleurogyni, po- liphori , inter qus aliquam forte meretur animad- versionem gynophorum^ et podogynum . Prius est ea pars receptaculi , quae , pistilio decidente , re- manet in fundo floris ; podogynum vero est ful- crum pistilli adeo arcte pistillo adhcerens , ut il- lud sequatur , cum decidit . Utriusque natura omnino similis; connexio fit per ipsam eorum sub- stantiam ; disjunctio evenit sicuti in pedunculo articulato , qui tamen et supra, et infra articulum pedunculus perpetuo est . §. 359. At fornije essentiales , quibus recepta- culum variat , ita se habent . Nunc idem sub ovario omnino contrahitur , tuncque stamina sub pistillo orta hypogyna , ovariumque liherum , vel superum dicuntur. Nunc a basi ovarii expanditur supra calycem , cui adhceret ; tunc stamina circa foeminam , aliquo spatio interjecto, nascuntur, et perigyna audiunt . Nunc perigonio , et ovario , interpositum tegit totum ovarium, extollitque su- pra illud stamina , quse duplici pacto fieri pos- sunt epigyna. Primo habetur epigenia , cum re- ceptaculum hinc cum perigonio , inde cum ova- rio coalescit , quo in casu ovarium dicitur adhce- rens , vel inferum; tunc receptaculum, cum per- venerit ad apicem ovarii , relinquit perigonium , et vel illico incumbit ovario , staminaque susti- net , iit contingit in Umbelliferis , vel excurrit in ii6 stilum, ef stlgma , partesque istag fiimt staminife- rsD, gieuti eveiiit in Canna, Aristolochia , et Orchi- deis . Secundo datur epigenia, cuni receptaculum iibere surgit a fundo corollge hypogynaB , induit- que formam tubi , qui loculis in ambitu suo ex- cavatis pollen excipit , et stigmate continuato , pollinifero superne tegitur , ut in Asclepiadceis . Machinula , qu» connectit stamina cum stilo , aut stigmate , dicitur gynostemium , quod gyno- stemium in Orchideis , et AsclepiadcEis id pecu- liare habet , ut ferat massas pollineas solidas , singulas in singulis antherae loculis exceptas . Ca- vendum autem est , ne spadix Aroidearum cum gynostemio confundatur, qui spadix fit recepta- culo in cylindrum, clavam , aut laminam produ- cto , sito intra perigonium spathaceum , et ad latus gerente stamina , et pistilla probe distincta. §. 36o. Alias vero receptaculum attenuatur , et expanditur supra corollam , quacum confun- ditur . Tunc stamina fiunt epipetala , et dicuntur hypogyna , perigyna, epigyna, prout corolla a ba- si ovarii libere extenditur , vel oritur a calyce receptaculifero aliqua ab ovario distantia , vel haerens cum ovario, ut in Cacto, a.ui ab apice e- jus profecta ultra ovarium producitur staminifera. §. 36 1. Receptaculum subit quoque interiora ovarii, obviam it vasis genituram ferentibus, qui- Luscum placentam , et funiculum umbilicalem ovis suppeditat . §. 362. Ex hisce receptaculum magni esse mo- menti in flore nullus non videt ; praeditum enim glandulis, vasisque, et situm in centro floris hu- morem mittit ad reliqua organa, ut elaborent, hu- moris elaborati partem recipit, et ipsemet perficit , quibus hinc generatio, inde foecunditas habentur . 117 Perfectio humoris in floTe §. 363. Humor planta?, qui devenit acl penitio- ra floris , jam a respiratione foliorum , bractea- rum, et calycis purior factus id unum nunc po- scit , ut dulcedinem , et lentorem adipiscatur, quos plus minus solemnes novimus in ipso flore. Pliirimge tracheje , quae in receptaculo , corolla , staminibus , pistilloque reperiuntur, id in primis perficere videntur, cum id quoque perficiant in succo junioris medullae. At quo pacto perficiunt ? Forte ope aeris, quem ferunt, sic ut major oxy- geni copia carbonio, et hydrogeno floris superve- niat ad saccharum , et gummi pro succo suavio- ri, lentiorique comparandum . §. 364. Praeterea flos tantam habet potestatem super atmosphaericum aerem , ut aere oxygenio ejus continue potiatur , et in aerem acidum car- bonicum convertat, prout Theodorus Saussurius experimento demonstravit . Vidit enim, florcni in aere clauso totum aerem oxygenium ejus in ae- rem acidum carbonicum cito mutasse; cumque actionem florum super atmosphfericum aerem contulisset cum actione foliorum, longe majorem aeris acidi carbonici quantitatem a floribus, quani a foliis gigni detexit . Haec autem florum pote- stas nunc major interdiu , scilicet inter sextam , et undecimara ante meridiem horam , nunc ve- spere , idest inter horam quartam , et sextam post meridiem , semperque summa, cum genera- tio appropinquat, et perficitur ; neque omnes flo- ris partes id ffqualiter peragunt, ciim stamina hoc munere reliquis prcestent . §. 365. Dum haec contingunt in fl^ore, aliud ii8 peculiare phsenomenon siibinrle accidit . Scilicet cletexeratLamarckius , Arum italicmn generationis momento plurimum incalescere spaJice suo; quod quidem nos quoque pluries experti sumus inter quartam,et sextam vesperascentis diei horam. Sen- nebierius rem confirmavit in Aro maculato , et Hubertius in Aro cordifoUo , thermometro Reau- muriano , qui aucti caloris gradum metiretur, ad- hibito, et, mirum dictu ! Hubertius quinque Ari cordifolii spadicibus simul junctis vigiuti quinque caloris gradus , duodecim vero spadicibus trigin- ta gradus cum dimidio supra temperiem ambien- lis aeris observavit . §. 366. Theodorus Saussurius idem fieri , licet minori gradu , deprehendit in floribus Ari Dracuri' culi, Cucurbitoe. Peponis , CucurbitcB MelopeponiSy BignognicB radicantis , et Polyantheos tuberoscc, co- gnovitque , phsenomenon istud reapse cum aeris oxygenii atmosphaerici destructione consociari , quam flos, et prajcipue organa ejus sexualia pe- ragunt generationis tempore ad aerem acidum carbonicum excitandum . Attamen asseverare non audet, elatiorem caloris gradum , quem flores inter generandum prseseferunt , ex hoc uno phse- nomeno proficisci, cum aer acidus carbonicus in quamplurimis aliis floribus evolvatur, quin ullus aucti caloris gradus manifestetur . §. 367. Ingens hac de re, novusque experien- di canipus physiologis patefit . Interea observare juvat , magnam carbonii subductionem , quse in flore contingit , plurimum facere ad augendam oxygeni rationem in elementis primigeniis succi , ex quo succus iste dulcior , lentiorque evadit . Verum et colores mirimode varii, et odores, atque aromata evolantia, et excitatus ssepe calor , et 119 generandi acidi carbonici potestas etiam interdiu suadent, aliquam esse in flore vim , quce aere oxy- genio atmospiiaBrico potitur, et dissolvit , ita ut caloris ejus materies in libertatem vindicetur , et ipsum oxygenum quantitate aliqua defigatur in succo, et substantia floris . Nectar . Nectarium . §. 368. Humor dulcis, lentusque in quibusdam floribus tanta copia elaboratur , ut is ex abun- dantia sua, vel quacunque alia de causa per ex- cernentes receptaculi glandulas eliminetur, et colli- gatur intra flores ; quem cum insecta sumznopere ex- petent, ideo haec flores assidue circumvolitant. Lin- naeus humorem hilnc excretum ob dulcedinem ejus nectar, et organum excernens nectarium ab ofii- cio nuncupaverat. Verum non unis excernentibus receptacuii glandulis id muneris tribuit, sed quid- quid in flore abludit a calyce , corolla, stamini- bus, et pistillo communi vocabulo sub nectarii nomine comprehendit , in quo peragendo res sane diversissimas consociavit, et ita diversissimas , ut esBdem se se conspiciendas prsebeant sub formis setap, subuli, barbse, radii, urceoli , tubi, cornu , calcaris, infundibuli , caruncula?, squaniae, peltas , ligulae , pori, sulci ; cumque omnes melleum suc- cum certo certius non fundant: ideo non omnes pro nectario habendcB , ut Jussiaeus , Adansonius , et Sprengelius in primis animadverterunt . §. 369. Hac de causa quaesitum est superiori- bus diebus , quaenam pars verum riectarium si- stat in flore, et quomodo a reliquis partibus di- gnoscenda . Cui rei duplex rcsponsio data, hinc a Desvauxio, inde a Villemeto . I20 §. 370. Desvaiixius nectarii existentiam dene- gat , et ea, quae nectarium dicta sunt , organa es- se contendit abortum passa . Hac connexione sua, non essentia, ab ovario dependent , dicitque glan- dulas ovarii ( glandes ovariennes ) , quje licet humo- rem dulcem seceruant , nuliam tamen utilitatem ovario afferunt , idque unuui demonstrant, se par- tem aliquam receptaculi esse , quae evolutionem omnem sihi a natura concessam nondum attigit . §. 371. Contra Villemetus, LinucBum sequutus, quidquid in flore communicat cum genitalibus masculis, foemineisque, habuit pro nectario^ cujus officium sit pollinis explosionem promovere, hu- morem stigmati suppeditare ad excipiendum pol- len , canales slili illinire, ut genitura facilius ad ova descendat, denique ova ad evolutionem duce- re , alere , atque tueri, douec ipsa alimentum amatre per funiculum umbilicalem haurire valeant. §. 872. His probe perpensis , uterque auctor aliquid in flore esse coucedit , quod dulcem suc- cum excernit . At hujuscemodi organum abortum reapse passum est, ut habet Desvauxius ? Doctri- nae de partium abortu , super quam hodie nonul- li systemata sua couduut , natura ipsa infensa j liqtiet euim , naturam in gignendis speciebus a monstris abhorrere cum ex ipso abortu incerto , et infrequenti, tum etiam ex prseternaturali cor- porum organicorum , quse abortum patiuntur , statu . Qui igitur dici poterit pars abortiva floris , c[use in flore ejusdem speciei perpetuo reperitur, qua sine flos iste nequit esse ? Qui inconsequens habebitur pars haec adeo solemnis, et ofiicium ejus inutile , dum necessarium, veluti si natura artifex semetipsam fefellerit? Qua de re quisque videt , quanta injuria Desvauxius nomen nectarii absolute denegaverit omnibus, quag in flore sunt, partibus . §. 373. Villemetus vero late nimis habet pro nectario quiclcpiid succum clulcem floris elaborat, sive excernat, sive non; dum excernentia tantum or- gana ex puriori physiologorum mente sub nectarii nomine intelligenda fuissent . Quae quidem excer- nentia organa cum inhaereant receptacuio sub glan- dularum specie, et cum eodem sgepe extendantur supra relic{uas floris partes ; ideo liae quoque su- binde verum nectarium ferunt . §. 374. Relicjua autem organa accessoria floris , quae nulium fvmdunt nectareum succum , iiecessarie quidem ad generationis opus perficiendum ducunt, sed officio prorsus alio ab officio nectarii ; igitur nominibus aliis, prout jam tradidimus, distinguen- da , donec certiora de functionibus eorum inno- tescant . Haec ad retinendum in flore pollen s«pe valent, tum etiam ad excipiendum nectar . Atta- men ne putemus ad id tantum muneris fuisse creata , nec peculiari nectarothecce, vel nectarily- mcz nomine ab uno continendi nectaris officio cum Sprengelio nuncupanda . Quomodo generatio contingat . §. 3^5. Succo floris c[uomodocunque elaborato, genitura in primis ex illo elicitur , cjuae in pol- line, ut jam diximus, continetur, et una est, cpiae potestatem habet excitandae vitae in ovis alias iner- tibus in pistillo , nec prolem unc{uam daturis . Igitur cum pollen maturat, nupticecjue plantarum appropinquant , organa sexualia floris alacriori- bus vitae viribus prcestare videntur , sic ut alte- rum ad alterum nutet , et accedat , saepe etiam alterutrum vehementer agitetur , commoveatur , Tunc antherae dissiliunt , et pollcn impetu quo- dam ejaculantur excitce vel a radiis orientis solis, laa vel a circumvolitantllnis iiisectis , vel a zephyrls demiilcentibus . Interea stigma fitroscidum ab hu- niore, qui e glandulis ejus exsudat , ut pollen ex- cipiat . Pollen subsidens in stigmate exploditur, vel alia quavis ratione contentam genituram cum sti- gmatis humore commiscet, quse ita ad ovarium descenditper cellvilas, et vasa, et funiculum um- bilicalem emensa tandem penetrat ad ova , quae miraculo sane incomprehensibili foecundat . §. 376. Priores physiologi Malpighius , Hame- lius, Morilandus, GeoflProseus, Bonnetus, Gleditschi- us crediderunt, pollcn toto granulo suo fcEcundi- tatem parere , quod quidem falsum esse demon- strat ipsa structura pollinis superius a nobis tra- dita, tum magnitudo granorum ejus in quibusdam speciebus , quae quidem grana nullimode stylum ingredi possent . At explosionem poilinis contin- gere in stigmate , ut genitura masculina a lym- pha genitali pistilli sugatur , jam viderunt Loga- nus , et Needhamius, confirmavit Amicius . Qnare generatio e contentis in polline ; incertum tamen an a liquore , an a corpusculis , vel plantulis innatantibus, an ab aura quadam vivificante . §. 377. Quffisitum quoque est , an plantuLa jam existat in ovo foemineo, et generationis ope vitam recipiat , an ex commixtione humorum maris , et foemlnsB per epigenesim fiat in ovo , an ovum receptaculum tantum sit , quod plantuhrm a ge- nitura maris excipiat, foveat , et nutriat . Mul- tum hisce de rebus dictum ; niliil demonstra- tnm . §. 378. Quiquid sit , anthera fcecundat , pistil- lum foecundatur . Provida autem natura i)lura passim posuit stamina in flore , ut ftecunditas certior cvaderet ; quinimo indixit anlhcris, cum 123 plures essent ^ ne omnes simul , sed alise post alias maturescerent , et genituram suam super cunctantem fceminam propellerent; interdum etiam spectaculo vere mirando constituit, ut unumquod- que stamen singillatim accederet ad foeminam , et , jaculata genitura , recederet . Quidquod et ventorum flatibus usa est , ut diclyniujn, et dis- sitorum florum generationem expediret , exemplo Palmce in deserto ; usa est insectis circumvolitan- tibus , qu3e crusculis suis nectare illinitis abla- tum a mare poUen ad fceminas transferrent ; imo hsec eadem insecta de ipsis horis matutinis fere monuit , quibus pollen , primo sole feriente , cjaculatur , ut ad flores hoc officio prcestando ac- cederent , quod notumVaillantio ; summaque in- juria dives iile apud Quintilianum (Declam. XIII. edit. Taurin. tom. 5. p. 4'^4' ) Aores veneno in- fecerat , ut apes in proximo pauperis agello di- versantes interficeret , ne nocerent , quod contra omnino est . §. 379. Attamen hoc insectorum auxilium in generatione florum peragenda tanti faciendum non putamus , quanti illud duxit Sprengelius , ita ut tota generatio in quibusdam stirpibus inse- ctis circumvolitantibus necessario innitatur , et natura in earum floribus posuerit sive nectar, sive niaculas , sive odores , quibus insecta ad id ope- ris e longinquo arcesseret . Uicogamia Sprenge- lii naturse reluctatur , quse necessitatem genera- tionis, alias organis certis certseque genitur» con- creditam, nunc incertffi insectorum prjesentise credi- disset . Quare et dicogamiam , et nectaristigmnta Sprengelii, quatenus res ad generationem necessa- rias , denegamus. 1^4 Prohatur, generationem dari in plantis . §. 38o. Qu?e generationem plantarum prsecipuc demonstrant, haec sunt . 1° Syncronismus staminum , et pistillorum . a°. Situs maris semper aptus ad foeminam , et vicissim. Quo difficilior accessus utriusque sexus, eo copiosior pulvisculus fcecundans ex copiosiore staminum numero , ut in Salicibus, Palmisque . 3". Geniturse masculinae per foeminam absorptio a Linnseo observata in AmaryUide fonnosissima^ \n Viola tricolore , etin Gratiola officinali, jamque a Vaillantio visa in Papavere orientali , 4°. Fcecunditas arte obtenta ex pulvere masculi- no foeminis insperso, quse res ab antiquissimo tem- pore inter orientales , et iEgyptios nota, a Caesio deprehensa in Mercuriali , a Bocconio in Pistacia •vera , a Michelmanno in Chammope Berolinensi , a Linnseo in Mirahili Jalappa , in Antholiza Cu- nonia , in Clutia tenella , in Datisca cannahina , in Momordicis , in Jatropha urente , in Asphode- lo fistuloso , in Ixia chinensi , aliisque plu- libus . 5°. Accessio successiva staminum ad pistillum in Ruta, in Saxifragis, pistilli ad stamina in Par- nassia , cum ejaculatio pollinis imminet . 6". Foecunditas fceminarum in ordinibus Synan- therarum , sive SyngenesicB, tam varie ludenti- bus . 7°. Flores aquatilium supernatantes , quo ipso lempore foeminse maritandse , id vel Theophrasto admonente in Loto , licet rei causam non intel- lexerit , quos inter mirabilissimus omnium flos VallisnericB . Etenim mas , nuj^tiis instantibus , a 125 fundo paludis clausiis evellitui- ex se , supernatat, foecundat , moritur . Fcemina longissimo peduncu- lo in spiram contorto exeritur ab aqua , genitu- ram excipit , foecundataque iterum se demer- git. 8**. Fceminarum sterilitas , ubi anther^e ab illis removeantur , id Linnseo observante in Cannahi satwa , in Chelidonio corniculato , in Nicotiana fruticosa , aliisque . Item fceminarum sterilitas defectu stigmatis , qualis evenit in disco Synge-- nesice frustranecB . 9*. Sterilitas florum monstruosorum ex stanii- nibus , aut pistillis degeneribus . lo". Sterilitas frugum , et plantarum fere omui- um tempestate pluvia , cum imber pulviscuium aufert . ii". Sterilitas masculsD plantae in dioicis , et fcemine» , cum mascula in iisdem deficit . la**. Stamina semper , et stigmata plerumque , peractis nuptiis , pereuntia . i3°. Flos , qui semper praecedit fructum . i4°. Denique plantae hybridae natae a fcemina , quae ope pollinis alius speciei faecundata est , cu- jusmodi sunt juxta Linnaei pericula Veronica spu- ria Amoen. Accad. ed. a. tom. 3. p. 35. tab. a. orta ex Veronica maritima matre , et Verhena of- ficinali patre , De1j)hiniu7n hyhridum ex Uelphinio elato^ et Aconito Napello^ Tragopogon hyhridum ex Tragopogone pratensi, et porrifolio , quibus addere possumus Pelargonia africana pene innumera, in- immera Verhasca , et Veronicas . Historia generationis deiectcB . §. 38 1. Generatio plantarum vetcribus prorsus ia6 ignota, licet Herodotus, et Theophrastus de pul- veris aspersione loquantur , qua Pahnoe, foeminae ad conservandos fructus suos , nt eoruni verbis utar, ducebantur , veluti si fructum jam sine pul- vere concepissent . Et Plinius quidem sexum , et humanos affectus transtulit in Palmas , quarum niarem afflatu , visuque ipso , et pulvere etiam foe- minas maritare dixit , sed dixit de imaginatione mentis suae , potius quam de rerum notitia. Ete- nim hanc pulveris aspersionem eo fieri cum ve- teribus omnibus oredidit , non ut generatio ha- beretur , sed ut absorberetur humor tener , et cum quadam fragilitate ponderosus , qui lapsum fructus alias secum duceret , prout idem Plinius aperte docuit, cum loquutus est de caprificatione , quam veteres omnes cum Palmarum foecunditate comparabant . §. 382,. Item nullum sexum , nullamque gene- rationem veteres agnovisse in plantis luculenter patet ex eo , quod nunc pro mare , et foemina iinius ejusdemque speciei species prorsus diver- sas sisterent , nunc aut pro mare , aut pro foemina haberent , quse stirps utrumque sexum posside- ret , nunc denique dicerent plantam marem , quae esset foemina, vel foeminam, quae masculinis tan- tum organis polleret . §. 383. Prosper Alpinus decimo sexto saeculo per ^gyptum iter faciens diligentius animadvertit in Palmarum fcecunditatem , cognovitque , foeminas ex aspersione pulveris maris reapse fcecundari , quod quidem in deserto obtingere ex Arabibus edidicit , cum venti a marium ramis pulveres , floresque ad ramos foeminarum afferrent . §. 384. Interea Andreas Ca&salpinus pulvisculum more Palmarum adcsse in Cannahi , Lupulo , I 37 Urticay Zea, MercuriaU , Taxu, Junipero, aliisquo plautis observaverat , qiiin tanieu geuituram iu hoc ipso pulvere esse coguosceret . §. 385. At Frauciscus Patritius , et Adamus Zaluziauskius sub decimi sexli seculi fiue ali- quid de genitura, et sexu plautarum iudicare cac- perunt , uomiuibus ligulce, apicis, et staminis ad genitalia siguificanda adhibitis . Insuper quas(him plantas floribus utriusque sexus , quasdam unius tantum sexus praeditas esse nunciarunt . §. 386. Statimque Fridericus Cffsius Lyuca?o- rum Academicorum institutor , et decimi septimi seculi lumen , atque ornameutum rem longe am- plificavit , geuerationem veram , et organa geni- talia in toto regno vegetabili agnovit , et sexuaiis systematis , nec non methodi naturalis fuudamen- ta Tabulis suis phytosophicis (*) mirabiliter jc- cit, licet de Caesio nostro omnes fere sileaut. ,, Flos, iniquit, naturae ridentis venus, seminis prae- ,, ludiuni . Sexus , et hymena?i plantarum in ,, Palina celebrati , in Mercuriali observati a ,, nobis . Spirituum florida eruptio conceptionis ,, praevia . Conceptio, uterus, sopor plantulse in se-- ,, mine, embryon plantulce, couclusio totius j)hiii- ,, tuloB in seminis ovo, calyx , nympha , stamiua , ,, oscula, ricLus ,, insunt flori , quibus novissimis verbis, calycem, corollaxu, stamina,pulveris asper- sionem, et stigma portendit . (*) Ha> tabulre phythoso[>hica; extant in calce Thefnuri rerum medicarum I\oviE Hispanife Francisci llernnndez , Roniic iti^fc». ; quae , licet anno iG5i. post mortem auctoris a Francisco Stel- luto publici juris facta; , jam ab anno 162S. paralvic eranl pio typis, ut liquet ex permissu impressioais eisdem apposiio . 128 §. 387. QusB vero gloria , CaBsio denegata , Tho- mae Millingtonio Professori Oxoniensi tribuitur , qui post Caesium monuit, nulla tamen demonstra- tione adhibita , florum antheras organis mascu- linis animalium posse respondere , quam quidem rem postea aliquo modo probandam suscepit Ja- cobus Rodulphus Camerarius Professor Tubingen- sis, periculis super Zjeam , et Ricinum institutis , quibus ostendit , fteminas harum stirpium , con- cisis staminibus , sterilescere . Tunc vero genera- tionem in plantis ulterius demonstravit Paulus Bocconius ex necessitate masculini pulveris ad foecunditatem Pistacice verce arte obtinendam, cum arbor foemina distat a mare . §. 388. Denique , decimo octavo seculo super- veniente , quae res paulatim dignosci, et tradi coe- perat , latius evulgata , et probata est sedulitate Burkardi , Morelandi , Reaumurii , GeoflFroaei , Bradlagyi , Bernardi Jussiaei , Dilienii, Blairii, Mi- chelii , Vaillantii , Logani , et summi in primis Linnaei , cujus doctrinam , et demonstrationem omnem de sexu , et generatione plantarum superius tradidimus . Ohjectiones contra generationem plantarum. Responsio . §. 389. Non defuerunt, qui generationi plan- tarum plus minus adversarentur, quos inter appri- me enituit Spallanzanius . Is quidem generationem hanc admisit , sed ita admisit , ut plantas nonul- las sine marium pulvere foecunditate pollere con- tenderit, adductis in exemplum Cucurhita Melope- pone , Cucurhita Citrullo , Cannahi sativa, et Spi- nacia oleracea^ quarum , quse foemineae , sejunctae 1^9 a maribus , et, recisis maribus , viduas, imo intra vas vitreum per multos dies ( quod vix credibile ) occlusffi de sententia ejus semina perfecta , nulla prSBCedente generatione , prsebuerunt . §. 390. At facilis Spallanzanio responsio est . Mirum sane foret , si paucissima hsec exempla tam late extensam generationis plantarum legem infirmarent ; quare illico suspicandum erat , er- rorem aliquem in Spallanzanii periculis latere . Latebat enim ; cum foeminae harum plantarum adhuc minimag , et vix ac ne vix quidem erum- pentes in flore a maribus fcecundentur , ut agri- colae bene norunt, prsecipue de Cannabi ; item ge- neratio in iisdem e longinqiio contingit, ventorum flatibus, insectisque pollen ferentibus , prout di- ximus de Pabnis, et Jussiaeus detexit de Pistacia Parisiensi ; denique monitu Lamarckii , Martique masculi flores foemineis floribus ssepe miscentur iii hisce plantis . Quse onmia veram generationem contigisse in Spallanzanii periculis , quam ij>se non visam denegavit , facile evincunt , confir- mantque experimenta Linnaei super ipsam Canna- hini instituta , in quibus foeminse a maribus probe sejunctae nunquam fructificarunt . §. 391. Bosseckius , Schelverns , Henschelius , et Raspailius staminibus , pistillisque officium a generatione longe diversum tril)uerunt. Primi tres dixerunt , pollen id tantum muneris obire , ut nequaquam vitam , sed mortem inferat in pistil- lum , ob quam reni tota vis vegetans floris ad semina in ovario contenta defertur , et evolutio eorum ita excitatur . Hinc generatio proprie est finis vegetationis , seu mors floris, et pistilli , ini- tium , et vita seniinis . §. 392. Verum quo pacto vis ista vegetans uno 9 t3o eodemque tempore hic parit mortem, illio vitam? Quomodo vitam, et vegetationem excitat in semi- ne , qna; vita , et vegetatio , eo maturesccnte , brevi iterum suspendentur ? Quis eas nunc denuo przecidit , cum prima causa interficiens nunc am- pliusnonsit? Cur ovarium semper post explosio- nem pollinis , stilus, et stigma quandoque vivere, et augeri pergunti' Quibus philosophiae legibus eadem causa agit , et destruit , est , et non est in eodem corpore , in iisdem circumstantiis , in eo- dem ipso loco ? Praeterea subjiciam cum Trevira- no clarissimo , si florum vis vegetans, postquam prospexerit ad staminum, et pistilli evolutionem , cessat ex deletrici pollinis potestate, profecto non cessabit in iis floribus, in quibus nullum pollen est, scilicet in floribus plenis, quod contra quo- tidianam experientiam esse quisque facili negotio dignoscet. Igitur hac una ratione quoque tota Bos- seckii , Schelveri, et Henschelii doctrina concidit. §. 3q3. Raspailius dicit , semen idem esse , ac gemmam rameam, nascique a nervo medio folioli ad florem pertinentis, qui nervus, relicta gluma, de- generat in gemmam . Sententia Raspailii semen , cum maturuerit , nulla alia re eget , quam quod decidat a parente , ut speciem propaget ; quare , cum plantula jam sit ex semetipsa in gemmula seminis, vim requirit, quge eam a matre diveUat, istaque vis basi gemnice applicita mortem basis, ideo mortem pislilli , et separationem seminis gignit ; agit vero chymico modo , scilicet vasorum com- municationem inter matrem , et semen intercipit vel dissolutione aliqua, vel obstructione partium, quod quidem dignoscitur a macula violacea, quam idem Raspailius se reperisse testatur in basi se- minis ZecBj inque receptaculo ejus . Insuper du« i3i sunt potestates , qus ad hanc vini obtiiiendam ducunt, altera in staniiniljus , sive organo activo > altera in pistillo , sive organo passivo posita ; utraque simul partes istas ad mutuam attractio- nem, et contactum ducit , quibus contingenti- bus, vis illa elicitur . Itaque Raspailius conten- dit , Amperianum fluidum electro-magneticum du- plicis , contrariceque naturse hic per stamina , il- lic per pistillum excurrere , unde eorum attra- ctio, et mors supervenil, ut semen in libertatem vindicetur . §. 394- Sed, quspso , demonstret Raspailius cx abortu nervi, qui simplicis structursB est in folio, gemmam fieri , qu^e tam compositse structurse est in semine ? Explicet , cur gemma seminis , natu- ra mutata, penes matrem, et conjuncta cum matre nequeat evolvi , dum omnes gemmsB rameag , quae huic similes sunt, egent matre, et medulla ma- tris ad evolutionem suam consequendam? Explicet, quo pacto aurag staminum , et pistilli mortem afFe- rant basi ovarii , dum haec ipsa basis , postquam earum potestas absumpta est, vivere pergit^ quo- usque semina, et ovarium continue crescens matu- ruerint ? Explicet, qua ratione stilus in quibusdam plantis persistat, et vigear, hac potestate absolu- ta , qui stilus doctrina? ejus lege statim mori de- buisset ? Demonslret, quomodo in eodem floris re- ceptaculo , in eadem substantia , et ssepe in ipso partium contactu duplex, et contraria electricilas uno eodemque tempore esse possit , quae stamina , et pistilla ad mutuam attractionem impellat? De- monstret , quomodo ista partium, ut ita dicam , minimarum attractio agat e longinquo in flori- bus diclyniis ? Denique macula violacea cur in basi ovarii , nec statim in contactu or^ani l32, electrici positivi ciim organo negativo , reperitur ? QucTe quidem macula a u()])is nullo modo reperta in ipso semine , et receplaculo Ze(E , in quibus RaspailJus vidit . §. 395. Ergo objectiones omnes, de quibus huc- us(|ue pertractavimus , generationem veram , et genituram vivificautem dari in plantis pliaBuogamis uiagis magisque demonstrant, ita ut fateri oporte- at, providam naturam in eadem conditione po- suisse cum vegetabilia , tum animalia in genera- tionis negotio prfestando , et in specie eorum pro- paganda , Fructificatio . §. 396. Generatione in flore peracta , ova ita foecundata paulatim crescunt, et cum ipsis crescit ovarium . Tunc vero haec simul sumpta fructum sistunt , in quo anatomici pericarpium , placen- tam , funiculum umbilicalem , et semen adno- tant . Pericarpium. §. 397. Pericarpiwn est involucrum clausum , quod uteri iustar semina sinu suo fovet . Mire lu- dit forma, crassitudine , duritia . Nunc est mem- branaceum, nunc exterius carnosum , et interius, cum maturuerit, cartilagineum, aut ligneum , nu- cleumque sistens circa semen , qui nucleus vel substantiae carnosae adhserere pergit , vel facile ab illa secedit ; nunc exterius ligneum , aut corii instar tenax est, iuterius carnosum . §. 398. Superficies ejus vel glabra , vel pilis , aut aculeis echini modo tecta , subinde etiam in i33 alas , iii tubera , in coniua , in caudam expansa. Cum ovarium inferum est , sive calyci untli([ue adhaerens , pericarpiiim saepe coronatur appendi- cibus foliaceis calycis , vel radiis forma pilorum , setarum , aut plumarum , ah ipso calycc pro- fectis , et pappi nomine distinctis . §. 399. Prfficipue autem pericarpiuui est mono- sperminm, aut polyspermium, nniloculare, aut mui- tiloculare, iinivalve, aut multivalve . Fitque mul- tiloculare a sepimentis sive verticalibus , sive ho- rizontali]jus , duplici modo natis , vei cum valv» pericarpii tota snbstautia sua introflectnntur , vel cum interior tantum pericarpii lamina in hsec sepimenta protruditur . Qu« sepimenta in primo casu contingunt , falsa nuncupavit Richardus , quae in secundo , vera . At natura verum , et fal- sum non distinguit in operibus suis . Sepimenta pericarpii non semper sunt completa . §. 400. Tres aliffi diflferentife in pericarpio at- tentione dignae . Scilicet : 1°. cum pericarpium te- ruie arcte circumdat semina , quse ita nuda viden- tur, idemque dicitur pseiidospermium : a°. cum pericarpium carnosum est, seinina occultans, rum- quam dehiscens , quod baccatum nuncupant: 3". cum pericarpium , cnjuscunque formae sit, spon- te , ul)i maturuerit , dehiscit , et pericarpium ca- psulare efficit . §. 401. Quae pars pericarj)Ii adhasret recepta- culo , dicitur hasis; apex vero est , qui basim styli , aut stigma sessile exeipit. Axis nunc verus ex substantia receptaculi producta in columellam, nunc fictitius . §. 402.. Substantia pericarpii fit ex iis , qiue receptaculum constituunt ; hsec passim unum tan- tum pericarpium sistit ; at iu quibusdam floribus i34 in pliires parles sejungitur , et totidem pericar- pia formare videtur . Mirbelius tamen non imme- rito observat , unum semper esse pericarpium in flore , cum una semper sit origo ejus in recepta- culo floris ; sive hcec postea abeat in unum , vel plures probe sejunctos sacculos . §. 4o3. Richardus partes tres in omni pericarpio distinguit, scilicet epicarpium, quod epidermis est, aut membrana exterior , endocarpium, quod mem- brana interior levis, semina ferens , et sarcocar- pium, quod substantiam inter has membranas me- diam , vasisque praeditam significat . Hsec distin- ctio apta quidem ad uonnulla pericarpia, verum non ad omnia ; primo quia nomen sarcodermatis absurdum ia pericarpiis exsuccis , praeterea quia jn pericarpiis baccatis deest membrana interior levis, et facies interior pericarpii continuatur cum placenta . Placenta . Funiculus umhilicaUs . §. 4o4- Substantia receptaculi , et semper vasa ejus quaedam cavum pericarpii subeunt, et vasis ge- nituram e stigmate ferentibus ob"»'iam eunt . Utra- que vasa simul juncta, et plus minus pareuchy- mate comitata placentam faciunt, seu tropliosper- mum Richardi . Placenta hsc vel unum, vel plu- ra fert semina , et variat loco , amplitudine , at- que forma . Etenim situs ejus vel in basi , vel in latere , vel in centro , vel in axe pericarpii , vel in suturis, sepimentis, aut valvis . Alias radiorurn instar a facie interna pericarpii ad axem ejus pertingit , et sepimenta suppeditat ; subinde eti- am totum cavum pericarpii, cum valde parenchy- matosa est , implet . Ludit globosa , cylindracea, i35 triangiilaris , radiata , et forma fili , aut scu- tellaB . §. 4o5. A placenta proficiscuntur vasa , quae tuin ffenituram , tuni nutrimentum acl semen fe- ruut. Haec simul juncta , et parencnymate plus minus oLducta funiculum umbilicalem sistunt , podospermwn a Richardo dictum, qui funiculus in- teriora seminis per hilum subit , variat longitu- dine , et interdum brevissimus est , at nunquam deest , nec deesse potest . Arillus . §. 406. Interdum parenchyma glandulosum fu- niculi umbilicalis , antequam funiculus ingredia- tur semen,expanditur membranse modo super semi- nis testam , etnunc totam, nunc parte tantum am- plectitur integumenti instar, organo excitato plus minus crasso, tumidulo, diverso jnodo, et saepe vivi- de colorato, nullam cum testa adhaesionem habfente, quod arillum dicunt . Igitur arillus cum ad fu- niculum umbilicalem pertineat ,;^et a placenta , quae scutella^ formam induit, vix differat, injuria a quibusdam habitus pro tertio, proprioque semi- nis integumento . Naturam ejus esse glandulosam liquet ex colorata , qua praestat, substantia . Hu- mor autem , qui ab eo secernitur , ad perficiendum semen evidenter ducit, cum vis vegetans , et vita arilli perduret , donec placenta , et funiculus vi- vunt . Post haec arillus una cum funiculo a pla- centa separatur , et arescit , et an , germinatione superveniente , hic iterum aliquid semini suppedi- tet , incertum . i36 Semen . §. 407. A(l semen ventiim est, quod primus , et pr«cij)uus vegetatiohis scopus, cum ab eo vita re- gni vegetabilis omnino pendeat . De quo quidem semine cum initio hujus libri satis superque per- egerimus , nihil aliud nunc addendum superest prffiter ea, quae totius fructus , ideo et seminis maturitatem afferunt . Perfectio , et maturitas fructus . §. 408. Fructus , seminisque perfectio pendet ab influxu aeris atmosphaerici , et caloris cir- cumstantis , item a praesentia , vel defectu lucis . Theodori Saussurii observationes sequentia sup- peditant contra Berardum : i". Fructus virides, et immaturi , adhuc haeren- tes matri noctu foliorum instar aere oxygenio atmosphaBrsB potiuntur , quocum aer acidus carbonicus fit in penitiori eorum substantia . At iidem fructus ab arbore avuLsi id eo minus con- sequuntur, quo magis vis eorum vegetans imminui- tur ; denique , hac plurimum languescente , nul- lum amplius aerem oxygenium absorbent , quin- imo, carbonio emisso , et aere acido carbonico ex- citato , circumstantem atmosph^eram vitiant , prffi- cipue si degant in tenebris . 2.". Qui aer oxygenius noctu absorbetur a fra- ctibus immaturis , vel totus, vel in parte interdiu ab iisdem exhalatur , carbonio retento . Prsterea siquid aeris acidi carbonici liberi hi ipsi fructus immaturi, arborique haerentes interdiu in proxi- ma atmosphsera reperiant , dissolvunt , et carbo- nio ejus potiuntur . i37 3". Hac absorbendi , et exhalandi aeris oxyge- nii item et dissolvendi aeris acidi carbonici po- testas eo niajor, quo major fructus acerbitas , et vicissim . §. 409. Ex quibus omnibus sequitur, acerbitatem, et immaturitatem fructus consociari cum purifica- tione carbonii, quod in ipso fructu subsidet, qua peracta, viribusque vitalibus fructus ab obstructis vasis languescentibus , cbymic» leges paulatim succedunt, qnarum ope carbonium fructus sensim sensimque avolat ; tunc proportio oxygeni , et hy- drogeni ejus major fit , et dulces , mitioresque parit succos . Forte et alis dissolutiones , compo- sitionesque contingunt in substantia fructus, qui- bus haec eadem olstinentur. Peculiaris vero caeli temperies omnia comitatur , quae diversa requiri- tur pro diversis fructibus . Haec cum contigerint , tandem fructus maturat , et a parente sejungitur novam sobolem mox daturus . caput vni. DE PLANTIS ACOTYLEDONEIS . Character proprius §. 410. Plantce acotyledonecB sunt , qusB na- scuntur a gongylo , et cotyledone phaenogamarxim carent contra sententiam Bernardi Jussiaei , Hed- wigii , Neesii ab Essenbeck , Kaulfussii , alio- rumque , qui vel folium persistens MarsilecB , vel nascentium Muscorum statum facie Confervce , vel turgescentem epidermidem Peteridis serrulatce. i38 vel radiculam bicipitem Salvinice pro cotyledone male habueriint . Cormus , ejusque origo . 41 1. Gongyli debito loco commissi , sive terr», sive aquse , sive cuicunque alii corpori organico, vel non , cum nacti fuerint ea omnia , quae ad germinationem eorum excitandam necessaria esse alias monuimus, plantam acotyledoneam prjebent, cujus tota compago corpus organicum sistit, quod nomine eenerico corrnum cum Willdenowio dici- - mus . §. /ifi2.. Cormus iste cum in plurimis stirpibus primum prodeat a gongylo suo crispus , et cri- nium instar calamistro crispatorum, ut ita dicam, cincinnatus , idest ex circinata , quam vocant , vernatione paulatim evolvatur , et se se explicet , id argumento mihi magis magisque est coiUra Ri- chardum, germen plantulse inesse in gongyhj, gon- gylosque , ut jam tradidimus , reapse esse plan- tigeros . Structura cormi . §. 4i3. Cormus variat in structura sua . Is , qui magis compositus , exsurgit in caulem arti- culatum , sive sepimentis transversis divisum , habetque in medio medullam copiosam, qufe plus minusve persistit in cormo sub terram descen- dente , maximam partem evanescit in ascendente , tuncque iistula satis ampla nascitur in tota unius- cujusque internodii longitudine . Circa medul- lam stratum vasorum subviride , et crassum , seu vagina medullaris est, in qua Amiciano microscopio i39 deteximus pluiima vasa lympliatica , pellucida , recta piotensa , simplicia, statis , sequalibusque iutervallis septis transversis clausa, inter f[Uffi da- to spatio tracheaB occurrunt spiris coalitis , la- mellaque satis lata factse , nunc solitarice, nunc du3B, tresve simul . Insuper in crassitudine hujus vaginge medullaris insunt parvse qusedam fistula? per longum ductffi, sequali distantia, et in orbem positae, quas circum Amicius (*) deprehendit tubos nonnul- los poris pertusos . Reliqua cormi pars tota lit iis- dem vasis lymphaticis, quag jam descripsimus, sub- inde albentibus , inter quse ordo circtilaris fistula- rum rectartim majorum , et aequaliter dissitarum est . Quse vero vasa ipsam superficiem plantae sistunt , et loco epidermidis habenda, eidem Ami- cio visa sunt granis minimis mobilibus referta , et qua se se parietibus suis per longitudinem contingunt , punctis minutissimis , forte poris , scatentia . Denique hujuscemodi cormus ad quem- vis articulttm vagina membranacea, dentata, sta- timque infra vaginam ramis verticillatis instrui- tur , qui quidem rami ejusdem prorsus structti- ra3 sunt , ac ipse truncus . §. 4i4' Plantse acotyledonese , quse hac structu- ra praestant , ad dicotyledoneas quodammodo ac- cedunt ; at differunt praecipue structtira ipsius vaginae medullaris , defectu radiorum medulla- rium , vasorum propriorum , et corticis veri . (*) Cl. Amicius oltservationes , qiias ego microscopio ejus preevalido fcci super structuram E(juiseli Jhivialilis L. ,et Aspidii aculeati }y. rogatu meo iterum iristituit , et conliraiavit , alia- cjue nova detexit , quss mecum per litteras comiter coMOiunica- vit, deque iis hic , ct in posteruni loqui juvat . i4o §. 4i5. Sed et alia datiir cormi structura , in qua fasciculi vasonim siue orcliue disperguu- tur intra cellulosum j^arenchyma . Unusquisqiie fasciculus observationijjits nostris su])er Aspidiuui aculeatum iustitutis constat vasis lympliaticis in ani- bitu , traclieisque veris , at paucis , in penitiori substantia ; insuper Amicius ibi vidit et falsas traclieas , et tubos poris pertusos sat copiosos , quinimo laminam trachearum duplici lamella fieri detexit . An sint vasa propria in quovis fascicu- lo , dicere non audeo , licet putem ex saturatio- re, et quodammodo diverso ipsorum fasciculorum colore . Hujusmodi cormus vel in folium indivi- sum expansus , vel bifariam foliosus paleolis ari- dis prsBcipue inferne aspergitur , et frons aiidit ; alias vero caulescit trunco frondibus ornato Pal- marum instar . §. 416. PlantaB acotyledonese , qu« hunc cor- mum possident , ad monocotyledoneas accedimt , earumque structuram primus omnium vidit , et descripsit Malpighius Anat. pl. Londini 1675. p. 7. , et Oper. omu. Lugd. Batav. i.p. aS. §. 417- Denique cormus simplicissimus omniuni est, qui vel totus constat textu cellulari rninori, uniformi , vel hoc eodem textu , et tubis vaso- rum lymphaticorum instar plus minusve longis , vasis trachealibus , et propriis omnino exclusis . Cormus hicce formas induit mire varias , modo specie caulis nudi , modo specie caulis foliis onu- sti, alias refert expansionem menibranaceam, aut crustam , glebas , massulas informes , globos , clavas , pileos , utres , umbeUas , auriculas , ur- ceolos , scutellas , coralium . Subinde etiam fit tu]jo fistuhito , indiviso, vel ramoso, fistuha nunc tota pervia , nunc ad stata iutervalla septis di- rempta . i4i §. 418. Tot , lantlsque oormi diversitatilDiis , et facie])us nomina diversa trJl)uta, de quibus suo loco pertractabimus . Verum hic monere juvat, cormum omuem nunc reapse dispertiri in ascendentem , et in descendentem radice vera, nunc haerere corpo- ribus papillis , nunc omnino liberum in aquas iimatare . §. 419. Cormus descendens interdum plurimo parenchymate crassescit , antequam solvatur in fibras , diciturque rhizoma , quod rhizoma nunc altius in terram figitur , nunc superficie terrae teuus diffunditur basim sistens cormi asceudentis paleoiis aspersam , subinde plurimis , moliibus, ovium tegmen referentibus, ex quo ista cormi pars Agni scythici nomine venit . Folia , eorum structura , et officium . §. 4ao. Folia vera insunt in acotyledoneis fron- descentibus , in Muscis, in aquatilibus paucis . Eorum structura eadem, ac illa cormi . Respirant aerem , vel aerem , et aquam . Ita humorem nu- trieutem more phsenogamarum perficiunt , et vi- rorem , aliosve colores adipiscuntur . Nutrimentum cormi . §. 4ai. Cormus nutrimentum sumit vel radice vera , ut in acotyledoneis frondosis , aliisque , vel poris superficiei suge, ut in aquatilibus, Liche- nibus , Muscis , quae plantae si arescant, quacun- que parte aqua demergantur, iterum reviviscunt. Papillse quoque , quibus cormi alienis corporibus haerent , principia nutrieiitia al) iisdem hauriunt, exemplo terre£B substantiae in Lichenibus multis. i4^ §. /^22. QiiJB vevo ad plantam acotyledoneam nutrieiidam ducunt , oportet , sint valde soluta . Ideo lice plantaB plurimo egent humore, vel etiani ipse humor nutrimento illis est, at certe non so- lus , idque dignoscimus in Lichenibus , qui pras- diligunt terram , in Fungis, qui venenatis prin- cipiis , et sjepe acido hydrocyanico prsestant , in FiUcihus , quae viribus raedicatis valent, in plan- tis marinis , quae salibus aqua maris solutis , et iodio utuntur ad sapores urentes , acres, odores- que peculiares adipiscendos . §. 42^3. Alimentum, cum subierit cormum, per- ficitur aeris atmosphsrici influxu ; nullae enim acotyledonesB plantce vivunt sine aere, sive dire- cte circumdentur ab illo, sive hauriant ex aqua , in qua aer nunquam deficit , sive e corporibus , in quibus delitescunt. Aeris autem ab aqua absor- pti luculentum habemus exemplum in aquatili- bus plantis , quse fistulis , aut vesicis aere ple- nis innatant . §. ^M- Concoctio alimenti fit in cellulis auxi- lio vasorum , si hsec adsunt , sin minus , contin- git in solis cellulis , et de cellula in cellulam mora, diuturnitate,temperie, et aere ambienti, prse- sentia, vel defectu lucis, electrica materie, materie caloris adjuvantibus, praeterea affinitatibus, et jun- ctionibus elementorum aptorum . Hinc oriuntur succi proprii ad vitam , et propagationem plan- tarum acotyledonearum apti, quos, sicuti in phse- nogamis , dignoscimus a colore , sapore , et vi- ribus; item excreta inutilium, vel nocentium con- tingunt , eaque in primis demonstrat glutino- sa materies , qua plantas aquatiles passim obdu- cuntur . i43 Receptacula succi proprii . §. ^io. De sncco proprio planlariim acotyle- (loneariim memiuimus ; at qiiibvis in receptaculis succus is(e colligitur , et continetur , cum sy- stema vasorum , aut nna , vel altera vasonim species hisce plaiitis srepe deficiat ? Eqnidem plan- tt-e acotyledonege hac de re plurimum abludnnt a plijenogamis ; vix enim vasa propria forte insunt in acotyledoneis frondescentibus, utjam diximus, praecipue etiam , quia in earum rhyzomate , sen cormo subterraneo succos proprios esse vifk^mus , pragclarissimo inter onmia exemplo Polypodii lia- romez L.f cujus radice juxta Loureirum humor cruentus, sanguini animalium similis manat. Igitur in reliquis plantis acotyledoneis succus proprius in iisdem utriculis parencliymatis continelur , iu c[ui])iis perficitur ; ex coloribus autem diversis y quibus plurims harum plantarum superficie infi- ciuntur , colligitur , succum earum proprium utriculos superficiei , aeri , vel aquje proximiores prcediligere . An detur circuitus humoris . §. 42^6. Sequitur ex his, verum circuitum sncci, sive ascensum , et descensum humoris deesse in acotyledoneis fere omnil>us . Succus ea- rum excipitur , et movetur tantum inlra utricn- los , et lymphae ductus, deque uno in aliiim vel ab imo ad summnm deducitur , vel a snpeificie ad omnem interiorem partem . Quare simpliciora omnia esse videntur cum in structura, tum iu xm\- ctionibus plantarum acotyledoncarum . \ i44 QucE vita §. 42.7. Nec minus tamen hae plant?e vivunt , incitabilitate donantur , stimulis afficiuntur , quibus amissis , vitam amittunt ; at id singulare habent , ut harum multse mortis imagini , non morti verae , ex defectu alimenti sint obnoxise , quare contrahuntur inertes quorumdam animali- um instar , ut, humore excitante earum superfi- ciei iterum applicito, mirando sane spectaculo re- viviscant , quod quidem intra definitum tempus obtingit , quo elapso , mors vera tandem insequi- tur . Organa propagationis . §. 42^8. Pro organis propagationis intelligimus ea omnia , quse acl florem , et fructum plantarum acotyledonearum pertinent , quae quidem organa nec florem , nec fructum referunt plantarum phae- nogamarum . §. 429« Linnseus , cum organa generationis in acotyledoneis visu detegere non potuisset , de iis judicavit ab analogia eorumdem organorum in phsenogamis . Putavit autem, nuptias recondi- tas in acotyledoneis dari ;quare cryptogamarum plantarum nomen illis fecit . §. 43o. PostLinnseum plures auctores, Hedwigio duce, generationis partes , generationemque de- tectam in acotyledoneis perhibuerunt; at rem de- negarunt alii, et adhuc denegant , Hac de causa organa propagationis , de quibus nunc agimus , multis , diversisq^ie nominibus in scientiae da- mnum nuncupata . Nos in tanta verborum copia i45 seligemus ea , quas ad anatomes , et physiologiae leges magis apta videbuntur . §. 43 !• Organa propagationis plantarum aco- tyledonearum nunc soiitaria , nunc plura aggre- gata in eodem fulcro , nunquam tamen quoad gongylos contentos simplicia . Haec eadem vari- ant sessilia , vel pedunculo communi , subinde etiam pedicello proprio sufFulta . Prseterea vel e superficie cormi prominent, vel intra cormum la- tent . PerickcBtium . G ymnocidium . Vaginula . §, 43a. Folia quaedam caeteris cormi foliis fere si- milia interdum stant circa organa generationis sive mascula , sive ioeminea bractearum , vel foliorum floris more . Hfpc perichcBtium sistunt ; propria Mu- scorum. Pedunculus basi sua tuberculi modo su]>- inde crassescit , quod tuberculum gymnocidium vocant , alii dixerunt clynarithium, ciiit perocidium , Muscis peculiare . Vaginula est menibranula , quag circumdat basim pedunculi; adest in Muscis aeque ac in Jungermanniis . Indusium . §. 4'^3' Organa propagationis sa?pe obducuntur involucro , quod indusium nuncuparunt . Indusi- um nunc est proprium , nunc commune , semper vero membranaceum , tenue , fragile ; dehiscit apice , aut latere , aut circa basim ; subinde de- ciduum . §. 434- Indusium Muscorum basi circumscissum, et deciduum , quod calyptram proprio vocabulo appellant , Hedwigio visum est initio coalitum 10 i46 ciim vaginula . Verum cum ora calyptrse saepe la- cera , ct obliqua sit , diim vaginula est integra , et aequalis , rectiiis putarem , iadiisium hoc cum caule conjuugi , a quo discerptum divellitur , tuuc cum obdactae partes crescunt, aut jjeduncu- lus , qui eas sustinet , producitur . §. 435. Sunt , qui putent , calyptram esse loco corollse , et corollam dicunt ; sed hsec adeo dif- fert structura , adhsesionibus , et officio a corol- la , ut id admitti nequeat . Pragter enim conjun- ctionem suam cum caule hseret quoque apici sup- positi conceptaculi , unde nutrimentum necessa- rio ducit , quia adhuc crescit , postquam a cau- le sejuncta , et hoc eodem cohaerenticB suse pun- cto fungitur officio stigmatis , aut cum stigmate communicat . Indusium stigmaticum proprie est . Cohceptaculum . §. 436. Sed et alterum datur involucrum in- diisio firmius , et saepe indusio suppositum , quod prsBcipua propagationis organa intra se continet , et conceptaculum cum Mirbelio , et Richardo dico. Alii perisporium , sporangium , pericarpium , eo quod pericarpii officio fungi putarent , perperam appellarunt. Unus forte Mirbelius conceptaculum pro involucro habendum censuit in ^gamis . §. 437. Conceptaculum plurimum variat forma, nunc patentissimum, nunc tantum pertusum, alias aperitur, cum propagatio instat , alias nunquam, donec dissolvatur . Hinc nomina diversa eidem , partibusque ejus tributa , de quibus suo loco . Hic tantum monere juvat , conceptaculum subinde manifeste intra se simul, vel seorsijn continere or- gana propagationi necessaria duplicis , diversaeque i47 natiirse, subinde vero una organa fcemlnea , ma- sculis latentibus . Defectus involucrorum . §. 4^8. Organa propagationis plantarum aco- tyledonearvim non ita a natura constituta sunt , ut indusium , et conceptaculum semper adsint , aut simul adsint . Cum igitur alterutrum horum involucrorum deficit, prout contingit in Equiseto , m Hydropteridibus y Polypodio , aliisque , quod adest involucrum , dicendumne erit indusiam , au conceptaculum ? Difficilis responsio ab anatomes legibus petita . Hucusque judicatum de indusio ex fragilitate sacculi , ut in Equiseto , de con- ceptaculo ex firmitudine , et crassitudine ejus , ut in Hydropteridihus, reliquisque ; id tamen non adeo severe semper factum , ut quod concepta- culum nobis est , indusium quando(|ue non luerit nuncupatum . Sperinatocystidia • §. 4-^9' Sperinatocystidia sunt granapollinis sim- plicissima , oblouga , vel rotunda , saepe vaide minuta , et auxilio tantum vitri detegenda , qus8 carent domuncula staminea, sive antbera . Hnmo- rem genitalem continere putantur ; Hedwigius enim, Mirbelius , Scbubertus cum mersisseat in aqua , viderunt , hsc apice aperiri , et humorem emittere . Attamen nuUus hucusque deprehen- dit spermatocystidia genituram fundentia super fffiminas . Nunc fihamento brevi fulciuntur , ut in Muscis, et Hydropteridibus, nunc ut iu Equisetis sessilia sunt , et sparsa supra tceniohrs duas , i43 extremitatibus suis utrinque forma spathje di- latatas , quae sub organo foemineo parte sui me- dia crucis modo figuntur , deiude circa idem or- ganon in spiram convolvuntur , ut postea laxeu- tur, extendantur . Equidem Vauclierius nuperri- me naturam pollinis hisce Equisetornm spermato- cystidiis denegavit , et organa plantigera esse tra- didit, ut olim Meesius, etHallerus tradiderant de spermatocystidiis Polytrichorum, et Mnii pelluci- di . Verum in tanta minimarum rerum parvitate hallucinatio aliqua locum habere potuit , ut lo- cum habuisse visa est in Meesiano, et Halleriano experimento , forte quia gongyli in effusione sua cum spermatocystidiis se se commiscuerint . §. hfhp. Haec organa masculina plantarum aco- tyledonearum in paucis hucusque detecta , scili- cet in Equisetis , Muscis , Hydropteridibus , et Hepaticis quibusdam, in quibus vel clauduutur iu indusiis , aut conceptaculis, vel stant intra peri- chaBtia. Michelius perperam habuit pro fcemiuis . §. 44i- Non me hitet , Hedwigium , Hillium , Schmidelium alia spermatocystidia admisisse in acotyledoneis sub forma pili , squamulse , grani , acervi , verrucs . Sed pili , et squamulae cum in eadem specie modo sint, modo deficiant , cujnque differant structura a spermatocystidiis jam descrip- tis , ideo pro hisce haberi nequeunt . Grana ve- ro sive in conceptaculis Lycopodiorum contenta , sive supra cormum Lichenum forma acervorum , verrucarum, aut alio quocunque pacto sparsa juxta Acharii, et WiUdenowii observationes phintigera revera sunt, quidquid in contrarium afferat Salis- buryus de Lycopodiis . Denique siqua alia sper- matocystidia Hedwigius, aliique admiserunt in cor- mo reliquarum acotyledonearum , eadem omnino i49 admisenint ex hypotliesi , nulla demonstratione adliibita . Qiiare indubium est , utrumque sexum non in omnibus acotyledoneis pari pacto hucusque fuisse detectum . §. 44a. Restat, ut observem , inter Miiscoriim spermatocystidia fila quaedam reperiri articulata , pellucida , succosa , inilio brevia , mox longiora, quse paraphyses dicuntur ab Hedwigio . Quo offi- cio haec fiia fungantur, hucuscjue ignotum. At Mi- clxelius male sumpsit pro organis masculis . Perigongylium . §. 443- Involucrum membranaceum , cellulo- sum , pellucidum , quod gongylos continet , pe- rigongylimn nobis est ; quod cum stili speciem subinde ferat , et modo unum, modo plures gongy- los obducat, ideo pericarpiolum verum. Perigongy- lio , quod gongylum solitarium circumdat , aril- li nomen passim fecerunt , sed perperam , cum arillus natura sua stilum gerere nequeat , raro inveniatur vel in ipsis plantis phaenogamis , in quibus , cum adest , fere nunquam totum semen amplectitur , denique arillus pars placentse , et funiculi umbilicalis omnino sit . Perigongylium , quod pluribus fcetum gongylis , thecam , elytram, sporangidium alii dixerunt . §. 444. Perigongylium receptaculo perpetuo haeret , nunc basi producta pedunculi modo , nunc minime , nunc sepultum . Incertum , an in omnibus plantis , dum maturum, sponte dehiscat. Id quidem obtingit in Muscis , in quibus peri- gongylium , quod sporangidium Hedwigii , non WiUdenowii est , superficie sua conjungitur cum conceptacuio, apice vero aut scinditur in fimbrias, i5o aut rimas aijit ordine reffulari circa membranu- lam centralem, quam nomine epiphragmatis clistin- guunt , aut patet ore integro . §. /\/:^^j. Stilus, et stigma admittuntur in Equi- setis, Jungermanniis, Hydropteridihus, et Muscis . Saltem aliquid est in harum stirpium perigongy- lio , quod stilum , et sligma refert , licet nullus liominum genituram masculinam in liujusmodi stigmate subsidentem hucusque viderit . In Mu- scis placenta surgit columellse modo in medio perigongylii , et abit in stilum , et stigma , au- xiliante operculo conceptaculum claudente , et calyptra , sive indusio stigmatico , apici opet- culi adnato . Haec omnia in praecocis florescen- tige statu se se tangunt ; postea vero , stilo , et stigmate pereuntibus , operculum , et calyptra a perigongylio sejunguntur, et tandem diffluunt . Columella Muscorum est ea pars , quam Willde- nowius , nec Hedwigius , vocavit sporangidium . Huic affiguntur gongyli . Nec erit abs re hic monere , saepe juxta organum foemineum Musco- rum foecunditate pollens dari fila qujedam, quae pro foeminis sterilescentibus habentur , et addu- ctores ab Hedwigio , prosphyses a Willdenowio appellantur . §. 446- Inter perigongylia gongylis foeta quan- doque observantur thsecae, aut ampullce intus va- cuffi, quje forte pro perigongyliis sterilibus haben- dcB, nisi forte sint spermatocystidia, aut nectaria. Gongyli . §. 447- Gongyli , sicuti jam diximus , sunt germina rotunda , cotyledone carentia , non ta- men tunicis propriis , ut nobis videtur . Hi i5i perquam minuti sunt , ssepe acl flanmiam candelje inceiiduntur , et flagrant, ut in Lycopodiis, Schi- smatopteridibus , FiLicibus, Muscis coiitingit, qiiod cum pollinis proprium sit in phsenogamis , hac de re plures cum Linnaeo habuerunt gongylos pro polline , sed perperam . Ex cotyledonum de- fectu , ex generatione invisibili , forte etiam aliquo pacto diversa gongyli haJjeri nequeunt pro seminibus , quamvis Willdenowius semina dixerit . Hedwigius vocavit sporas , Richardus sporulas , Neckerus besimina, Mirbelius seminula, prout auctores isti putarunt , gongylos vel gene- ratione certa , et patenti fuisse fcecundatos , vel generatione carere , vel nucleum cellulosum sine peculiari organica structura sistere , qui mox in organicum corpus abiturus sit . Quas res , cum minus certas , nos gongyll nomen a Gaertnero mu- tuatum adhibuimus, at sensu paulisper diverso , scilicet aliquo generationis modo admisso , qui contra Gasrtneri sententiam germen gongyli fce- cundare valeat . Receptaculum . §. 44^' Organa reproductionis sive masculina , sive foeminina etiam in acotyledoneis haerent re- ceptaculo suo , idest strato cuidam glanduloso , secernenti, quod pro officina eorum omnium , quse ad generationem , et fcecunditatem promo- vendam valent , habendum . Receptaculum hoc- ce in acotyledoneis magis , quam alibi , ludens forma . Nunc contractum sub genitalibus , nunc expansum supra conceptacnlum, quocum conjun- gitur, subinde etiam sepimcnta incompleta illi prsebet, ut in Hydropteridibus noniuillis, alias in- tuniescit in globum , exsurgit in columeliam, in i5a pilos simplices , vel ramosos , vel retis forma in- tertextos, aut in tsniolaiu angustissiniam, tortam, elasticam , foraminulis catenae modo interdum pertusam ; saepe diffunditur in membranam pla- nam, vel plicis, lamellis, clathris extantem, saepe abit in subulas, tubos, poros . Ingreditur quoque interiora perigongyliorum , et placentam , funi- culumque umbilicalem gongylis suppeditat, quod evidentissimum in Muscis. Denique receptaculum connectitur cum substantia cormi , nullo involu- cro interjecto. §. 449- ^^ quod bic praecipuam meretur atten- tionem, receptaculum acotyledonearum quam sse- pissime una organa foeminea , idest perigongylia gongylis foeta , vel e superficie sua prominentia , vel intra substantiam suam sepulta gerit , niillis spermatoeystidiis extra existentibus , quo in casu gelatinosus humor a receplaculo quandoque ex- sudat , veluti in Fucis, Xylomycis , Gasteromycis , qui humor in Fucis observationibus Lamourou- xii ad fcecunditatem gongylorum omnino condu- cit . Denique mirando alio naturse spectaculo re- Ceptacula duo e cormo tenuissimo Conjiigatarum pullulantia sibi invicem occurrunt, et junguntur congressu , ut ita dicam , genitali , a quo novae exoriuntur soboles . An detur generatio in plantis acotyledoneis . §. 45o. Ex iis, quae supra tradidimus , aliquld dari in quibusdam acotyledoneis , quod genera- tionis organa referat , et generationis speciem por- tendat , nos putamus, qui generationis apparatus, et modus ab iis, quae in phaenogamis contingunt , luculenter differt . Etenim in hisce acotyledoneis i53 jrrana pollinis simplicia sunt, et sine antheris, efFu- sio «^eniturje nunquani actu drprehensa , itleo non manifesta, hsec locum obtinet, genitalibus adhuc minimis, involutisque, spermatocystidia quaedam in conceptaculis a planta avulsis, et in paludem dela- bentibus diu generandi potestatem retinent , ut in Salvinia, etgenituram fundunt vel poris , vel cum conceptaculum eorum dissolvitur, accessio hujus- modi geniturae ad foeminas in aliis coiiceptaculis occlusas ratione non satis perspecta evenil , stili, et stigmatis tenuitas ingens in omnibus, stigma nunquam grana pollinis , sed genituram tantum excipiens. §. 45i. Scio, auctores esse , qui generationis speciem , de qua agimus., non denegant , sed aliis , quam quae a nobis indicantur , organis of- ficium sexuum tribuunt . Nam , praeter ea , quae Michelius deceptus tradidit de fceminis, et mascu- lis in Muscis , Dillenius , et Linnaeus concepta- culum foemineum Miiscorum pro organo masculi- no habuerunt , Hillius , Kolreuterus, Gaertnerus, Palissotius putarunt, hoc idem foemineum conce- ptaculum esse hermaphroditum , idest utroque pollens sexu . At germinatio granorum , quae in liuiusmodi conceptaculo continentur , doctrinam Dillenii, et Linnsi falsam esse demonstrant . Re- liqui auctores nulhis rationes attulerunt, quibus, etiam probabiliter sententiam suam tuerentur, et ostenderent , vel calyptram , vel operculum , vel dentes conceptaculi , aut grana , quae columellae haerent, spermatocystidiorum munere fungi . Tem- pus tererem , si hic denuo inihi demonstran- dum susciperem , quod Bernardus Jussia-us , Guet- tardus , Vaucherius , Hedwigius , et Schmidelius i54 jam ostenderunt , Llnnfeiim errasse , ciim credl- dit, pnlverem mascullniun PilularUe a foliis ejus proficlsci , qulbus anlea haeslt , vel uLi cum Miclielio statuit , pllos follorum SalvinicB , et in- dusia Equisetorum esse antheras, vel organa mascu- llna Ilepaticarum esse fceminea , et vlcissim . §. 4^2,. Nunc vero , quls dlcat , admissa gene- rationis ratione in acotyledoneis, quas supra me- mlnimus, haec certe neqult esse in illis, in qulLus nulla spermatocystldia' hucusque detecta sunt ? Ad hac respondeo . De prsepoUenti receptaculi of- ficlo tam in phanogamis , quam in acotyledonels jam satls superque pertractavi, ita ut nullum ge- nerationis modum sine receptaculo , et sine offi- cina receptaculi dari constet . Antherae , et sper- matocystldia appendices receptaculi tantum sunt. Itaque videre mlhi videor , naturam in ple- risque acotyledonels spermatocystidia cum ipso receptaculo miscuisse, confudisse, sic ut tota pe- rigongyliorum foecunditas a receptaculo pendeat . Id quodammodo demonstrant natura glandulosa receptaculi, extensio ingens receptaculi in multis ex acotyledoneis unisexualibus , immersio sper- matocystidiorum in ipso receptaculo, congressus receptaculorum in Conjugatis, gluten fcecundans, quod a receptaculo exsudat in Fucis, in Xylomy- cis, et Gasteromjcis. Qu£e opinio nostra Koelreute- riancB de vasis spermaticis in cortice Fungorum absconditis appropinquat , et magis adhuc Hed- wigianae de spermatocystidlis in receptaculo , si- ve membrana proligera Lichenum sepultis . Qua- re nos generationis modum allquem dari in omni- bus acotyledoneis putamus , et , jdantls agamls rejectls, cunctas acotyledoneas cryptogamas esse cum Limiceo summo concludimus . i55 BulbilU . Gemmce . Flores sparsi . §. 453. Siciiti plantcB cjuffdam phsenogamre bul- billos , et gemmas ferunt, quibus reproducuntur vel totae, ve\ aliqua sui parte, ita et cryptogamaj habent bulbillos , et gemmas suas . Bulbilli istl in utrisque nudi , leves , in pareuchymate suo germine foeti, quod generatione directa non eget, in cryptogamis globosi , aut forma lentis , sole- mnes in Marchantiis intra peculiares scyphos mar- gine dentatos , quos orygomas dixit Neckerus , et cum Neckero Mirbelius , vel in axillis foliorum plicatorum quarumdam Jimgermanniarum . Gem- moe, foliosse copiosse in Muscis perennantibus, exem- plo Hypni triquetri L., et Hypni brevirostri Erh., quod forte prioris varietas, quorum utrunque lon- ge lateque supra terram expanditur gemmarum ope in sylvis Ligurias , nec unquam , aut rarissi- me , ibi floret , et fructificat . §. 454. Plantis acotyledoneis agamis jam supe- rius valediximus : ideo nullo pacto illis assenti- mur, qui hujuscemodi plantas unis bulbillis per- petuo propagari asseverant . Etenim perigongylia multis foeta gongylis, idest elytra, quae in ipsis occurrunt, bulbilli naturam a se rejiciunt , ex- cludunt . Attamen non denegabimus , fieri posse , iit in hisce acotyledoneis bulbilli una cum peri- gongyliis reperiantur . Ita videmus in phsenoga- mis et flores , et bulbillos simul , saepe etiam in- tra idem receptaculum . Igitur Amicianum mi- croscopium omnium prsevalidum hic in auxilium vocandum , ut rectius dignoscantur in agamis , qui sint bulbilli , quae perigongylia . Denique sicuti in phsenogamis dantur flores peculiari modo i56 congesti, aliique in eodem caule solitarii, sparsi, ita et in cryptogamis quibusdam alii flores coa- dunati , alii solilarii , sparsi in eodem cormo occurrunt exemplo luculentissimo Lichenum , et Lycopodiorum . DactTince. Hornschuchii , et Neesii ab Esenheck . §. 445. Finem huic capiti facturus non possum, quin observem, theorias Clarissimorum Hornschu- chii , et Neesii ab Esenbeck de formatione , et metamorphosibus plantarum cryptogamarum ita esse conditas , ut agant de iis , quae humanae in- telligentiae fines praetergrediuntur , quasque Sum- nius rerum Opifex altissimo creationis mysterio ob- duxit ; quare nos easdem theorias missas fa- cimus , quippe quae hominum doctorum quidem, at hominum figmenta verbis scholae purissimaj enuntiata . FINIS LIBRI PRIMI. i57 LIBER SEGUNDUS EDSZJHSZSaSZSHSZSZSHSSSZSZSZSZSHSSSZSHErESESrESHSHEl DE DETERMINATIONE PLANTARUM . Caput I. DISTRIBUTIO GENERALIS . Systema Linnmanum . Classes plantarum . §. I. Jr lantarum genus tam ingens est, ut qui ia stuclium ejus a renatis litteris incubuerunt , cito quaesierint , quomodo totam hanc gentem di- viderent in jjartes , quarum auxilio de singulis speciebus facilius cognoscerent . Hac de re a CaB- salpini ad' Linnsei tempora plures methodi inven- ta3 , quae, cum organis plantarum minus necessa- riis superstructas, postea minus aptae repertas sunt ad amplexandas species omnes , quae detegeban- tur in dies, et detegendai supererant . Verum ex quo Carolus a Linne generationem esse in plan- tis confirmavit sive manifestam , sive latentem , cognovit quoque , genitalia organa majoris mo- menti prae reli([uis onniibus esse, et ex iis syste- ma dispertiendarum ])lantarum condidit, sjstema sexuale dictum, quo nihil simplicius, nihil utilius, nihil admirabilius essequisque facili negotio diju- dicet . i58 §. a. Hoc systemate totum regnnm vegetahlle in duas phalanges dividitur , in quarum prima nu- ptiae plantarum puhiicffi , sive actus generationis incolarum regni vegetahilis manifestus ; quare hujusmodi plantce jjlicBnogamcB , aut phanerogamoe. dicuntur; in altera vero nuptise clandestinae, idest clam institutse, quia flores oculis nostris nudis vix conspiciuntur , et actum generationis suhducunt , plantaeque hujus gentis cryptogamce. vocantur . §. 3. PlantJB phaBnogamae vel possident flores monoclynios, sive hermaphroditos , in quihus stami- na cum pistillis in eodem receptaculo sunt , vel \\z)atx\.t flores diclynios y in quibus stamina , et pi- stilla distinctum receptacuium in eadem specie inhahitant , floresque isti dicuntur unisexuales masculini, a.\\t fceminini . §. 4- Flores monoclynii aut hahent stamina, quae nulla sui parte inter se connectuntur , unde eo- rum diffinitas , vocahulo Linnagano adhihito , vel inter se se , aut cuni pistillo cohaerent , ex quo staminum affinitas . Flores monoclynii diffines imnc possident stamina longitudine indefinita , quse res indifferentismus a Linnseo dicta , et tre- decim priores classes suppeditant, quarum undecim a numero staminum , aliaeque duae a staminum nu- mero , et origine petitse . Scilicet Classis I. Monandria stamine unico . n. Diandria staminihus duohus . III. Triandria staminihus trihus . IV. Tetrandria staminibus quatuor . V. Pentandria staminihus quinque. VL Hexandria staminihus sex. VII. Heptandria staminihus septem. VIII. Octandria staminihus octo . IX. Enneandria stamiiiibus novom . X. Decandria staminil)us decem . XI. Dodecandria stajninibus duode- cim ad novemdecim . XII. Icosandria st?aminibus viirinti , et ultra , e calyce ortis , ic- ceptaculo dilatato intermedio. XIII. Polyandria staminibus viginti, et ultra, ortis e receptaculo , quod sub foeminis contrahitur. Alias vero flores monoclynii dijfines habent stami- na duo relif[uis breviora, quse res suhordinatio a LiiuiiPO vocata . Duas ex hac proficiscuntur classes , Classis XIV. jDieli- us conjunxit cum aliis pcricurpiis sub Carcerula . 2l6 Ha3c est Monoptera al) ala solitaria . LingiKxformis , compressa , et producta in alam forma linguae . Falcata , legwniniformis ab ala longa , recepta- culifera , apice curva , rostrata , seminifera . Se- men solitarium in curvatura . Receptaculum co- lumnare , filiforme . Epiptera ab ala terminali . Periptera , ab ala in ambitu . Triptera , tetraptera , pentaptera a numero ala- rum in superficie . Simplex, vel composita a numero samararum , quae subinde duae , vel tres conjunctSB . §. 47- Nux est pericarpium osseum, vel coria- ceum , vel membranaceum , indehiscens , mono- spermium , vel oligospermium , uniloculare , vel pluriloculare , liberum a calyce , et a semine , alis , aut appendicibus coronantibus nullis . Huc partim pertinet Carcerula , et Calybio Mirbelii , Carcerulus, G/<2«i Desvauxii, et Achillis Richardi , Nux , et Utriculus Gsertneri , Cystidium Linckii , Nucula Decandollei . Calyx nunquam habet ad- hgesionem perfectam , aut completam cum hoc pericarpio , ita ut sit ab eodem inseparabilis , prout achense est . Nux ludit Glohosa , ovata , elliptica , ohlonga , semiova- ta, vel gihha, reniformis, angulata, trigona, tetra- gona &-C., ohtusa, acuta, ossea, cartilaginea, mem- branacea . Cupulata , qusB excipitur calycc cupulari , idest hemisphcerico , coriaceo , externe squamoso , et subinde crinito . Involucrata , cxcepta involucro , quod inferius cavum , margine foliaceum . 217 §. 4^. Gynohasium , Fructus gynohasicl Decan- dollei , Seinina gyinnospermia , sivc nuda Linnsi , Cmnohium Mirbelii, est pericarpiiim liberum , in- dehiscens , oligospermium , centro stiligerum , et plus minusve depressum , ita arcte obducens singula , vel bina semina usque ad punctum in- sertionis eorum , ut nuda videantur . Semina in fijynobasio plerumque quatuor , rarius plura . Dicitur Crustaceum a crusta obducentc dura , petrosa . Coriaceum ab integumento flexili , tenaci . Carnosum , suhcarnosum ab integumento plus minus pulposo . Partitiones gynobasii vocantur colliculi , qui plc- rumque sunt quatuor numero , et luduut Glohulosi f elUptici , ovati , ohotati , supra pla- niusculi , seu scutelUformes , trigoni , ohtusi , acu- ti , acuminati , uniloculares , hiloculares , mono- spermii , dispermii , glahri , scahri , echinati , car- nosi , suhcarnosi , petrosi , nitidi . Pericarpia haccata . §. 49' Drupa est pericarpium carnosum , libe- lum , indehiscens , intus continens nucem solita- riam . Quoad characteres vocatur Glohosa , suhrotunda , ovata , angulosa , uni- sulcata , magna , parva , glahra , puhescens . Succosa , a carue succi plena , saepius cduli . Coriacea , a carne exsucca , quas caro vocatur mallus . Fibrata , a carne plurimis fibris refcrta . Colorata , juxta varios colores , <|Uos matura induit , Glauca , a nebula , ([ua sgepc sufFunditur . 2l8 Caro, cnm drupa maturnorit, vel cidcm aflha;re- re pergit , vel ex dissolutione partiiim facile se- paratur ; hinc dicitur Adhcerens , persistens , vel secedens , cadiica. Drupae nux nomine putaminis jam al) anti(]UO di- gnoscitur , quod pulamen ludit Globosum , ovatum , oblongum , cylindricum , compressum , lobatum , osseum , chartaceum , mem' branaceum , sulcatum , sulcato^reticulatum , pun- ctatum , uniloculare , biloculare b-c. , monosper- mium , dispermium &'C. Evalve , nulla sutura manifesta in superficie . Bivalve , sutura visibili , quse dividit putamcn in duas valvas . Attamcn hoc naturaliter non sc- cedit , et tunc tantum dehiscit , cum vis aliqua sive interna , sive externa valvas pellit. §. 5o. Pomum , Pyridion Mirbelii , Melonida Richardi , Pyrenaria Desvauxii , est pericarpium carnosum , adhaBrens , apice coronatum laciniis calycinis , indehiscens, oligospermium, nucibus , seu mavis loculis seminiferis chartaceis , vel osse- is in verticillum dispositis circa axem centralem . Dicitur Spho&ricum , subrotundum , ellipticum , turbina- tum , coloratum . Loculosum , cum nuces , vel loculi chartacei . Nuculosum , cum nuces, vel loculi ossei , qui a nonnuUis vocantur pyrenoe . §. 5i. Pepo Gasrtneri , Peponida Richardi, est pericarpium intus pulposum , adhaerens , destitu- tum corona calycina terminali , divisum in plu- res loculos a placenta radiante , cujus radii utrinque gerunt semina, obducta tcsta coriacea . Piacenta haec subinde a centro secedit ad partes, ct cvanescit ; tunc pcpo fit cavus , et radii 219 seminlferi circiimferentife ejus appropinquant . Pepo luclit SphcEricus , glohosus , ohlongus , cylindraceus , clavatus , ohtusus , acutus , acuminatus . Fusiformis , crassior in parte metlia , utrinque attenuatus . Pyriformis , lagenopformis , dilatatus infernc , constrictus superne . Clypeiformis , depressus , umLonatus , mar<^ine tumitlo , nocloso . Lignosus a crusta superficiei suje per maturita- tem indurata ligni modo . Striatus , angulatus , sulcatus , lohatus , in su- perficie per longitudinem . Levis , glaher , puhescens , hispidus, cchinatus , muricatus , verrucosus , tuherculosus , reticulatus , exterius . Trilocularis , decemlocularis . §. 5a. Hesperidium Richardi, Aurantium Dccan- dollei est pericarpium liberum , indeliiscens , cor- tice sarcocarpico indutum , multiloculare, loculis intus pulposo-succiferis, 3B(|ualibus,circa axem fru- ctus disposilis , subinde semilunatis , et partibi- libus , polyspermiis , seminibus dispersis . Dici- lur Glohosum , ohlongum , ohtusum , acutum , leve, tuherculatum , coloratum , odoratum . §. 53. Balaustium Desvauxii , Balausta Richar- di , est pericarpiiim adha?rens , indchiscens , cor- tice coriaceo indutum , terminatum laciniis caly- cinis coronantibus , inlus bjculis plnribus , inor- dinatis , in quibus continentur scmina pnlpa succosa , vel arillo succoso circumthita . Di- citur . - ' Sphoericum , coloratum . 220 §. 54- Acinus Gaertncri , Acrosarcum Desvau- xii , est pciicarpiuin succosum , arllirercns , indc- hiscens , laciniis calycinis coronantibus termina- tum , uniloculare , oligospermium , nucibus intra pulpam succosam sine ordine dispersis . Dicitur Globosus , elUpticus , glaber , hirsutus , piloso- -glandulosus , coloratus . §. 55. Bacca , qu» Bacca , et Nuculanium Ri- chardi , est pericarpium pulposum , vel succo- sum , liberum , indehiscens , uniloculare , vel pluriloculare sine ordine , seminibus , aut nucu- lis intra pulpam pariter sine ordine dispersis . Ludit Globosa , turbinata , oblonga , obtusa , acuta , unisulcata , colorata . Corticosa a cortice externo indurato . Nuculosa a nucibus contentis . Olygospermia , polyspermia . Pericarpia capsularia . §. 56. FolUculus , BifolUculus Mirbelii , est paricarpium capsulare , liberum , ssepius geini- iiatum , uniloculare , univalve , dehiscens per longitudinem . Semina vel utrinque haerent sutu- rae folliculi , aut placentae columnari , quse huic suturae supponitur , et fit denique libera , cum fructus aperitur . Folliculus seorsim sumptus dicitur Cylindricus , gracilis , ventricosus , vcl conicus, inflatus , fusiformis , levis , striatus , costatus , glaber , pilosus , pubescens , arachnoideo-tomento- sus , echinatus , erectus , reflexus . Folliculi geminati sunt Divergentes , divaricati , recti . a2i §. 57. Siliqua est pcricarpium capsulare , libe- runi , per longiURliueni biloculare, bivalve , uer- vo placeutario circa oram valvarum utriuque ex- currente , et scminifero , continuato in membra- nam dissepimeutum loculorum facientem . Lon- gitudo siliqusB latitudiuem quatuor vicibus saltem superat . Siliqua ludit Linearis , compressa , suhulata , gracilis , cylin- dracea , tetragona , crassa , turgida . Rostrata ab acumiue terminali producto , en- siformi , vel subulato , vel ovato . Torulosa , moniliformis a coustrictionibus , et turgoribus successivis . Articulata per transversum . Septulata , valvis per longitudinem dehiscenti- bus , intus in processus trausversos productis . Cum diflPerentia inter longitudinem , et latitudi- nem siliquae parva est , tunc habemus siliculam , quce dicitur Globosa , ovata , obovata , triangularis , qua- drangularis , compressa , orbiculata , elliptica , cuneata , emarginata , obcordata , rostrata , bicnr- nis , glabra , pubescens , hirsuta , scabra , murica- ta , echinata. Didyma a valvis duabus compressis , orbicula- tis, placentae angustissimge stiligerae latere suo ad- natis . Alata ab ala membranacea marginali . Utriculata , cum turget veluti inflata . Nucamentacea a vaivis indistinctis vix , aut non dehiscentibus . Valvae tum siliquae , tum silicula; dicuntur Plance, quae omnino parallelae septo transverso . CarinatCB , naviculares , cum plicatae ad angu- lum incumbunt septo . 223 Concavm , ventricosce , idest convexae siiper septum . Longitudinaliter dehiscentes , elastice dehiscentes. Dissepiinentum vocatur Latum , latiusculum , ovale , lineare , angustis- simum . Valvis parallelum , cum valvse planae . Valvis contrarium , cum valvffl carinatse , navi- culares . Ex hisce omnibus intelligitur , fructum siliquo- sum esse compressum , cum valvae planae , et dis- sepimentum latiusculum valvis parallelum , esse depressum , cum dissepimentum angustum , et contrarium valvis carinatis , esse teretem , cum dissepimentum lineare , et valvae concavae , esse quadrangularem , cum (Jissepimentum lineare , contrarium valvis circiter ad angulum rectum plicatis . Semina in hoc fructu vel biseriata in unoquoque loculo , vel uniseriata . Legumen . §. 58. Legumen dividitur in completum , et incompletum. Legumen co?npletum est YiencsLrpinm capsulare , bivaive , uniloculare , vel biloculare a sutura introflexa , dehiscens , nervo placentario seminifero uni tantum suturae valvarum haerente , facile bipartibili . Dicitur Ovatum , oblongum , cylindraceum , triquetrum , tetragonum , gracile , lineare , compressum , leve , striatum , rugosum , echinatum. , glabrum , pube- scens , villosum , sericeum , lanatum , tomentosum , rectum , arcuatum , brevius , cequale , longius ca- lyce . Turgidum , cum tumidum, membraua valvarum crassa . \ 223 Injlatum , cum vosirulosiini ab aoro contento , memhiana valvanim loiiui . Falcatum a curvatura laJcis instar . Acinaciforme , facie cultri , scilicet hinc costa crassa , inde attenuata . Cochleatnm, contortum helicis modo, spiris la- xis , vel adpressis . Alatwn vel ad angulos longitudinales , vel u- trinque ad costam seminiferam . Canaliculatum , alte sulcatuni costa semlnifera, vel dorso . Dentatum , sinuatum in uno , aut in utroqiie margine . Apiculatum , nncinatum , apice terminatum sti- lo persistenti recto , vel uncinato . Legumen incompletum , quod Lomentum Willde- iiowio audit , est pericarpium capsulare, bivalve, multiloculare, articulatum, maturitate transverse secedens ad articulos , nec per longitudinem de- hiscens . Dicitur Septoswn a dissepimentis transversis . Biloculare , multiloculare , dispermium , oligo- spermium , polyspermium . Teres j compressum , leve , sulcatwn , costatum , glabrwn , scabrum , muricatum . Spirale , involutum spirae' modo . Repandum , sinuosum margine . Torulosum , moniliforme , constrictum ad ar- tlculos . Ad legumen incompletum pertinct quoque Scyti- num , quod diflfert a lomento defectu articulorum; ideo transversa non secedit in partes , nec tamen dehiscit per longitudinem ob suturas arcte adhae- rentes ; nunc est multiloculare a septis transver- sis , nunc u constrictione valvarum intcr semen , 224 et semen . Loculi in qnibusdam plantis replentur pulpa succosa , vel mucosa . Scytinum conjungit pericarpia capsularia cuni l)accatis . PraBsentia valvarum cum sutufis visibilibus , licet indehi- scentibus , et insertio seminuni in nervo placen- tario unisuturali determinant naturam ejus ca- psularem , et faciunt legumen incompletum . Ha- bet plures e characteribus superius datis , et prae- terea dicitur Aridum , pulposuin , mucosum , prout loculi destituti , aut referti pulpa , vel muco . Capsula . §. 69. Capsula est pericarpium liberum , vel adhaerens , maturitate dehiscens apice , vel basi , cum evalve , lateribus _, vel horizontaliter , cum valvatum , intus uniloculare , aut multiloculare, instructum placenta seminifera nunc centrali , nunc parietali , ita tamen sita relate ad parietem pericarpicum , valvasque circumdantes , ut ca- psula nunquam conveniat cum pericarpiis capsu- laribus jam descriptis . Haec mire ludit forma , unde dicitur Globosa , rotunda , ovata , obovata , turbinata , cylindracea , angulosa , trigona , tetragona &c. Didyma , quae veluti globis duobus conjunctis, apice sinu distinctis formatur . Compressa , linearis , elliptica , obcordata , emar- ginata , orbicularis . Depressa ab apice basim versus . Truncata , obtusa , lobata , acuta , acuminata , rostrata , birostrata , trirostrata , &-c. apice . Alata ab alis longitudinalibus , quas juvat nu- merare . 22.0 Glahra , pilosa , hirsuta , hispida . Evalvis , qiiae nec per totam longitudinem , nec transverse scinditur, caretque suturis . Bivalvis y trivalvis , multivalvis , qua? scinditur in totidem segmenta juxta suturas suas vel rectas, vel transversas . Apice dentibus dehiscens , hians apice ore den- ticulato . Apice, vel basi poris dehiscens, patens forami- nibus vel prope ajucem , vel prope basim . Lateribus dehiscens per fissuras longitudinales. Circumscissa, quae Pyxidium vocatur ab Ehrhar- to , Pyxis a Mirbelio , cum horizontaliter sece- dit in valvas duas opposite convexas . Monospermia , oligospermia , polyspermia , ab uno , paucis , pluribus semiuibus contenlis . Libera a calyce . Huic contraria adlio&rens , quae Dyplotegia Desvauxii . Dycocca, tricocca , multicocca , quje Coccus di- citur a Gaertnero, Rcgma a Mirbelio , Elaterium a Richardo , cum constat duobus, tribus , plu- ribus loculis columellae centrali haerentibus , qui maturitate ab illa sejunguntur , et sutura inter- na magno cum impetu, et elasticitate fere usque ad basim dissiliuut , et disrupto cortice externo, sive epicarpio , secedunt in valvas duas , quae extrorsum reflcctuntur . Pericarpia composita . §, 60. NonnuUa ex pericarpiis simplicibus , de quibus egimus , subinde simul junguntur iiitra eumdem florem, ot fructum compositum constitu- unt , cujus formae hujusmodi sunt . ^ i5 2,26 §. 6i. Syncarpium Richardi , Polysecum Des- vaiixii, fit pluribus carpellis , quse nunc drupeolae, nunc achenae sunt, et affiguntur receptaculo com- muni succoso , vel exsucco . Ludit Globoswn , ohlongum , cylindraceum , conicum , succosum , coloratum , exsuccum. §. 62. Cynarhodium Desvauxii constat pluribus nuculis gregariis , parietalibus , idest haerentibus receptaculo expanso , et conferruminato cum ca- lyce carnoso , urceolato , indehiscenti . Vocatur Globosum , ovatum , oblongum , glabrum , hispi- dum . §. 63. Dieresilis Mirbelii , Sterigmum Desvau- xii, oritur a pluribus capsulis partialibus circa axem columnarem dispositis, et ante maturitatem inter se se latere hserentibus , vel approximatis , quje , cum maturuerint , separantur , et hiant sutura interna . Dieresilis dicitur Vesiculosa , depressa , spiraliter contorta , re- cta, mutica, rostrata, caudata, nuda, orbiculo tecta, punctata , transverse rugosa . Sursum revoluta , cum capsulae caudatse , ubi maturuerint , divelluntur a receptaculo , sursum revolvuntur , et columellae rostratae cauda ex- trema haerere pergunt . §. 64. Plopocarpium Desvauxii constituunt plu- res capsulae distinctae , et inter se, et a partibus accessoriis liberae, uniloculares , plerumque poly- spermiae , receptaculo nunc plano , nunc colu- mnari affixae . Pericarpia aggregata . §. 65. Pericarpia qujedam simplicia, intra distln- ctos flores contenta saepe approximantur inter se 227 se , et , adhsesione cum partibus proximis , sive accessoriis adepta , originem prsebent pericarpio aggregato , cujus sequentcs habemus modos . §. 66. Strobilus, Coniis, Galbulns Gartneri con- stat pluribus bracteis mox ligneis , circa axem comniunem columnarem successive dispositis , ferentibus nuces in axillis , vel basi sna , quae squamae ante maturitatem sunt aut peltis termi- nalibus adpressae^ aut compresso-concavae , im- bricatae , et maturo frucLu laxantur . Strobilus dicitur Subrotundus , ovatus , conicus , cylindraceus , muticus , aristatus , uncinatus squamis . §. 67. Sorosus Mirbelii nascitur a copulatione plurium druparum in unnin , idemque corpus mamillosum , quae copulatio pendet ab adhasio- ne perigoniorum carnosorum . Vocatur Ovatus, oblongus , comosus , nudus . §. 68. Calybio Mirbelii fit ab involucro mono- phyllo , turgido, apice dentato, clauso , dehiscen- te in maturitate fructus , extus echinato , quod continet paucas nuces fundo suo aiBxas . Nos non recipimus calybion lato sensu Mirbeliano , adeo ut amplectatur etiam fructus simplices . §. 69. Syconus Mirbelii constat involucro cala- thi monophyllo , perpetue indiviso , fiicie una undique tecto nuculis , aut drupeolis , estque Planus j hemispho&ricus , patens , turbinatus , sph(sricus , slve globosus , depressus , umbilicatus , succosus , exsuccus . Valvoe, , suturce, dissepimenta pericarpiorum . §. 70. Valvse , sive parfes , in quas pericarpla ex toto dividuntur , variant aa8 Longitudinales , vel transverscB , cum siint aut perpendiculares , aut jjaralleljB basi pericarpii . Introflexoe. , cum inflectuntur marginibus suis ad interiora pericarpii ; quse , ubi valvis proxi- mis adhsereant parte inflexa, conjunctim introflexoc audiunt , contra vero distincte introflexcE , cum liberae remanent . Bipartibiles , cum unaquaeque valva, postquam a proxima secessit , iterum finditur in duas per longitudinem suam . Elasticce, sive elasticitate dissilientes . Septiferce , quas gerunt dissepimentum adna- tum faciei internsB . PlacentifercB , seminifercs, , quae ferunt placen- tam haerentem , ideo semina . PlancB , concavoe , carinatce , naviculares . Operculares forma operculi , ut in capsula cir- cumscissa . §.71. SutursB , quibus valvae conjunguntur , sunt Sulcatce , recesscB , cum stant intra sulcum . Prominentes , sitae in linea extante supra peri- carpium . Alatce , pteroidece , cum linea suturalis extans producitur in alam . §. 73. Dissepimenta , quae dividunt in loculos cavitatem pericarpii , appellantur Longitudinalia , transversa , vaga , prout sunt verticalia , horizontalia , aut sine directione con- stanti intra idem pericarpium . Generalia , quorum singula integre dividunt totum pericarpium in duos loculos ; quare idem dissepimentum utrinque haeret cavo pericarpii . Partialia , quae uno tantum latere haerent cavo pericarpii , ideo ex se integre non dividunt hoc 229 cavum, sed tunc fliviflnnt, ubi conjungantur cum disscpiinento opposito . Completa , quae integre divldunt cavitatem pe- ricarpii , ut generalia , vel ut partialia duo si- bi occursantia . Contraria his incompleta . Valvaria , quae fiunt a productione substantis valvarum . Mediana , quae oriuntur a parte media valva- rum . Marginalia , profecta a niargine inflexo valva- Tum , et ad axem pericarpii sive verum , sive fi- ctitium pertingentia . Bilamellata , facta a lamina duplici, adhaerenti valvarum duarum introflexarum, qu« laminae ite- rum separantur maturitate fructus . Placentaria , pertinentia ad placentam radia- tam , quae radiis suis extenditur ad suturas , vel ad parietes pericarpii, quibuscum haeret . Interpositiva , cum a centro pericarpii multi- valvis perveniunt ad singulas suturas; qua de re allernant cum valvis . Valvis parallela , valvis contraria jam vidimus, cum loquuti sumus de siliqua . Ambigua, quae in pericarpio indehiscenti jequa- liter haerent et axi , et peripheriae . Fixa , quae , maturescente fructu , servant lo- cum , et adhaesiones suas . His contraria sunt /i- bera . Persistentia , quae , decidentibus valvis , re- manent loco suo . Obcurrentia, idest partialia sibi occursantia . Verticillata , idem ac radiata a centro pericar- pii ad peripheriam . Placentifera , seminifera , cum ferunt placen- tam , ideo semina . 2.30 Placenta . Funiculus umbiUcalis . Arillus . §. 73. Placenta , sive receptaculum seminum , est Carnosa, suherosa, coriacea , Ugnosa , alveolata , tuberculata , villosa , septiformis , globosa , cylin- dracea , jiliformis , subulata , trigona, tetragona , pentagona, lobata, radiata, scutellata . Centralis , axea , apicilaris , basilaris , sita in centro , in axe , in apice , in basi pericarpii . Basifixa, hcerens maturitate fructus basi parie- tis pericarpici . Parietalis , adnata parieti pericarpico . Unilateralis , hilateralis , trilateralis &-C. , fixa uni , duobus , tribusve lateribus pericarpii . Valvaris , medivalvis , qu£e adneclitur valvis , et parti mediae valvarum in pericarpio dehiscenti. Obsuturalis , sita contra suturas . Marginalis , arcte haerens marginibus aut val- varum , aut disscpimentorum . Septilis , dissepimentis affixa . Adnata tota longitudine sua vel faciei internae pericarpii , vel margiiiibus dissepimentorum , vel columnae axese centrali , vel marginibus valva- rum . Lihera omnino a parietibus pericarpii, et etiam a basi ejus, cum fructus maturus dehiscit . Partita, hipartita , tripartita b-c. _, multipartita . Partibilis , bipartibilis &'C. in dehiscentia valva- rum . Phicenta ita divisa suturis adhaerere pergit . Huic contraria est persistens. Vasa , quae per placentam excurrunt, ununi, vel plures fasciculos efficiunt , qui dicuntur nermli . NervLili isti appcllantur 23 1 CoUigati , vel distincti , cum faciunt unuiu , vel plures fasciculos. Intervalves , cuni siti in suturis inter valvam , et valvam . Circumaxei , positi circum axem centralem , a quo sejunguntur , cum fructus dehiscit . §. 74. Funiculus umbilicalis variat Longus , brevis , hrevissimus , crassus , tenuis , fiUformis . Uncinatus a forma curva unci . Pappiformis , cum fasciculatus^ temiis, longus, sericeus pappi instar . §. 75. Arillus , sive involucrum funiculo umbi- licali adnatum , et excipiens semcn , est Completus , incompletus , prout tegit totum semen , vel partem seminis. Cupularis , forma campanulata . Caruncularis , factus una , vel pluribus carun- culis glandulseformibus , quas Gaertnerus vocave- rat strophiolas . Partitus, laciniatus a divisionibus , et ab angu- stia divisionum , quae numerari poterunt . Pulposus , carnosus a substantia cellulari plus minusve succosa . Elasticus , qui , crescente semine , expanditur usque ad datam extensionem , deinde inopinate disrumpitur , et contrahitur . Ruptilis , qui , crescente semine , disrumpitur absque ordine . Coloratus , idest ruber , roseus , cosruleus b-c. Semen , et partes ejus. §. 76. Semen , ovum vegetabile , mire ludit forma , cslque 2.32 Globosum , glohulosmn , subglohosum, rotundum , subrotundum , cubicum . Ellipsoideum , cujus cllamfitros longitudinalis una vice cum dimidia , vel duabus vicibus lon- gior diametro transversa , extremitates vero ejus utrinque, et aequaliter convexae, atque obtusae . Ovoideum , forma ovi , idest convexitate alte- rius extremitatis latiore , alterius vero angustio- re , productiore . Proportio diametrorum eadem , ac illa seminis ellipsoidei . Lacrimceforme , hoc est ovoideum , altera ex- tremitate productum , acutum , subinde corpore compressum . Elliptlcum , oblongum , turbinatum , reniforme . Ilectum , rectilineum, curvatum, arcuatum , quod incedit linea recta , vel leniter curva . Recunnim , recurvatum , adeo ut extremitates ejus approximentur . Replicatum , tam fortiter reflexum , ut partes se se tangant , et subinde coalescant . Planum , compressum , orbiculare , angulosum . Lenticulare , utrinque convexiusculum , mar- gine orbiculari attenuato . Discoideum , crassiusculum , utrinque planum, circumdatum margine orbiculari, obtuso. Scobiforme , tenue rasurae ligni , aut sabuli te- nuioris instar . Canaliculatum sulco profundo longitudinali . Glabrum , leve , nitidum , striatum , sulcatum , reticulatum , rugosum . Alveolatum , foveolatum , excavatum alveolis , ordine regulari juxta se invicem positis favi in- star . Scrobiculatum , excavatum scrobiculis irrcgu- laribus , aut prope irregularibus . 233 Scahrum , punctatum , tuherculatum , caruncu- latum , gereiis superficie scabritiem, vel piincta prominula , vel tubercula , vel carunculas cel- lulosas . Operculatum , instructum operculo , quod re- tipondet apici radiculae . Puhescens , villosum , lanatum superficie . Marginatum , cinctum expansione membrana- cea , proficiscente a tunicis seminalibus . Ciliatum , quod est marginatum , limbo margi- nis in tenues lacinias, sive cilia soluto . Alatum , monopteruni , dipterum , tripterum , angulis ala instructis . Peripterum , ala circum ambiente . Epipterum , ala in apice seminis . Comatum a fasciculo pilorum longorum nunc ad testam seminis pertinentiuin , nunc ad funi- culum umbilicalem . Huic contrarium calvum . Arillatum, a praesentia arilli . Drupcolatum , circumdatum arillo succoso . §. 77. Testa, sive integumentum exterius semi- iiis , dicitur Crustacea , tenuis, arida, fragilis . Ossea , lapidea y arida , solida , durissima . Coriacea , fungosa , pulposa a substantia lenta, suberosa , succosa . Vesicularis , membranacea , tunicam contentis partibus ampliorem sistens . §. 78. Tegmen , sive tunica interior seminis, est Memhranaceum, coriaceum , crustaceum . Chartaceum , aridum , leve , flexile , tenax chartse pergamenje instar . Arachnoideum , idest tenuissime filamentosum , ut aranoarum rete . Septiferum , emittens appendices , sivc septa 234 incompleta , quae dividunt amygdalam in lobos . Gummoswn , gunmiea substantia illinitum . Distinctum a testa, coho&rens cum testa . §. 79. Hilum, sive foramen, per quod ingredi- untur vasa genituram , et nutritionem ferentia, Scepius situm in medio maculje , vel cavitatis , aut prominentiae , a quibus nomen sumit , di- citur Punctiforme , lineare, lineolaref orhiculare , elli- pticum , cordiforme , convexum , concavum . Atnbiguum , cum uno eodemque tempore per- tinet ad utramque extremitatem conjunctam se- minis recurvati , aut replicati . §. 80. Raphe , sive funiculus umbilicalis excur- rens inter testam , et tegmen , vocatur Recta , sinuosa , simplex , ramosa . §. 81. Chalaza , idest extremitas rapheos te- gmini infixa , est Tuberculosa , cum prominet carunculae instar . Cupularis , cum expanditur intra substantiam tegminis cupulse , vel cyathi modo . Colorata , decolor , prout colore differt , vel refert tegmen . §. 8ii. Amygdala , tota pars interior seminls , dicitur Tunicata , cum tecta integumentis semlnis . Tegminata , loricata a tegmine , vel testa ob- ducentibus . Nuda, carens integumentis seminalibus , seu mavis integumentis seminalibus pericarpio adhffi- rentibus . Libera , adhoerens , cum soluta a tegmlne ob- ducente , vel eidem adh^erens . Perispermata, aperispermata, a prasentia , vel defectu perispermatis . a35 §, 83. Germen semiiiis , embryo , est Monocotyledoneum , dicotyledoneum , polycotyle- doneum . Glohosum , eUipsoideum , ovoldeum y conicum , turhinatum , filifoTme , fusiforme , claviforme , fungiforme , cordiforme , scutelliforme , cylindri- cum , lenticulare . Trochleare , idest breve , cylindricum , mcdio constrictum. Rectum , arcuatum . Recurvum , recurvatum , Ita ut cotyledonum apex tangat , vel appropinquet radiculse . Geniculatum , forjnans plicatura sua angulum rectilineum . RepUcatum , conduplicatum , ita ut partes pli- catse sint parallelae , aut fere parallelae iriter se . Anulare , curvatum anuli modo , ut apex coty- ledonis tangat apicem radiculae . In orhem contractum, idest sphaericum , gloho- sum . Spirale , cochleatum , contortum helicis modo . Flexuosum, diverso modo curvum, et sinuosum in longitudine sua . Inclusum , reclusum intra perisperma . Axeum , axile , plus minusve attenuatum , pe- xispermate circumdatum , et a puncto periphe- risB seminis recta per centrum pertingens, aut fe- re pertingens ad punctum oppositum, estque sur- sum , deorsum , transverse , oblique axeum . Mediare , latum , dividens perisperma in duas partes prope aequales . Centrale , excentricum , situm in centro , vel extra centrum pcrispcrmatis . Exterius , situm in superficie perispermatis . Periphericum , albumini circumpositum , cum 236 exterius est , et maxlmam paitem fhcani(lat pe- risperma . Transversum , liili plano parallelum . ObUquum , cum extremitate una magis quam alia recedit ab axe seminis . Laterale , cum totum degit in latere seminis . Dasilare , cum totum jacet in parte perispcr- matis , qu3B hilo proximior . Apicilare , cum omnino situm in parte liilo O})- posita . Vagu7n , cum ita positum intra perisperma , ut nec apicilare , nec basilare , nec lateraie stri- cte dici queat . JSfidulatum , cum altera ex suis extremitatibus absconditur intra plicas sacculiformes , a tegmi- ne introflexo suppeditatas . Coloratum , idest album , lacteum , lutescens , viride , plumbeum , purpureum . §. 84. Perisperma dicitur Centrale , periphericum , unilaterale relate ad semen . Siccum , aridum , farinosum , friahile , oleosuin , mucilaginoswn , memhranaceum , carnosum , cor- neum , coriaceum , cartilagineum , pellucidum , opacum , lohatum , rimosum , magnum , crassum , tenue , album , viride . Cavum , cum aliam cavitatem habet prseter ca- vum germiniferum . Corrugatum , contortuplicatum ^ diversa directio- ne plicatum , et contortuplicatum , ut germen . §. 85. Cotyledones sunt Carnosi , foUacei , punctati , nervosi , enervii , magni , mediocres , parvi , longi , hreves , lati , angusti , crassi , verticiUati , oppositi , et , qui solitarii , laterales . a37 Contigui , cum a]tor contra altenim facie siui iiiterna applicitns . Divcrgentes inter se se summitatibus. Reflexi, cum ita recurvautur , ut apices corum appropin([uent apici radiculae . Dicuntur vevo re- jlexi a facie , vel a latere , cum respiciunt ad radiculam facie , vel latere . Circinati , cirri modo revoluti . Convoluti circum semetipsos per totam longitu- dinem suam . Equitantes , obvoluti Linnaei , oppositi Gaertne- xi , cum uterque ita longitudine conduplicatus , ut excipiat intra plicas suas unum ex parietibus alterius . Conduplicati , duo oppositi , et una vice lon- gitudine plicati . Plicati , unusquisque pluribus plicis longitudi- nalibus flabelli instar . Contortuplicati , corrugati , a plicis pluribus , irregularibus , quaquaversum directis . Coaliti , cum , maturescente scmine , coalescunt inter se se , et unum cotyledonem quodammodo efficiunt . Pertusi poris conspicuis . Orbiculares , subrotuadi , ovati , elliptici , reni- formes , cordati , lanceolati , lineares , elongati , semicyUndrici , falcati , similes , dissijniles . Peltati , scuti instar convexi , et facie conca- va , sive interna germini affixi . Integerrimi , lobati , bilobi , trilobi &€. Pinnatifidi , lateribus utrinque profunde di- visi . Petiolati , sessiles . Articulati , cum articulum , seu interruptionis speciem prge se ferunt loco conjunctionis suse cum ger mine ; contrarii his conjluentes . 238 HypogcBi , cum perpetuo remanent sub ferra in gerniinatione . His contrarii eplgcei . §. 86. Colium vocatur Ascendens , cum in germinatione sequitur plu- mulam , ideo fert cotyledones epigaeos. Huic con- trarium descendens . §. 87. Radicula est Visibilis , invisibilis ante germinationem . Coleorhizata , nada . Prominens extra punctum insertionis cotyle- donum . Retracta intra cotyledones , qui ideo radiculam excedunt . Gracilis , subrotunda , ovata , conica , clavata , acuta , obtusa , longa , brevis , simplex , mamil- losa . Depressa ab apice basim versus . Rectilinea , recia , idest in eodem axe cum plu- mula , aut cotyledonibus . Huic contraria recur- vata , dum tamen curvatura sua accedit ad liilum . Regressa f quae recurvata , eC ab hilo recedens . Lateralis , quae nascitur ad latus cauliculi su- stinentis plumulam . Adversa , obversa , cum' respicit ad hilum ; quod cum facit apice suo , dicitur directe adver- sa , vel simpliciter adversa , ubi vero latere , vocatur lateraliter adversa . Inversa , aversa, incedens directione hilo pror- sus contraria . Superficialis , cum in semine prSBdito perisper- mate pertingit ad superficiem amygdalaB . Supera, alta , cum respicit ad apicem seminls. Huic contraria demissa , sive respiciens ad basim seminis . 2.3g Centrifiiga , horizontalis , et ad siiperficiem se- niiiiis vcrsa . Centripeta , directa ad centruni seniiuis . §. 88. Plumula ludit Coleoptilata , acoleoptilata , seu niida , sessilis , vel cauliculo suffulta . Punctiformis , visibilis, invisibiUs ante germiua- tionem . Foliata , cum foliola jam ante germinationem distinguuntur in illa . Caput III. De CHAR.\CTERIBUS PRO DTGIVOSCEiVDtS OROINTBUS , FAMILIIS, ET CENERIBUS PLAJNTARUM CRYPTOGAMARUM . Flores . Fructificationes . §. 89. Organa propagationis , seu mavis fru- ctiticationis plantarum cryptogamarum stant in peculiarilDus conceptaculis , quae ex analogia de- sumpta a plantis phseuogamis habentur pro flori- bus . Hi flores , veluti flores plantarum phaBnoga- marum , dicuntur Masculi , fceminei , hermaphroditi , prout con- stant partibus sterilibus , aut fertilibus seorsim positis , vel sterilibus , et fertilibus in eodem conceptaculo . Terminales , cum siti in apice cormi . Axillares , qui in axiila folii . Alares in axilla ramorum . Prominentes , immersi , idest extra , vel infra superficiem cormi . Solitarii , aggregati , sessiles , vei fulcro suf- fulti . a^o Fiilcra . §. 90. Peduncnliis est fulcrum , quod pro- ducitur ante evolutionein floris , et ante genera- tionem peractam , si ita fari licet ; apice suo vel fert florem simplicem , vel receptaculum pluri- bus floribus sessilibus , aut iterum pedicellatis onustum . §. 91. Seta est fulcrum , quod producitur , generatione peracta , idest conceptaculo foemineo jam fcecundato . Distinctio inter setam , et pedun- culum sententia nostra nimis subtilis est. Utraque res rectius pedunculus dicenda , qui pedunculus ludit . FiUformis , ventricosus , glaber y exasperatus , levis , contortus , rectus , incurvus , cernuus , ter- minalis , axillaris , solitarius , aggregatus , peri- chatiOy vaginula cinctus , gymnocidio suffultus . §. 92. Podetium , flt a cormo foliaceo in ful- crum fructigerum continuata substantia produ- cto . Hoc est Simplex , ramosum , ramosissimum . Cylindricum, ventricosum , suhulatum, cornutum, a forma tereti , vel medio dilatata , vel a basi ad apicem attenuata , acuta . Obtusum , fibuloiforme , idest apice rotunda- tum , vel dilatatum , et tuberculosum . Scyphiforme , simplex , breve , apicem versus sensim , sensimque dilatatum scyphi instar . Proliferum , quod scyphiforme , et a centro scy- phi bis , et iterum scyphiferum, absque eo quod dividatur in ramos. Verticillatum , quod scyphiforme , et a margi- ne scyphi novos scyphos gignit . 2^1 Scyphiferum , ramosum , cujus rami abeunt iii scyplios . Perforatiim , quod ramosum , vel ramosissimum, et in axillis ramorum foramine pertusum. Erectum , decumbens , itlest perpendiculare, vel erectum basi , et deinde procumbens . Fistulosum , solidum interne . Nudum , ramentaceum , destitutum , vel ad- spersum in superficie frustulis foliaceis cormi. Teridinosum , fragile , a lentore in statu recen- ti , et a fragilitate in statu sicco . Modi inflorescenticB . §. 9.3. Sorus est acervus conceptaculorum spon- te deliiscentium , sessilis in receptaculo floris vel plano , velconvexo, vel clavato, velfiliformi, si- tus in fronde Filicum . Hic variat Suhrotundus , lunatus , Unearis , nudus , tectus , continuus , interruptus , longitudinalis , margina- lis , transversus , glaber , villosus , paleaceus . SoUtarius , cum sorvis semper solitarius , et idem excurrit linea longitudinali a basi ad api- cem frondis , aut pinna3. Seriales dicuntur sori multi , quorum singu- li faciunt lineam unam transversam inter venas transversas . Biseriales , cum iidem sistunt lineam duplicem transversam inter venas transversas . Multiseriales , cum iidem constituunt plures series transversas inter venas transversas . Sparsi , cum duo sori , vei plures stant nullo ordine inter venas transversas . §. 94. Clavus est receptaculum floris , quod iu centro paginae inferioris pedunculo suifultum, ideo 16 peltatum , subtus florigerum, floribus vel mascu- lis , vel fcemineis , vel hermaphroditis, sessilibus, aut peclicellatis . Clavus dicitur Planiis , orbicularis , convexus , hemisphcBricus , conicus , angulatus , quoad formam . Lobatus , radiatus , margine . Locellatus y a loculis membranaceis , florigeris, in inferiori facie sitis . Barbatus a villis ad insertionem pedunculi cum pelta . §. 96. Spica , racemus , panicula recipiuntur eodem sensu , ac in plantis phaenogamis ; at spi- ca cryptogamarum praecipue ludit Teres , tetragona , articulata , clavigera . Indusium . §. 96. Indusiwn proprio sensu est tegmen mem- branaceum , quod obducit soros Filicum , aut organa propagationis Equisetorum . Dicitur Planum , peltatum , corniculatum , urceolatum , hivalve , squamiforme , saperficiarium , marginale. Continuum , interius dehiscens , exterius dehi- scens in soro solitario . §. 97. Calyptra est indusium campanulatum con- ceptaculi foeminei Muscorum , apici eius haerens , diffluum maturescente conceptaculo . Vocatur Dimidiata , cum fere dimidium conum sistit lo-ngitudine sua . Campanulata , cum efficit integrum conum . Integra , dentata , lacera margine . Levis , striata , glabra , nuda , subpilosa , idest paraphisiphora , villosa , in superficie . §. 98. Anulus est membrana , quse in Fungis a43 a parte superiorl stipltis extenrlltnr , et conne- ctitur cum ora pilei , a qua demum separatur . Ludit Erectus , inversus , fugax , persistens . §. 99. Cortina est membrana arachuoidea Fun- gorum , fragilior anulo, quc. , multilocularis a dissepimentis internis . Bivalvis , trivalvis &'C. , multivalvis , a parti- bus , in quas secedit . Longitudinaliter dehiscens, quge dividitur in par- tes duas per longitudinem suam , quarum iina- quaeque multilocularis , loculis poro dehiscenti- bus . Dentihus apice dehiscens , irregulariter dehi" scens . Didyma j bilocularis , et quasi ex binis conce- ptaculis globosis, distinctis, at simul natis iacla. 244 Tricocca , trilocularis , et veluti ex trihus con- ceptaculis globosis , distinctis , et simul natis formata . Gyrata , bivalvis, sutura verticali, cincta anu- lo elastico , concatenato-toruloso , denium dissi- liente . Pseudogyrata , instructa plicis , sffipe radiorum instar a vertice ejus expansis . §. io3. Theca est capsula fcEminea , circum- scissa , quae immatura clauditur operculo conve- xo , vel plano , calyptra obducto . Propria Mu- scorum . Ab Hedwigio dicta est Sporangium , ab Ehrharto Pyxidium , a Briedelio Capsula , a Lin- nffio Anthera . Ludit Globosa, ovata, obovata , oblonga , elUpsoidea , cylindrica , turbinata, tetraedra , hexaedra . Erecta , qua3 perpendicularis sursuni . Pendula , quce ad perpendiculum reflexa ter- ram versus . Declinata , quae deflectit a directione sursum perpendiculari . Nutans , quae horizontalis . Cernua , quae jam a basi curvatur . Subcernua , idest parum curvata . Erecto-cernua , quse curvatur apice . Apophysiata , basi aucta excrescentia carnosa, solida , vel intus cava . Apophysis thecae dicitur Scrophulosa , quce uno tantum latere protube- rat , intus cava , gongilifera . Cerviculata , quae vel contracta in cylindrum brevem, vel subglobosa, utraque intus cava, gon- gylifera . Cylindrica, conica, obovata , globosa , pyrifor- mis , depressa , a forma. Haec intus solida , steri- lis . 245 UinhracuUformis , membranacea , horlzontaliter expansa, intus solida , sterilis . Campanulata , niembranacea , concava cam- panse instar , ora orbiculata , solida , sterilis . Os theccB , quod conjungitur cum operculo , di- citur peristomium , vel peristoma , estque Nudum , idest absque dentibus . Figuratum , quod dentibus instructum . Ordine simplici dentatum , quae res fit vel a dentibus conferruminatis conceptaculi , et peri- gongylii, vel a defectu dentium alterutrius . Hinc habetur peristomium /\-dentatum , ^-dentatum , id-dentatum , 52.-dentatum , 6^-dentatwn . Partitum a divisionibus dentium profundis . Dentibus geminatis , cum dentes geminatim positi in ordine simplici . Dentibus bifidis, cum iidem apice bifidi . Dentibus contortis , cum iidem in spiram con- torti . Cribrosum , cum peristomium est membranace- um , et foraminosum . Ordine duplici dentatum, ubi ordo dentium du- plex . Tunc ordo dentium externus proficiscitur a conceptaculo , et sistit peristomium externum, et ordo interior nascitur a perigongylio , et facit peristomium internum . Peristomium hoc duplex vocatur Dentihus liheris , cum hi non cohaprent inter se , cui contrarium dentibus apice cohcBrentibus . Reticulatum, cujus dentes fimbriis confluentibus reticulati . Ciliato-dentatum , cum fit a denlibus externis , ct setis internis alternantibus . Membranaceo-dentatum , formatum membranu- lis margine dcntatis . 2.^6 Operculum theoam clautlcns variat HemisphcEricwn , conicum , obtusum , acutum , acumindtiwi . Rostratum , quod convexum , et instructum acuniine longo , incurvato . rianum , idest depressum , horizontale . Mucronatum , apiculatwn, quod planum , gerens in medio mucronem productum . Adnatum , adeo arcte cum theca cohaerens , ut nunquam decidat . §. 104. Sporangium est conceptaculum vel na- tura sua apertum , vel semper clausum , manife- ste fcemineum , intus receptaculiferum , et saepe gelatinosum . Cum clausum , et intus gelatino- sum a Turnero dictum est Tuberculum, a me Tha- lamus ; cum apertum , et intus gelatinosum a Willdenowio vocatur Sphosrula . Ludit Immerswn , vel prominens , quoad cormum . Globosum , hemisphcericum , oblongum , sessile , pedunculatum , umbilicatum , leve , punctatum . Superficiale , marginale in cormo foliaceo . §. io5. Perithecium est conceptaculum sessile , aut fere sessile , formatum a substantia corticali cormi , sive thalli in Lichenibus , excipiens rece- ptaculum proligerum , cui nunc marginem prse- bet, qui dicitur acceworiwi , quodve nunc prorsus obducit . Alias perithecium ohducitur a recepta- culo, ita ut deficere videatur, nec reapse deficiat, cum nexus aliquis semper sit inter fructificatio- nem , seu receptaculum fructificans , et thallum , qui nexus verum sistit perithecium juxta strictio- rem sensum , quem nos eidem tribuimus receden- tes hac de re ab Achario , qui nunc conceptaculo, nunc receptaculo idem perithecii nomen assignat . Perithecium sensu nostro , cum visibile est , vo- catur a47 Marginans , ubi clrcumdat receptaculum pro- ligcrum margine accessorio , plus minusve mani- festo . SciitelUforme , idest concavum , orbiculare , vel suborbiculare , et marginans . Globosum , sphonricum , obducens nucleum fa- ctum a receptaculo proligero . §. io6. Pileus est summa pars Fungorum plus minus carnosa , depressa , et orbicularis , vel turgida , globosa , aut oblonga , sustinciis rece- ptaculum proligerum expansum, plerumque situm in superficie inferiore , rarius in superiore . Ver- tex pilei appellatur Umbo . Pileus variat Planus j concavus , convexus , campanulatus , infundibuUformis , ovatus , clavatus , stipitatus , sessilis , sive acaulis . Dimidiatus , cum dimidium orbem facit . Perforatus in centro apicis . Umbonatus , umbone conico , vel depresso . §. 107. Cyathus , Orygoma Neckeri, est scyphus sessilis , margine dentatus , continens bulbilios , sive propagines lentiformes . Spermatocystidia . §. 108. Spermatocy stidia, Stamina'^ iWAenoviW , variant Globosa , ovata , cyUndracea , obtusa , acuta , sessiUa , pedicellata . PerigongyUum . §. 109. Organum hoc non satis hucusque perpen- sum in universa plantarum cryptogamarum gente, at certe solemnc , ct variis formis ludens . 248 Perigongyliiim simpliciiis est arlUus, qui sistit pe- ricarpiolum monospermium, et dicitur Tenuissimus , pellucidus , reticulatus , stiligerus , sessilis , pedicellatus . §. I lo. Elytra, Sporangium , vel Theca Hedwi- gii , Cellula Acharii , Sporangiolum Linckii , est perigongylium angustum , continens gongylos se- riatos , nudos, vel intra alias vesiculas subdidy- mas , concatenatas clausos . Elytra variat Cylindracea , oblonga , clavata , acuta, utrinque acuta , ohtusa . §. III. Sporangidium sensu Hedwigii , est pe- rigongylium adnatum faciei internag thecse Musco- rum , ut alibi ostendimus , in quo quidem prae- cipue animadvertendum est rationi illi, qua ape- ritur , idest an id fiat per fimbrias, dentes, cilia, an per scissuras circa epiphragma centrale , an ora integerrima . Receptaculum fructus . §. 112. Receptaculum fructus saspe maximi momenti est pro determinandis plantis cryptoga- mis , et a conceptaculo praecipue diversum , quia constat substantia peculiari , glandulosa , distin- cta a substantia corticali cormi , licet cum illa subinde coimectatur . A formis diversis nomina diversa ipsum quoque sortitum est , ut mox vi- debimus , at in genere dicitur Urceolatum , planum , convexum , marginatum , immarginatum , globosum, clavatum , filijorme , co- lumnare . §. II 3. Elater est receptaculum fiictum mem- branula perangusta , lineari , contorta , elasti- ca , quse membranula cum in longitudinc sua ^49 foraminibus pertiisa cst catensB instar, receptacu- lum vocatur Catenula. ri- fragce . i38. Cunonice . i^g. Crassulce . i4o. Ca- c/i . 141. B.ibesice . i^a- Loasece . i43. FicoidecB . 144. Cercodece . 145. Onagrcz . 146. Myrii . 147. Melastomoe. .148. Salicarice . 149- Bosacece . i5o. Calycanthece . i5i. Blackvelliacece . 162. Legu- minosce . i53. Terehintacece . ib/\. Pittospori. i55. Rhamni . In classe decima qiiinta Diclynia. i56. Euphorhioe .1^7. Cucurhitacece . i58. P«5- siflorce . ibg. Myristicece . 160. Urticece . 161 • Monimioe , 162. Amentacece . i63. Coniferce . 164. Cycadece . (*) (*) CI. Decandolleus in libro , cui titnlns ThSorie ele- mentaire de botanique Paris »8i3. ^o^. ai3. , aliam syllogen centum quadraginta quinque familiarum naturalium evulgavit , quain meihodo Jussiaeanae fere opposita ordinavit incipicns a plantis dicotyledoneis , quas vocat exogenas , transiens ad mo- nocotyledoneas , sive endogenas , ct finem faciens cum acotyle- dooeis , quas cellulares appellat . Idetn pricstantissimus vir 263 Genera planUiruTn . §. 146. Praeter characteres , quibus ordines , et familiae plantarum innituntur , alias quoque magni pretii notae insunt in earuni fructificatione, idest in calyce , coroUa , staminibus , pistillo , pericaxpio , semine , et receptaculo cum circa numerum , et figuram , tum etiam quoad situm , et proportionem partium . Hae veiuti totidem lit- terag plantarum habendae , ut Linnaei verbis utar , quibus lectis , characteres genericos herbarum , quos Conditor inscripserat, addiscimus . Ex hisce enim solis liquet , species , quae harum par- tium similitudine conveniunt , genere , ita juben- te natura , consociandas , cum non facie tantum, sed viribus quoque , et proprietatibus sjepe conve- niant . Non viderat quidem antiquitas naturalem hunc plantarum nexum , cum veteres totam ope- ram impenderent in eruendis herbarum viribus , reliqua negligerent . At , litteris renatis , necessi- tas cognoscendarum plantarum , de quarum vir- tutibus antiqui pertractaverant , paulatim duxit ad characteres earum investigandos , comparan- dosque . Ita factum est , ut auctores nobis pro- pinquiores eas stirpes siraul jungere caeperint , quas uno , alterove fructificationis charactere hjcc omnia late explananda suscepit in mirando illo opere, quod dixit Regni vegetabilis Syslema natumle , de c|uo jam pnblici juris fecit volumina duo Parisiis i8i8. , et 1821. , tum etiam in Prodromo systematis naturalis regni vegetabilis , cujus pa- riter habemus volumina duo ediia Parisiis 1824., ^* »825.Utinam tanta illi vila sit , ut hsec eadejii opera ad eorum termioum perducere valeat pro scientitE bouo . 264 convenientes invenerant . Hinc generum origo , quae tamen genera ad Tonrnefortium usque pa- rum firma fuerunt , saepe fictitia , raro naturalia, quo demum tempore prodiit acutissimus Linna;us , qui , generatione plantarum novis , validissimis- que argumentis confirmata , sexualia quoque or- gana una cum reliquis fructificationis partibus in auxiiiiim vocavit ad genera plantarum statuen- da , quge ita profecto statuit , ut nullus postea eadem infirmare , vix quisquam subinde emenda- re potuerit . Tunc vero studium rei herbariae tan- ta luce refulsit , ut tota assequend» doctrinaR fa- cilitas ab assequutis Linnaeanis generibus pendere visa sit . Laurentius Antonius Jussiseus haec qui- dem genera in eo reprehendit , quod characteres partium extra florem positarum excludant , qui characleres majoris saepe momenti esse contendit , quam nolae infimae a floribus desumptae ; fatetur tamen , liaec Linnaeana genera a naturalibus pa- rum dissita esse , praestantiora Tournefortianis , plurima semper admittenda , pauciora reforman- da . At liceat mihi tantos inter viros rem com- ponere , saltem quoad plantas phaenogamas, cum tota quffstionis summa agi circa verba , non cir- ca res mihi videatur . Etenim in plantis phaeno- gamis partes flori extraneae genus profecto non constituunt; cum vero faciem, et habitum quem- dam sistant in stirpibus , id unum faciunt , ut in delectu characterum genericorum a flore petendo- rum nos dirigant, quo species facie, et habitu pro- pinquiores consocientur. Quam quidem rem et Lin- naeo maxime fuisse in votis dignoscimus ex cano- ne i68. Phil. bot. , quo statuit , habitum occul- te consulendum , ne genus erroneum levi de cau- sa fingatur ; nam qua3 in uno genere ad genus h6S stabiliendum valent , minime idem in altero ne- cessario prajstant . In plantis vero cryptogamis , in quibus fructificationis organa longe minus evo- luta , et distincta sunt , profecto reliquas partes, iisdem organis extraneas , suppetias condendis generibus ferre facile quisque concedet Jussiso . Itaque qui cupit doctrinam herbarum facilius , citiusque assequi , generibus Linnaanis digno- scendis primo assuescat , antequam ad species accedat , nec illum pigeat continuo prae manibus liabere tum Linnaei Genera plantarum edit. sextoi Holmi(Z 1764. , tum eadem a successoribus au- cta , et emendata , prsBcipue quidem a Schrebe- ro Francofurti ad Moenum 1789. 1791. , et ab Haenkio Vindohonos 1791., nec non Laurentii An- tonii Jussiaei Genera plantarum , de quibus supra loquuti sumus, ut sileamus de reliquis jam evul- gatis , vel qua; nunc evulgantur . ( Observ. Tirones hic soepe exercendi in de- terminandis ordinibus , familiis , et generibus super vivas plantas ) . Caput V. De CHARACTERIBUS PRO DICNOSCENDIS SPECIEBUS PLANTARUM PH/ENOGAMARUM. Radix . §. 147. Radix plantarum phjenogamarum deter- minatur a vitae ejus tempore , a situ , a substan- tia , forma , et directione . Dicitur a66 Annua , hiennis , perennis , cum nascitur , ot moritur intra annum , cum moritur anno secuii- clo ab exortu suo , cum plus quam duos annos perdurat . Suhterranea , aeria, iiatans a loco liabitationis ejus intra terram , in aere , in aqua . Lignosa a lignea duritie ex textu vasculari praepollente . Carnosa a substantia maximam partem paren- cliymatosa . Simplex , vel ramosa . In radice ramosa radi- culsB laterales tenuiores vocantur fihrilloi . Fihrosa , facta fasciculo fibrarum desccndenli- um , simplicium , vel subsimplicium . Fusiformis , simplex , teres , crassa , longa _, perpendicularis , prsecipue extremitate inferiori sensim sensimque tenuior . Prcemorsa , fusiformis , apice abrupte truncata. Glohosa , simplex , carnosa , subrotunda, radi- culis lateralibus . Tuherosa a tuberibus carnosis , quae fibris ra- dicis huc illuc sine ordine adhaerent . Fascicularis a tuberibus carnosis , cylindraceis, vel subrotundis , superne in fasciculum conne- xis , inferne liberis . Grumosa , granulata a tuberculis minutis spar- sis super fibras . Nodosa a tuberibus per seriem fibra continua- ta connexis monilis instar . Pendula a fibris fasciculatis , extremitate infe- riore tubere pendulo auctis . Articulata , carnosa, longa , transversa , vcliiti geniculis intercepta . Dentata , carnosa , longa , transversa , articu- lata , latcribus assurgens tubcrculis , dentes (|uo- dammodo rcfcrcntibus . 267 Testiculata , scrotiformis , facta diiobus tubeii- bus carnosJs , subrotundis , approximatis , fasci- culo fibrarum stalim su])positis . Palmata , facta duobus tuberibus carnosis , compressis , margine iuferiori lobatis , vel alte sectis digitorum more . Hsbc quoque statim sup- ponitur fasciculo fibrarum . Bulbosa, ferens superne bulbum gemmis prsedi- tum , qui bulbus dicitur tunicatus , soUclus , squamosus , et ipsa radix tunicatay solida , squa- mosa , prout bulbus constat laminis concentricis, sibi invicem impositis , aut caret laminis istis , aut squamis imbricatis undique obducitur . Repens , borizontaliter sub terram excurrens , et huc illuc germinans hinc radiculis , inde cau- libus , foliisque . Stolonifera, e collo emittens supra terram sur- culos filiformes , prostratos, foliatos, steriles, et iterum radicantes , qui vocantur stolones . Caulis . §. 148. Caulis determinatur a specle , a vitae tempore , a substantia , a mensura , directione , forma , vestitu , superficie , compositione , et ra- mis . Vocatur Caulis in genere qui sustlnet folia , et fructlfi- cationem . Caudex, qui lignosus, longus, crassus , conicus in arboribus . Stipes y qui cyllndricus^ et aplce coma fron- descente coronatus in Palmis . Culmus , qui fistulosus , nodosus in Gramini- bus . Praterea caulis est Herbaceus , qui annuus , non llgnosus . 268 Suffruticosus , basl permanens , ramis (|uotan- nis marcescentibus . Frutlcosus , perennis , lignosus, jjrevis , tenuis, jam ab inferioribtis ramosus . Arboreus , perennis , inferne caudice simplici . Solidus interne farctus . Succulentus a substantia carnosa , succosa . Inanis , spongiosus , intcrne metluUa spongio- sa plenus . Fistulosus interne tubulatus . Tenuis , crassus , longus , brevis . Hinc haben- tur mensuras ad normam cognitam , vel ad nor- mam universalem determinandas . Strictus , prorsus perpendicularis . Erectus , fere ad perpendiculum se se attol- lens . Rigidus , flexionis impatiens. Scandens , cirrosus , alta petens , cirris , vel flexibus suis sustinendus . Sarmentosus , scandens , subnudus. Radicans , emittens appendices radiciformes, qui- bus haeret proximis corporibus . Volubilis , in spiram circa fulcra contortus . Diciturque voluhilis dextrorsum , cum caulis , ob- servatore facie sua ad austrum verso , ab orien- te , sive a sinistra per meridiem volvit se ad oc- cidentem ; contra volubilis sinistrorswn audit, cum caulis , observatore semper eodem modo sito , volvit se a dextera per meridiem ad sinistram . Parasiticus , alteri plantae iimatus . Repens, terrje incumbens , radicesque agens . Obliquus a directione inter lineam perpendicu- larem , et horizontalem . Adscendens , cum caulis , basi arcu facto , qiii convexitate sua ad terram respicit , reliqua par- te eriiiitur . 269 Decllnatus , qni convexus crelum versus apice lendit ad leriani . Nutans , apice curvus . Decutnhens , cuni brevi tractu basi origitur , cleinde terrc^e incumbit . Procumbens , debilis, terrjB innixus . Dicitur etiam prostratus, humifusus , cum totus strictis- simo sensu terrie innititur , et undequaque dii- funditur , Fluitans , qui radice fixus in limo reliqua par- te supernatat aquis. Natans , qui etiam radice liber totus innatat aquis . Flexuosus , a gemma ad gemmam horsum vor- sum actus . FiUformis , teres . ^ Semiteres , hinc planus , inde convexus . Compressus , duobus lateribus oppositis planis . Anceps, medio crassus, augulis lateralibus duo- bus attenuatis , acutis , ensis instar . Angulatus, trigonus, tetragonus &c. ab angulis, et numero eorum . Triqueter , tetraqueter a numero laterum . Acutangulus , obtusangulus . Articulatus , nodosus , articulis fragilibus, plus minus turgescentibus , vel nodis tenacibus ad stata intervalla distinctus . Huic contfarius enodis . Geniculatus , flexus ad articulos , vel nodos genu instar . Nudus , qui foliis , fulcris , et armis caret . Alatus, qui vestitus alis a folio in caulem con- tinuato profectis . Aphyllus, foljis destitutus. Huic contrarius fo- liatus, vel foliosus . Vaginatus , cinctus basi foliorum vaginante, aperta . 270 Ochreatus , arcte cinctiis vaginls memJjranacels, longitudine clausis, a basi folii assurgentibus . Squamosus , adspersus squamis . Imbricatus , tectus foliis successive superimpo- sitis , ut conspici nequeat . Bulbifer , gerens bulbillos ad axillas foHorum. Suberosus a cortice externo alte celluloso , spongioso , elastico . Rimosus , sponte agens fissuras cortice externo. Tunicatus membranis . Levis , tota superficie aequalis . Striatus, lineis tenuissimis extantibus notatus . Sulcatus, sulcis profundis exaratus. Glaber superficie prorsus nuda , lubrica . Scaber , asper, punctis prominentibus, rigidiu- sculis exasperatus . Muricatus, aspersus • tuberculis subulatis, pun- gentibus . Cicatricosus , notatus reliquiis foliorum delapso- rum . Viscidus j oblinitus humore tenaci . PilosuSy pubescens, villosus, tomentosus, lanatus, hirtus, hirsutus, hispidus, strigosus, a pilis diverso pacto vestientibus , de qua re seorsim agetur . Aculeatus , spinosus , armatus aculeis , vel spinis . Simplicissimus , qui caret ramis . Huic contra- rius ramosus , ramosissimus . Bifidus , trifidus , apice divisus in ramos duos, vel tres una tantum vice . Dichotomus , trichotomus , plurles , et succes- sive bifariam , aut trifariam divisus . Brachiatus a raniis decussatim oppositls . Virgatus a ramis longis , strictis , copiosls , flexilibus . & 271 Fnstigiatiis , cnin ranii pertlngiint ad eamdem altilmlinem . Paiens , cum rami faciunt angulum acutum cum caule . Patulus , cum rami faciunt angulum rectum cum caule . Divaricatus , cum rami angulo obtuso cliver- ffunt a caule . Diffusus , jam a basi ramosus , ramis pa- tulis . Stolonifer , propagines steriles , foliatas , pro- stratas e basi emittens . Rami dicuntur Sparsi , cum oriuntur locis diversis caulls , nullo ordine servato . Alternif qui veluti per gradus seque dissitos stant in caule . Distichi , qui ad duo latera opposita caulis re- spiciunt , licet undequaque nati . Oppositi per paria . Decussati , qui decussatim oppositi , ideo et hrachiati . Verticillati , pluribus caulem ad genicula cir- cumdantibus. Stricti , erecti , coarctati , plus minus ad per- pendiculum accedentes . Patentes , angulo acuto cum caule . Divergentes a caule angulo recto . Divaricati angulo obtuso cum caule . Deflexi , arcu facto , deorsum reclinati . Reflexi , ad perpendiculum dependentes . Penduli , primum erecti , vel patentes, deinde, arcu facto , flaccidi , descendentes fere usque ad terram . Retroflexi , idest divaricati , ct alii supra alios recurvati a summis ad imos . Foliatio . §. i49« Foliatio est Involuta , cum margines laterales foliorum utrinque introrsum spiraliter involvuntur , dici- turque opposite involuta , cum folia duo stant ex adverso inter se , et margines involuti utrin- que se se respiciunt , alterne involuta , cum fo- lium exterius majus amplectitur interius mi- nus , marginibus in utroque involutis . Revoluta , cum margines laterales foliorum utrinque retrorsum spiraliter convolvutitur . Obvoluta , cum margines duo folii conduplica- ti comprehendunt unum ex marginibus folii op- positi pariter conduplicati , idque vicissim . Convoluta , cum margo ejusdem folii pluries circum ambit alterum marginem. Imbricata , quando plura folia opposita , et conduplicata sibi invicem incumbunt lateribus suis planiusculis , ita ut totum folium exterius amplexetur totum folium interius sequens , et sic porro . Equitans , quando plura folia conduplicata habentur , et exteriora includunt interiora , sicu- ti in foliatione imbricata ; at hic latera folii conduplicati non semper sunt plana , interdum enim angulum aequalem obtusum utrinque fa- ciunt , et foliatio vocatur equitans anceps , vel folia , licet conduplicata lateribus planis , non sunt ex adverso sita , sed in triangulum equila- terum plicis suis disposita , quas foliatio equitans triquetra appellatur . Conduplicata , cum folii simplicis conduplicati latera parallele sibi invicem approximantur ; 273 quare nullum folium amplexantur , nec follatio haec confundenda cum foliatione imbricata , vel e- quitante . Plicata , cum folia multis pllcis per longitu- dinem complicantur flabelli instar . Reclinata , cum folia petiolum versus deorsum reflectuntur . Circinalis , cum folia deorsum cirri modo re- volvuntur . Folia . §. i5o. Folia determinantur a loco , nume- ro , directione , insertione , figura , margine , apice , superficie , substantia , dimensione , vit» tempore , compositione , decompositione . Dicun- tur Radicalia , caulina , ramea , floralia , cuni in- sident radici , cauli , ramo , vel proxima flori . Pauca^ plurima , unum , duo , tria &c. Alterna , disticha , sparsa , conferta , imhri- cata . Bifaria , in lateribus oppositis tantum nata , et exadverso directa . Fasciculata , plura ex eodem puncto prodeun- tia , qus sjepe juvat numerare , et dicuntur a nuniero bina , terna b-c. Confluentia , basi inter se se cohaBrentia . Approximata , remota , opposita , decussata . Verticillata y stellata ^ plura, quam duo, caulem eodem gyro amblentia, quse numerari solent , et dicuntur verticillato-terna , quaterna , quina &c. Erecta , stricta , rigida . Appressa , disco approximata cauH . Patentia , patentissima , ubi angulo acuto , vel recto discedunt a caule , i8 274 Assiirgentia , cum , basi arcu faeto , qui con- vexitate sua terram respicit , apice eriguntur . Inflexa , sursum arcuata , et apice incurva caulem versus. RecUnata , deorsum flexa , tamen arcuata , ut arcus sit inferior loco insertionis , apex vero ascendat . Recurvata , deorsum flexa , curva , ut conve- xitas arcus superiora spectet . Revoluta , recurvata in spiram , vel cirrum . Dependentia, terram versus ad perpendiculum reflexa . Horizontalia , quse obvertunt coelo paginam su- periorem . Obliqua , quae basi horizontalia , disco verti- calia . Verticalia , adversa , quse babent paginas omni- no laterales , idest paginam superiorem vertunt ad meridiem . Resupinata , quse pagina inferiore ad caelum , pagina superiore ad terram conversa . Subrnersa intra superficiem aquae . Natantia in superficie aquae . Radicantia , radices agentia . Petiolata , quae petiolo sufFulta . Petiolus pas- sim inseritur basi folii . Peltata , cum petiolus disco folii insertus . Sessilia , immediate cauli insidentia defectu petioli . Basi soluta , sessilia , et hinc basi producta in- fra insertionem . Coadunata , plura connata inter se . Decurrentia , cum a basi sua excurrunt per caulem ala foliacea usque ad proximum fo- lium . 275 Semidecurrentia , cum ala follacea a folio su- periore non pertingit usque ad folium infe- rius . AmplexicauUa , semiamplexicauUa , cum ample- ctuntur vel totum , vel dimidium cauleni basi dilatata , aut producta . PerfoUata , cum caulis perforat discum folii prope basim . Connata ^ connato-perfoliata , cum folia oppo- sita omnino confluunt basibus suis . Vaginantia , inferne habentia tubum , qui ve- stit caulem . Orhiculata , suhrotunda , peripheria circinata , ita ut diametros longitudinalis aequalis , aut fere aequalis sit diametro transversae . Ovata , basi circumscripta segmento circuli ampliore , apice angustiora , et habentia diame- trum longitudinalem lertia parte , aut duplo ma- jorem diametro transversa . Ohovata , obverse ovata , cum segmentum cir- culi baseos angustius segmento , quod in apice folii est . Oblique ovata , cum latera baseos latitudine insequalia . Elliptica , ovalia , quae , servatis iisdem diame- tris folii ovati , basi , et apice terminantur eodem segmento circuli . Oblonga , cum diametros longitudinalis tribus, quatuorve vicibus superat diametrum transver- sam . Cuneiformia, basim versus sensim sensimque an- gustata lateribus rectis . Spathulata basi angusta , longa , superne sen- slm sensimque dilatata , subrotunda spaths in- star . 276 Rotundata , angulis orba , peripheria curva . Lanceolata , ohlonga , et utraque extremitate attenuata . Linearia , angusta , et fere aequalis latitudinis ab imo ad summum , ideo latera eorum recta . Acerosa, linearia , crassiuscula , persistentia. Filiformia , capillaria^ setacea a tenuitate , fle- xibilitate . Filiformia , et capillaria sunt longio- ra setaceis . j4ciformia , tenuia , teretia , pungentia . Subulata , teretia , crassiuscula , superne sen- sim sensimque attenuata . Subinde inferne sunt ex tereti compressa . Integra , indivisa , et omni sinu destituta . Angulosa , triangularia , quinqueangularia &c. , a prsesentia , et numero angulorum . Deltoidea , quadrangula , et quadrilatera , an- gulis lateralibus angulo baseos proximioribus , quam angulo apicis , ideo et latera utrinque ad basim breviora . Rhombea , quadrangula , et quadrilatera , an- £;ulis oppositis aequalibus, lateralibus obtusis , re- liquis acutis . Horum foliorum latera sunt aequa- lia. Trapeziformia , quadrilatera , lateribus omni- bus inaequalibus , quorum duo sunt inter se se parallela . Cordata , ovata , sed basi ad insertionem pe- tioli sinu excavata forma cordis . Obcordata , obverse cordata , quaB obverse ova- ta sinu in apice , seu in curvatura majori folii , nec in basi . Oblique cordata^ quae sunt cordata , at lateribus baseos inter se inaequalibus . Reniformia , rotundata , habentia diametrum 277 transversam majorem diametro longitudinali , et sinu lato basi excavata , renis instar . Lunata , curva, multo latiora _, quam lonffio- ra , petiolo inserto in medio curvatur» , angulis posticis acutis . Sagittata , triangularia , quorum anguli posti- ci sunt producLi, acuti, lateribus rectis instructi, et sinu triangulo divisi . Hastata, sagittata , angulis posticis divaricatis, et utrinque ad exteriora recurvis . Aurita, auriculata , oblonga, infra basim utrin- que aucta appendice foliacea , horizontali , lan- ceolata . Pandurata , panduriformia , oblonga , utro- que latere sinu rotundato infra raedium excava- ta . Sinuata , margine instructa sinubus rotundatls, amplis , profundis , allernantibus cum lobis pa- riter rotundatis , prominentibus . Repanda , plana , margine sinubus , lobisque levibus flexuoso . Lobata a lobis marginalibus rotundatis , pro- minentibus , alternantibus cum sinubus profundis rotundatis , amplis . Hinc dicuntur biloba , trilo- ha b-c. Fissa , profunde secta in segmenta angusta , approximata , quae ab apice fere usque ad dimi- dium folium pertingunt . HcBC folia a numero de- terminato , vel non determinato laciniarum vocan- tur bifidu , trifida 6-0. , multifida . Palmata, divisa ab apice usque ad dimidium, et ultra in lobos subaequales, expansos digitorum in- star. Haec reapse sunt fissa, unde sspe dicimus foiia palmato-trifida , palmato-quinquefida b-c. ; at folia fissa non sunt semper pahiiata . 278 Lacera , irregulariter , et pArce secta in partes iiiffiquales , sinuosas , difFormes . Partita , fere usque ad basim per longitudinem divisa , qus a numero determinato , vel non de- terminato divisionum dicuntur tripartita, quinque- partita &c . , jnultipartita . Pedata , numero segmentorum impari partita , segmentis lateralibus divaricatis , et in margine superiore pahnatis. Laciniata , in partes tenues irregulares, nume- rosas, iterum irregulariter divisas profuntle secta. Pinnatifida , transverse fere usque ad costam divisa in lacinias horizontales , parallelas , an- gustas , approximatas . Lyrata , pinnatifida , vel lobata , segmentis infe- rioribus sensim sensimque minoribus. Squarrosa, pinnatifida, segmentis iteruni divisis, quorum aha sursum supra paginam superiorem fohi , aha deorsum infra paginam inferiorem di- riguntur . Runcinata , pinnatifida , laciniis margine supe- riore convexis , inferiore concavis , ita ut deor- sum versa videantur . Jntegerrima , margine aequali , nec minimum secto . Crenata , margine incisuris parvis , rotundatis instrTicta . Dentata, margine secta incisuris parvis, acutis, et ad exteriora versis . Cum dentes sunt admo- dum parvi , foHa dicuntur denticulata . Serrata _, margine incisa dentihus acutis , sur- sum versis ad apicem fohi . Duplicato-serrata , hiserrata , cum dentes primi sunt ipsi quoque dentibus minoribus serrati , vel cuni diijdex est ordo dentium serratorum m margine fohi . Ciliata , setis parallelis , remotlusculis iii toto nargine . Spinosa , margine armata acuminibus subu- ■atis , crassis , rigidis , pungentibus . Interdum ipinae sunt quoque in nervis disci . Spinulosa, ciliato-spinosaf cum spinae margina- les sunt tenues , breves , remotiusculae . Filamentosa , aucta in margine fllis longis , de- pendentibus . Cartilaginea a margine albo-diaphano , duro . Obtusa , apice rotundata . Emarginata , incisura parva, dirimente apicem in crenas duas . Retusa , sinu levi, obtuso, dirimente apicem in lobos duos, leves . Truncata , abrupta , prcemorsa , apice abrupte truncato caesura transversa . Acuta, terminata angulo acuto , brevi . Acuminata , terminata angulo acutissimo , pro- ducto . Cuspidata , acumine setaceo, rigidiusculo .. Mucronata, terminata mucrone duro , crasso , subulato , pungenti . Cirrosa apice . Nuda, setis, et pilis destituta . Glabra , nuda , et lubrica . Pilosa , pubescentia , villosa , tomentosa , lana- ta , sericea , hirta , hirsuta , hispida, setosa , stri- gosa declarabuntur in articulo de pilis . Nitida , glabra , et lucentia superflcie . His contraria opaca . Pellucida , transparentia contra lucem . Colorata alio colore , quam viridi . Nervosa a fasciculis extantibus vasorum qui excurrunt a basi ad apicem . Hinc dicuntur triner- 280 via , quinquenervia , septemnewia &€, His contrai ria enervia . Nervata, trinervata &c., cum nervi concurrunt inter se infra basim folii . TripUnervia , quintupUnervia &c. , cum nervi concurrnnt inter se supra basim folii . Lineata , striata, pluribus striis parallelis , pa- rum prominentibus , approximatis instructa . Venosa, a ramificationibus lateralibus, et tenui- bus vasorum, in rete confluentibus . His contra- ria avenia . JRugosa , rugis referta . BiiUata , quae ex rete venoso contractiori hinc extolluntur in bullas convexas , inaequales, inde sunt insequaliter concava . Lacunosa , inter venas et venas disco depres- sa . Punctata, adspersa punctis leviter excavatis , crebris , coloratis . Perforata , adspersa punctis pellucidis , leviter excavatis . Pertusa poris excavatis , profundis , paucis . Lepidota , tecta squamis furfuraceis , albis . Margine crustata a poris scutatis marginalibus, siVe a squamulis albis, poro pertusis . Papillosa, glandulosa, adspersa punctis promi- nulis , vel glandulis carnosis . Verrucosa , adspersa corpusculis rigldis . Papulosa , tecta punctis vesicularibus , pellu- cidis . Viscida , oblinita humore tenaci . Plana , superficie aequali . Margine revoluta , cum margo deorsum refle- ctitur . Canaliculata sulco longitudinali in pagina 28 1 siiperiore; ideo subtus convexa, vel carinata , si- ve ano^ulo longituflinali prominente instructa. Plicata , sulcata a plicis , sulcisque alternan- tibus, multis in longitudine flabelli instar . Undulata , quae prope marginem sursum , de- orsum alterne flexuosa , flexibus concavis , con- vexisque . Crispa, margine ipso plicis minutis crebris undulato . Cylindrica , tetragona a forma , sed haec non sunt tota farcta , aut carnosa . Fistulosa , intus vacua . Concava , disco depressa , ut margo sit altior . UmbiUcata , in centro disci scrobiculata . Convexa , disco elevata supra marginem . Cucullata , quae basi connivent lateribus , su- perne dilatantur . Membranacea , facta substantia in laminam tenuem , levem , flexilem expansa . Compacta , coriacea , facta substantia in lami- nam crassam ^ tenacem dilatata . Carnosa, succosa, pulposa a parenchymate mul- to , succi pleno . Teretia , semiteretia , triquetra a forma , sed hsBC sunt carnosa , solida . Depressa , carnosa , disco , magis quam late- ribus , compressa . Compressa , carnosa , disco elevato , lateribus complanatis . Linguceformia , carnosa , depressa, longa , aeque fere lata , basi crassiora , apice rotundata , atte- nuata . . Acinaciformia , carnosa , longa , altero margine crassiore , recliusculo , plano , altero attenua- to , curvo . a8a Dolabriformia, carnosa, inferne subteretia, su- perne dilatata , et instructa acie attenuata , hinc rotnndata , inde acuta . Deltoideo-clavata , carnosa, oblonga , trilatera, superne sensim sensinique incrassata . Brevia , longa . Diniensiones foliorum vel re- feruntur ad petiolum , vel ad caulem , vel ad flores , et fulcra florum y vel ad normam cogni- tani , quas res saepe juvat determinare . Caduca, quze brevi decidunt ab exortu eorum, nec integram aestatem perdurant . Decidua , idest casura , asstate peracta . Persistentia toto anno , et szepe in annos lon- gos ^ aut donec vita plantae est . Sempervirentia , persistentia , et virentia per omnia anni tempora . Synanthia , quae comitantur florem . Hysteranthia , quae nascuntur, florescentia prse- terlapsa . Composita , cum plura hserent eidem petiolo ; tunc horum singula vocantur yb/io/a , et haec quo- que distinguuntur secundum characteres jam tra- ditos foliorum simplicium . Digitata , cum apici petioli simplicis annectun- tur foliola plura . Binata , ternata , quinata , septenata , vel di- gitato-septena , digitato-novena sunt folia digita- ta foliolis geminis , tribus , quinque , septem , novem . Pinnata , cum plura foliola sunt disticha in petiolo communi . Impari-pinnata , pinnata , et terminata foliolo impari . Ahrupte-pinnata , pinnata , foliolo impari , et quacunque appendice terminali deficiente . a83 Opposite-pinnata , pinnata , foliolls oppositis . Alternatim-pinnata , pinnata , foliolis alternis . Interrupte-pinnata , pinnala , foliolis alternis minoribus . Decursive-pinnata , pinnata , foliolis in petio- lum communem decurrentibus , qui ita dicitur alatus . Conjugata , pinnata , foliolo utrinque solita- rio • . f T i- Bijuga , trijuga , quadrijuga , pmnata, toliolis duobus , tribus , quatuor in quovis latere , ideo quatuor , sex , octo in toto folio . Trifoliolata , conjugata, sessilia, cum impari pe- tiolulato . Decomposita , cum petiolus primarius semel divisus gerit foliola plura , sessilia , vel petiolu- lata, ita ut unaquseque pars petioli primarii effieiat folium conipositum . Bigemina , cum petiolus primarius bifidus fert foliola quatuor petiolulata , ideo bis geminus est , sive primo divisus in partes duas , secundo in partes quatuor . Biternata , cum petiolus primarlus trifidus su- stinet foliola novem petiolulata , ideo bis terna- tus est , sive primo divisus in partes tres , se- cundo in partes novem. Bipinnata , cum folia pinnata affiguntur late- ribus petioli communis simplicis ; quare totum folium evadit duplicato-pinnatum . Supradecomposita , cum petiolus primarius bis divisus sustinet foliola plura , sessilia , vel petio- lulata , ita ut quaeque divisio primaria petioli re- ferat folium decompositum . Triternata , cuni petiolus primarius biternatus gerit foliola viginti septem petiolulata ; ideo ter 284 ternatus est , sive prlmo divisus in partes tres , secundo in partes novem , tertio in partes vigin- ti septem , et totum folium fit triplicato-ter- natum . Tripinnata , cum folia Lipinnata affiguntur la- teribus petioli primarii^ unde totum folium eva- dit triplicato-pinnatum . Petiolus . Petiolulus . §. i5i. Petiolus quoad figuram, magnitudinem, insertionem , directionem , et superficiem voca- tur Teres , semiteres , triqueter , anceps . Clavatus , teres , apicem versus incrassatus . Canaliculatus superne . Membranaceus , dilatatus , attenuatus forma membranag . Linearis , planus , angustus . Alatus , auctus membrana foliacea utrinque in margine . Appendiculatus ramentis foliaceis in basi . Articulatus basi sua cum caule , quo in loco secedit , cum arescit . Spinescens , cum aetate fit lignosus , et pun- gens . Cirriferus apice in foliis compositis . Clrriformis , cum ipsemet convolvitur cirri in- star circa fulcra . Vaginans , membranaceus , amplectens cau- lem . Longus , brevis , longior , hrevior folio , pedun- culo , inflorescentia . CauUnus , rameus , radicalis , insertus in cau- le , vel in ramo , aut a radice profectus . 285 Decurrens , basi sua per caulem lineis plus mi- 11 us promiiientibus . AmplexicauUs , basi caulem amplectens . Erectus , patens , assurgens , recurvatus . Glaber , scaher , pilosus iisdem notis , ac fo- lium . Glandulosus , eglandulosus , aspersus , vel ca- rens glandulis . Aculeatus , spinosus . Petiolulus , petiolus partialis , cum sustinet foliolum in folio composito . Petiolulus distin- guitur iisdem characteribus , ac petiolus . StipulcR . Stipellce . Ligula . Ochrea . Hypophyllium . §. i52. Stipulae dicuntur FoliacecB a natura folii , non forma . Membranacece , qu.-B sunt tenues , albae , pellu- cidae , flexiles . Scariosce , qu® sunt aridffi , strepentes , fere pellucidae . SoUtarioR , adnatce , ubi stipula una est in quo- vis folio , et disco suo affigitur petiolo . GemincB , ubi duae ad basim folii . NiillcB , cum deficiunt . CauUnce , quae affixae cauli . Petiolares , quae affixae petiolo , et cauli . Laterales , sitae utrinque ad latus folii . ExtrafoUacece ^ insertae infra folium . IntrafoUacece , sitae supra folium . OppositifoUcB , nats e regione folii . Intermedice, , ort« loco medio inter duo folia opposita . Caducce , declduce , persistentes , ut folia . 286 Spinescentes , initio molles , demum induratae, pungentes . Sessiles , petiolatce . Decurrentes , vaginantes , arnplexicaules . Ovatce , oblongos , lanceolatce , lineares , suhu- latve , filiformes . Cordatce , semicordatae , sagittatce , hastatce , semisagittatce , semihastatce , lunatce . Erectce , patentes , recurvce , uncinatce , re- fiexce . Integerrimce , crenatoe , dentatce , serratos , fissce, bifidcB y laciniatce . Ciliatce margine . Glabrce , /ece^ , nervosce . Pilosce , vaiio pacto , ut folia . Breves , mediocres , longce , breviores , longiores petiolo . Stipellce , quse pertinent ad petiolulos in foliis compositis , et praestant lisdem characteribus , ac stipulae . Ligula, sive stipula membranacea Graminum, ap- pellatur Lanceolata , oblonga , acuminafa , ohtusa , trun- cata , lacera , hrevis , brevissima ., elongata . Barbata , cum maximam partem constat yil- lis longiusculis . Ochrea dicitur Lanceolata , cylindracea , glabra , pilosa , .je- Ventricosa , inflata , cum multo amplior eau- le . Truncata , lacera , ciliata ore . Mqualis , longior , brevior internodio . Hypophyllium , sive vaginula Asparagorum , et Pinuum , vocatur 287 Integrum , vel lacenim ore . Monophylliim , diphyllam , triphyllum , penta- phyllum , polyphyllum . Cirrus . §. i53^ Cirriis aiidit Simplex , hijidns , trifidus , multifidus . Compositus , diphyllus , triphyllus b-c, poly- phyllus . Convolutus , in anulos contortus . Reiiolutus , spira medio itinere retorta . JJncatus , aduncus apice . Axillaris , situs in axilla folii inter basim ejus, et caulem . Oppositifolius , ortus e regione folii . Foliaris , petiolaris , peduncularis , caulinus , a loco , cui insidet . Terminalis vel in apice folii simplicis , vel in apice petioli communis folii compositi ; in lioc novissimo casu cirrus a quibusdam dicitur fo- liosus . Urnigerus , cum demum expanditur in urnam in apice foliorum Nepenteos , quae urna Ascidium quoque appellatur . PHi . §. 154. Pili plurimiun ludunt numero , molli- tie , longitudine , directione , rigiditate , cumque ad omnes fere plantcB partes pertineant , liae di- cuntur PiloscB , cum pili pauci , remoti , breves , molles . Pubescentes , cum pili crebriusculi , breves , molles , curvuli . 288 VilloscB , cum pili numerosi , longiuscull, mol- les , patentes . Sericece, , cum villi numerosi , breves , mollis- simi , niticli , distincti ^ omnes eadem directione adpressi . LanatOR , cum villi creberrimi , longi , albidi , molles , distincti , laxiusculi . Tomentosoe i cum tectae villis creberrimis , mol- libus , brevibus, intertextis , adpressis, persisten- tibus . Arachnoideo-tomentoscB , qusa f ectse tomento bre- vi_, albido , tenuissimo , fugaci . ArachnoidecB , qusB gerunt fila tenuissima , lon- ga , simplicia , fugacia , vix intricata . Hirtce , cum teguntur pilis crebris , brevibus, rigidulis , patentibus . Hirsutct , quae teguntup pilis longis , rigidulis , patentibus . Setosce , quae ferunC pilos teretes , crassiusculos, saepe longos , rigidulos, raros. Set» variant erectCBy vel adpresscB . StrigoscB , quae ferunt pilos planos , rigidulos . Strigae ludunt patentes , vel reflexce . Hispidm , quae teguntur pilis crassiusculis , du- ris , pungentibug. Pili ipsi vocantur Simplices , vel ramosi , hifidi , trifidi apice . Glochides , apice retrorsum multidentati sine curvatura apicis . Hamati apice curvo , qui cum rigiduli , facile hserent corporibus proximis . Conici , clavati , capitati , urceolati . Articulati , confervoidei , diaphragmatibus pa- rallelis intercepti . Moniliformes , articulati , et constricti ad no- dos . 239 Horizontales , malpighiacei , affixi parte siii iiie- clia . Urentes vi caustica , cum tangantur . Scabri punctis prominulis in tota superficie , pr.^cipue visibilibus ope vitri . Plumosi , ferentes alios pilulos simplices in longitudine sua . Fasciculati , plures pili simplices, erecti, orti ex eodem puncto . Penicillati , sustineutes alios pilos fasciculatos . Stellati , fasciculati , divaricati stellul« iustar , Spince . Aculei . §. i55. Spinas vocautur SimpUces , divisce , ramosce , trifurccs. Breves , elongatcB , rectCB , hamatcB , solitaricB , gemincB , sparscz . Terminales , axillares , caulincB , ramecB , folia- res , calycince , pericarpicce . Teretes , hasi compressce , dilatatcc . Aculei prffiter notas, quas habent communes cum spinis , dicuntur Recti , incurvi , recurvi , caulini , petiolares , pedunculares . GlandulcB . §. i56. Glandulse , pluribus plantae partibus solemnes , appellantur FoUacecB , petiolares , stipulares , pedunculares, hracteolares , calycinoi a loco . Basilares , cum sitse ad basim petioli . Marginales , cum sitse in margine partium, quse sunt naturcB foliaceje . 200 Interfoliacem , qnae slt.TB iiiter paria folioriim in folio composito . A loco , quem hic teiient , de- terminantnr Inter omnia parla , inter infimum par , inter supremum , et irifimum par , inter duo paria in- feriora . PedicellatCB , sessiles . Globosce , ovatce , oblongce , teretes , clavatCB , peltatce , subulatce , elongatoe, , acutoe , obtuscB . Depressce , orbiculares , urceolatce , scutellatce . Utriculares , quae pellucidae , repletas oleo vo- latili . Solitarice , bince , multce , oppositce , sparsce . Colores . §. 157. Nullibi forte solemnius , quam in plan- tis , adagium illud Nimium ne crede colori . Nihilo tamen secius cum coh^res plantarum , et praBcipue florum nos pragterfugere non possint , et ssepe quidquam conferant ad species digno- scendas , semperque adnotandi sint in descriptio- nibus plantarum , non erit abs re hic exhibere vocabula praecipuos plantarum colores sistentia . Antea vero monere juvat , partem aliquam plan- tas vocari bicolorem , tricolorem , cum duos , vel tres diversos colores prse se fert in eadem superfi- cie , discolorem , cum habet colores diversos in superficiel)us diversis , concolorem , cum inficitur eodem colore partis alius , quacum confertur . Itaque color vocatur 1. Albus , niveus , lacteus , qui candidus nivis , aut lactis instar . Argentens , albus , nitidus . Sordide albus , prout plus minusve recedit a candore niveo . 201 PalUdiis ex mixtione levi ciim alio colore , ita ut color albiis prsvaleat , unde habetur color albo-lutescens , albo-carneus , albo-roseus , albo- -violaceus , albo-cce.ruleus , albo-virescens . Cinereus , plumbeus , tam sortllclas , ut magis referat colorem cineris , aut plumbi . 2. . Niger , ater , nigerrimus . Nigro-ruffus , nigro-cceruleus , cum colori nl- gro prsepollenti aliquid coloris ruffi , vel caerulei commiscetur . 3. Virens , lontevirens , cum refert virorem grami- nis . PalUde virens , viridi-lutescens , spadiceus, viri- di-ater , sive atrovirens , in quibus omuibus prs- valet color viridis , licet mixtus cum quadam albedine , vel cum colore lutescente , aut ru- bescente nitido , aut cum colore nigro . Glauco-virens , cum colori viridi sufFunditur nebula glauca . 4. Luteus , aureus a fulgore , et colore auri . Aurantius a colore corticis Citri aurantii . ViteUinus a colore vitelli ovi gallinacei . Sulphureus , citrinus , a colore sulphuris , vel corticis Citri JVIediccB . Helvolus , idest stramineus . Ferrugineus , colore rubiginis ferri . Croceus a colore stigmatis Croci sativi . 5. Ruber , carmineus , laccatus , a colore laccffi Florentinse , vel carmini . Coccineus a colore vivide rubro cocchinillse . Cinabarrinus , miniaceus , a colore minii , seu cinnabaris . Flammeus a colore flammse . Lateritius a colore laterum coctorum . iloseus , carneus , a colore floris Ilosce centi- folice , aut cutis nostra . 2g2 6. Violaceus a colore floris Violm odoratca , cum color iste dilutior est . P urpureus , qni saturatior violaceo, desumptus a colore purpurae Tyriaj . Atro-purpureus ab intensitate majori . 7. Cceruleus , cyaneus, a colore maris pacati , vel caeli sereni . Dilute ccBruleus , vivide ccBruIeus , saturate cce- ruleus , vel atro-cceruleus , a gradu diverso . Odores . §. i58. Odores plantarum distinguuntur in Suaveolentes , qui olfactum nostrum oblectant. Fragrant.es , qui suaveolentes , et acuti . Moschati , ambrosiaci , accedentes ad odorem moschi . Hi sunt nervis s«epe infensi . Aromatici , camphorati , ab odore cinnamomi , aut camphorae . Graveolentes odore forti , ingrato . Fostidi , cadaverosi , a nobis non ferendi ob fcetorem , interdum cadaverosum . JSfauseosi , foetidi , vomitum excitantes . Alliacei, hircini , ab odore allii, vel hirci. Sapores . §. 159. Sapores ludunt Dulces , saccharati , a suavitate sacchari . Salsi a sapore salis marini . Amari a sapore amygdalje amarse. Pingues , mucilaginosi , veluti ab oleo , aut mucilagine exciti , ori diu haBrentes . Stiptici , astringentes . Acidi , linguam ferientes , refrigerantes . 2.gS Acres , caustici , linguam urentes . Aquosi , idest insipidi . Mensurce . §. i6o. Magni momenti saepe est mensura in determinandis speciebus , eaque triplici potissi- mum ratione obtinetur . Prima desumitur a com- paratione duarum , autplurium plantarum', vel partium earum inter se , unde planta , vel pars plantae dicitur Mqualis, iongior, hrevior, major, minor, dupLo &'C. longior , aut major , dimidio B^c. brevior , aut mi- nor alia , vel aliis , quibuscum comparatur . Secundo mensura plantarum juxta methodum Lin- nseanam refertur ad normam desumptam a qui- busdam partibus corporis nostri . Hujusmodi nor- ma dicitur Capillus , quo intelligimus diametrum capilli capitis nostri , sive duodecimam linctE partem . Pars hanc dimensionem habens capillaris audit . Linea , quae aequiparat longitudine sua macu- lam albam sitam in basi unguis pollicis nostri. Haec longitudo est pars duodecima poUicis . Unguis , qui habet longitudinem unguis digi- torum nostrorum , sive dimidii pollicis , parsque hac dimensione pollens vocatur unguicularis . Pollex , qui longus est , ut phalanx ultima pollicis manus nostrae , idest duodecim lineas aequiparat . Pars, aut planta, quce habet hanc lon- gitudinem , dicitur polUcaris . Palma, quae sequat latitudiaem manus extensae, et adpressa? , sumptam siipra poUicem , hoc est circiter trium pollicum . Ex hac mensura pars , aut planta nuncupatur pabnaris . 294 Spithama^ qu?e sequiparat dimensionem compre- hensam inter apicem pollicis , et indicis manus , quoad iieri potest , divaricatorum . Hsec computa- tur circiter septem pollicum , et pars , aut plan- ta hujus dimensionis vocatur spithamcea . Dodrans , quse dimensio comprehenditur inter apicem pollicis , et digiti minimi manus, quoad fi- eri potest divaricatorum , hoc est circiter novem pollicum ; unde pars , aut planta dodrantalis ha- hetur . Pes , qui longitudine sua extenditur a flexione cubiti , usque ad radicem pollicis , quique com- putatur duodecim pollicum . Pars, aut planta ab hac dimensione dicitur pedalis . Cuhitus , qui extenditur a flexura cubiti , usque ad apicem digiti medii manus extensse , idest circiter decem octo pollicum , unde pars , aut phmta cubitalis . Brachium , quod habet longitudinem ab axilla ad apicem digiti medii manus extensae , sive cir- citer duorum pedum ; hinc pars, aut planta bra- chialis . Orgya y habens eam dimensionem, quae interce- dit inter brachia crucis modo , quantum fieri potest , expansa , idest fequiparans longitudinem corporis humani , quae computatur quinque , aut sex pedum . Pars , aut planta hujus dimensionis vocatur orgyalis . Tertio mensura plantarum juxta recentiorum plerosque refertur ad mensuram universalem , ab arcus terrestris gradu desumptam, et a mathema- ticis in Gallia jam pridem sancitam , cujus partes ita se habent : MiHimetros , quae constat quatuor centum et quadraginta tribus ex mille partibus, in quas di- viditur linea vetcris mensurae . 290 Centimetros , quae sequiparat lineas quatuor , et quatuor centuni triginta tres ex mille partibus veteris lineae. Decimetros , quae amplectitur pollices tres , li- neas octo , et tercentum viginti noveni ex mille partibus linese veteris . Metros , quje constat pedibus tribus, lineis un- decim , et bis centum nonaginla sex ex mille partibus linese veteris . Characteres per appropinquationem . §. 161. Structura partium non ita semper re- peritur in plantis , ut exactissime respondeat vo- cabulis , quae hucusque explicuimus , cumque id plus minus proxime fiat , ideo mos botanicorum est , particulam suh adjicere vocabulo prscipuo , iit appropinquationem istam prsemonstrent ; ex . gr . cum dicunt folium suhovatum , ^ubrotundum i>c., caulem suhpilosum , suhhirsututn &c. , signifi- cant, folium esse fere ovatum, aut feri- rotundum, caulem esse fere pilosum, aut fere hirsutum . Alias vero ex duobus vocabulis notas affines in- dicantibus unum vocabulum componunt , quo ostendunt , characterem hisce notis intermedium parti alicui plantarum inesse , idest partem hanc forma intermedia praestare; ita cum dicunt foli- imi ovato-lanceolatum , aut lanceolato-lineare , intelligunt folium habens formam mediam inter ovatam , et lanceolatam , aut inter lanceolatam, et linearem , in quo quidem praestando proce- dunt a latitudine majori ad minorem , nec a mi- nori ad majorem ; hinc dicunt foiium ovato-lan- ceolatum , nec lanceolato-ovatum , quamvis non onnies auctores stricte sequantur hanc methodum . 2.(jG CkPVT VI. De characteribus pro dignoscendis spegiebus plantarum cryptogamarum . Cormus descendens . §. 163. Cormus descendens sistit radicem in plan- tis cryptogamis, iit alias docuimus , et a forma diversa dicitur radlx jjroprio sensu, rhizoma , cal- lus . §. i63. Radix proprio sensu est plus minusve tenuis , et variat Simplex , ramosa , filiformis , capillaris, perpen- dicularis , repens . Velutina , cum fibras ejus sunt tomentosae . Byssacea , cum tota constat bysso , sive flocco tenui , brevi . §. 164. Rhizoma est corpus crassum, nunc fusi- forme, nunc tuberosum, et amorphum, ornaturque fibrillis lateralibus simplicibus , vel ramosis . Lu- dit ~ Simplex , ramosum, perpendiculare, horizontale , transversum . Sepultum , exertum , infra, vel supra terrse superficiem . Cicatrisatum a reliquiis stipitum demortuorum. Squamosum , villosum , hirtum, cum adspersum squamis scariosis, vel villis mollibus, aut rigidulis. Coloratum , odoratum . §. i65. Callus , Radix notha Willdenowii , est expansio cartilaginea, corporibus arcte adhasrens . Variat Orhicularis , irregularis , integerrima , fissa , di- gitata , minuta , contracta , dilatata , papillosa . 297 Cormus ascendens . §. i66. Cormus ascendens fit a productione plan- tffi cryptogamic» supra terram , aut alia corpora . A forma divcrsa dicitur cauUs, scapus, frons^ cau- dex, thallus ^ stipes , cupula, peridiwn , sarcodium, stroma , hypha . §. 167. Caulis est plantcB cryptogamicse produ- ctio supra terram , raro lignosa , iiistructa foliis, vel saltem ramis . Surculus , et truncus , quos Linnaeus , ct Hedwigius tribuerunt Muscis , reap- se pertinent ad caulem . Caulis dicitur FoUosus , qui foliis vario modo instructus . Vaginatus , qui vaginis membranaceis pro fo- liis ad nodos circumdatus . Simplicissimus , qui nunquam habet ramos . Simplex , qui post florescentiam quandoque ra- mulum emittit . Innovans , \\\ quo incrementa annua observan- tur , licet simplicissimus perpetuo maneat . Ramosus , instructus ramis nuUo ordine po- sitis . Ramosissimus ^ ramosus , ramis iterum ramo- sis , semper sine ordine . Vagus , cujus rami stant sine ordine , laxe dif- funduntur , et distant inter se . Intricatus , qui habet ramos numerosos , ap- proximatos , breves , implexos , ita ut cito eva- nescat ob ramos , in quos dividitur . Fasciculatus , cujus rami breves , coarctati fa- sciculum formant . Fastigiatus , in quo ranii omnes perveniunt ad idem fastigium cuni apice ejus , Hujusmodi cau- lis cst erectus . 1^9» Pinnatus , qui fert ramos sirnplices , disli- chos . Bipinnatus , pinnatus ramis jam pinnatis . Tripinnatus , triplicato-pinnatus , pinnatus ra- mis jam Lipinnatis . ProUfer , cum in caule bipinnato , aut tripin- nato innovationes ejusdem compaginis , et formae oriuntur e dorso ramificationum praecipuarum . Dichotomus , si caulis pluries , et semper bifa- riam dividitur . Bis bifidus , cum caulis bifidus gerit apices bifidos . Trichotomus , si caulis pluries , et semper tri- fariam dividitur . Verticillatus , cum plures rami faciunt orbem circa caulem ad stata intervalla . Erectus , fere perpendicularis . Procumhens j prostratus , adscendens , repens . Stoloniferus , cum e basi emittit stolones te- nues , procumbentes , foliis obsitos , qui radices absque determinato ordine undique agunt . Concatenato-vesiculosus , tureescens in vesicas monilis instar concatenatas . Radicans , procumbens, et apice radices agens . Pendulus , qui crescit in ramis arborum , et ab his pendet ad perpendiculum terram versus. Fluitans , fixus radice , reliqua parte natans . Dejlexus ramis , vel ramis deflexis , qui habet ramos recurvatos, simplices . Teres , filiformis , trigonus , tetragonus , com- pressus , striatus , sulcatus , canaliculatus , arli- culatus, firmus, rigidus , tenax , dehilis . §. i68. Scapus est cormus ascendons , tercs . erectus , fistulosus , simplicissimus , idest foliis , et ramis carens , apice fructificans , spicatus . Di- citur 399 Articulatus , vaginatus , tenuis , crassus . §. 169. Frons est cormus ascendens, qui nunc fit explicatione cellulosa, foliacea, polymorpha , orta a callo , vel a fibrillis, nunc liabet formam petioli simplicis , aut superne distiche decompo- siti , gerentis sive apice, sive lateribus explicatio- nes foliaceas , aut foliola . Novissimus hic , pro- prius Filicum , nascitur a rhizomate (*) . Omnis frons distinguitur fere iisdem notis , ac folia plantarum phsenogamarum , praeter paucas alias notas sibi peculiares . Vocatur Sterilis , fertilis , prout fert , aut caret fructifi- cationibus . Simplex , brevis , longa , longissima , flexilis , rigida , pendula , reflexa , sessilis , petiolata , ver- ticalis 5 horizontalis . Sarmentosa , quse basi emittit propagines fili- formes , procumbentes, nudas , apice radicantes , novumque vegetabile proferentes . Filiformis, capillacea , linearis , lanceolata , ro- tunda , orbiculata , reniformis , ovata , obovata , semiovata , cordata , liastata , sagittata . u4pice obtusa , truncata , attenuata , elongata , cuspidata , rostrata . (*) Ne videar novitatum cupidus , et vocabulorum usui in- vcterato vim inferani , .retineo sub nomine fiondis cormos stru- ctura, et facie diversos, vix expiicatione foliacea convenientes . Equidem inliaerebat animo dislinguere fronden) hanc in plerigo- dium , el frondem proprio sensti . Ptcrigodium mihi esset cor- mus ascendens , cellulosus , foliaceus, polymorphus , cjui ori- tur a callo , vel a fibrillis , et pertinet ad Algos multas , ad Homnllophyllas , et ad nonnullns Ilepalicns . Pro fronde pro- prio sensu habuissem cormum ascendentem Filicnm , intus fa- sciculis vasorum instiuclum , et evolulum a vernatione circina- ta , qui assumit formant peiioli vel simplicis , vel decompositi , disiiche foliacei , aut foliolosi, et proficiscitur a ihizoniate, vel a caudice . 3oo Prolifera, sobolem similem emitteas apice , vel margine , vel superJicie . JVIarginata , immarginaia , a margine incrassa- to , vel tenui . Membranaceo-marginata , margine scariosa , a margine tenui , pallenti ^ flexili , pellucido , aut aiiclo , scarioso . Integerrima , crenata , dentata , serrulata , ser- rata , duplicato-serrata , biserrata , ciliata , re- panda , lobata, sinuata . Plana , undulata , nervosa , venosa , parallelo- -venosa , reticulato-venosa , membranacea , crassa , coriacea . Cochleata , convoluta cochlece archimedfficB in- star . Vesiculosa , ampullacea , cjuse turget vesicis in ipsa substantia sua locatis . Glabra , pilosa , pubescens , villosa , hirta , to- mentosa , stellato-setosa, squamosa, lepidota , pun- ctata , glauca , incana , argentea , ferruginea . Zonata lineis transversis , curvis , concentricis, coloratis . Incisa , laciniata , fimbriata , bifida, dichotoma, pinnatifida , bipinnatifida , tripinnatifida . Composita , decomposita , supradecomposita , arcisupradecomposita ^ ternata, quinata , palmata, pedata , pinnata , bipinnata , tripinnata , seu tri- plicato-pinnata , quadripinnata , seu quadruplica- to-pinnata . Haec frons peculiaris Filicibus . PinniB , seu pinnulce sunt ipsa foliola in fron- de composita , aut decomposita &c. Ha3 habent plures ex characteribus frondis jam traditis ; prs- tejea dicuntur Ensiformes a forma gladii acuminati , recti . Falcatos , curvas falcis instar . 3oi Triangulares , rhomhece, trapeziformes, cuneatoe, cuneiforines , lobatui , pinnatifidce . Abscisso-cuneatOi , quae vaide , et recta cunea- t.-e . Basi truncatcB , vel semiteretes , vel auricu- latoe, . Sessiles , petiolatcB , decurrentes , amplexicau- les , si.ipulat(Z . Coadunatce. , confluentes , qucB in apice frondis sffipe coiifluunt inter se se . Caudatos. , radicatcB , quag terminales frondi in- terduni producuntur in caudam a rachide iiuda factam , quacum radices agunt . Apice spinulosoe, a serraturis marginalibus spi- nulosis . Subtus dealbatce , ferruginece , lutescentes , albo^ -farinosce, luteo-farinosce , resinosce , punctatcB , pa- leacece , setosce . AlterncB , oppositce , horizontales, parallelce , in- fimce deflexce . Petiolus frondis in Filicibus dicitur etiam stipes, ejusque pars foliata rachis audit , quje rachis distinguitur in unwersalem , seu primariam , et iu partialem , seu secundariam , prout loquitur de rachide , a qua primffi divisiones oriuntur , vel de ramificationibus ejus. Stipes hujus frondis non confundendus cum stipite Pahnarum , nec cum stipite Fungorum , de quo infra . Vocatur Nudus , paleaceus , hirtus , tomentosus , lana- tus , teres , canaliculatus . §. 170. Caudex est cormus ascendens onustus frondibus , non foliis ; proprius Filicum arbore- scentium . Stipes Pabnarum caudici huic potius respondet . Caudex dicitur Arboreus , scandens , horizontalis , obliquus , 302 repens , sarmentosus , paleaceus, pilosus , hirtus j setosus , aculeatus . §. 171. Thallus est cormus LichenurnveX ^oWtx.- ceus , vel crustaceus , vel ramosus, sustinens apo- thecia, factus duplici substantia, plerumque distin- ctissima, altera superficiali, aut saltem superiore , qu£B compaeta, homogenea , proligera , sicca cru- stacea , vel cartilaginea , humefacta subgelatinosa, diciturque suhstantia corticalis , altera interiore , aut saltem inferiore , quse mollior , constans tu- bulis ia substantiam corticalem desinentibus , et substantia medullaris appellatur. Differentia inter utramque substantiam adeo evidens non est in so- lis Lichenibus pulposis , e* erustaceis . Thallus ludit FoUaceus , cum dilatatus in explicationem fle- xilem , ideo foliaceam . Cartilagineus , foliaceus , consistens . Membranaceus , foliaceus , tenuis , debilis , le- vigatus . Gelatinosus , foliaceus , plus minus pulposus , et crelatinam leferens , cum madefactus . Coriaceus , foliaceus , spissus , durus , tenax . Lobatus , foliaceus , lobatus margine . Laciniatus, pinnatifidus , foliaceus, profunde, et insequaliter sectus . Canaliculatus , foliaceus , angustus, longitudi- ne conduplicatus . Cucullatus , canaliculatus , et sacculis hinc inde prseditus . Reticulatus , foliaceus , plicis anastomosantibus superficie instructus . Umbilicatus , peltatus , foliaceus , expansus , planiusculus , centro suo adhsrens corporibus. Stellatus, orbicularis, lobatus, vel pinnatifidus. 3o3 planus , segmentis peripherije angustis , nni- ibrniibus , railiantihus , veluti si a centro com- inuni proficiscereutnr . Cocspitosus a foliolis , vcl laciniis pluribus in cffispitem surrectum coadunatis . Lacer , crispus , ciliatus margine . Levis , scaher , asper superficie . Pruinosus a nebula glauca . Dicitur etiam glauco-pruinosus . Coloratus multis , variisque coloribus a spe- cie ad speciem . Corneus , ramosus , durus , fragilis . Filamentosus , filiformis , ramosusque . Acha- rius vocaverat loruluni . Dichotomus , articulalus . Crustaceus , cum factus substantia cretacea, et totus incrustans corpora , super quse nascitur . Crustaceo-foliaceus , cum adhasret corporil)us crustas modo habens formam foliaceam , aut fo- liace^ proximam . Tartareus, crustaceus, crassus, crustae moleculis arcte , et sequaliter cohaerentibus inter se . Rimosus , crustaceus , rimas tenues in superfi- cie agens , Areolatus , crustaceus , tessellatus ob rimas . Rugosus , verrucosus , granulosus , a rugis , tuberculis grandiusculis , aut granis niinutis iu superficie . Leprosus , pulverulentus , cujus crusta facta pulvere tenuissimo . Determinatus , crustaceus , determinatus ambi- tu orbiculari , aut ol)longo . Effusus sine ambitu determinato . Limitatus peripheria colorata , plerumque ni- era . 3o4 Uniformis , crustaceus , ejusdem formse In tota expansione sua , et margine integer . Ejfiguratus , crustaceus , vel crustaceo-foliaceus, ambitu laciniatus , et fimbriatus , vel factus squamis iiubricatis , et laciniis , lobulisque vario modo incisis , crenulatisque . §. 172,. Stipes est cormus ascendens Fungorum, totus cellulosus , teres , sustentans pileum fructi- gerum . Hic saepe basi adnatam habet membra- nam plus minus crassam , vel byssaceam , vel gelatinosam , quae ante fungi explicationem inte- grum fungum obtegit , vel margini pilei adna- scitur , et dicitur volva . Stipes ludit Carnosus , coriaceus a substantia cellulari mol- liori , vel duriori , et tenaci . SoUdus , fistulosus intus. Setaceus , suhulatus , cylindricus , conicus , cla- vatus , fusiformis , compressus , simplex , ramosus^ ramosissimus , hrevis , elongatus , attenuatus, cras- sus , striatus , sulcatus , rectus , incurvus , flexuo- sus , viscosus , glaber, pilosus , villosus, strigosus, tomentosus , pulverulentus , maculatus , colora- tus . Squamosus , fihrillosus , aspersus squamis , vel fibrillis . Squarrosus , aspersus squamis recurvatis . Rimosus , lacunosus , a rimis tenuibus , vel lacunis amplioribus in superficie . Reticulatus plicis anastomosantibus in superfi- cie . Concolor cum pileo . Connatus cum aliis stipitibus . Peronatus , tectus foliis deciduis , quae facile hserent strigis rigidulis , pungentibus , parallelis, quibus scatet . 3o5 Ventricosus ^ in medio tiirgens . Bulbosus , basi rotunda extuberans . Radicatus radice fusifornii . Anulatus , cortinatus , volvatus , instructus a- nulo , cortina , volva . Huic contrarius nudus . Centralis , excentricus , lateralis , fixus in cen- tro , extra centrum , vel in latere pilei . §. 173. Cupula est cormus ascendens plerum- que scutelliforniis , raro lentiformis , supra fe- rens hymenium leve , adnatum . Pertinet ad Pe- zizas . Dicitur Solitaria , gregaria , minuta , magna , sessilis , stipitata , gelatinosa , aquoso-hyalina , carnosa , coriacea . Globosa , orbicularis , oblonga , hemisph(zrica , cyathiformis , auriformis , digitaliformis , campa" nulata , turbinata , plana , convexa , contorta . Umbonata , centro intra cavitatem ejus ele- vato . Crenata , serrulata, repanda^ inflexa , contracta margine . Levis , glabra , farinacea , rugosa , squamulo- sa j venosa , reticulata , lacunosa , hirta , strigo- sa , setosa , byssina , seu tomentosa , araneosa superficie . Immersa in cortice alius plantse . Radiata , limbo radiorum instar fisso . Colorata diverse in diversis speciebus . §. 174. Peridium est cormus ascendens , mem- branaceus , saccatus , intra saccum fructificationes occultans . Ludit Spharicum , turbinatum , infundibuUforme , ses- sile , pedicellatum . Apice dehiscens , non dehiscens , irregulariter dehiscens , dentato-dehiscens , epiphragmate , seu 20 3o6 velo demum evanido dehiscens , circumscissum , ore ciliatum . Longitudinaliter fissum , cum scinditur in laci- nias per longitudinem . Stellatum , fissum per longitudinem , laciniis stellcB instar patentibus . Leve , papillosum , floccosum superficie . Reticulatum plicis elevatis in superficie . §. 175. Sarcodium est cormus carnosvis , tube- rosus , totus farctus , intus venis fructigeris va- riegatus . Delicium gulosorum . Dicitur Solidum , molle , leve , verrucosum , floccosum , odoratum , coloratum . §. 176. S troma estcormus ascendens, minutus, stuppeus , spliEerulas immersas gerens . Dicitur Simplex , rotundum , elUpticum , conicum , cla- voeforme, mammczforme, punctiforme , pustulceforme, ohlongum , ventricosum , cylindricum , pedicella- tum , sessile . Radiatum margine fibris divergentibus . Gregarium , cum multa stromata distincta , ap- proximata . Confluens , cum multa stromata conjuncta , et confluentia . Orbiculare , confluens , expansum , peripheria circulari determinatum . Effusum , confluens , expansum sine limite de- terminato . Rugosum , planum , convexum, ccBspitosum, per- tinet ad stroma confluens . Coloratum varie in variis speciebus . §, 177. Hypha est cormus subfiliformis , sub- stantia sua vel carnosus, vel aquosus, vel ligno- sus , vario modo ut plurimum inflexus , forte ge- rens fructificationes in superficie, quae tamen huc- usque non bene notse . Dicitur 3o7 Simplex , ramosa , brevis , longissima , verticil- lata , fasciculata , ccespitosa , pulvinata, gregaria, depressa , effusa , immersa , subterranea . Teres , compressa , moniliformis , seu articu- lata . Stuppea , gossypina , fugax , ynoUis , intus me- dullosa . Colorata varie in variis speciebus . Folia . §. 178. Folia , paucis cryptogamls pecullaria , dicuntur Orbiculata , cordata , ovata , obovata , ellipti- ca , ohlonga , lanceolata , linearia , suhulata , capillaria , petiolata , sessilia . Lingulata , seu Unguceformia, tenuia , habentia diarnetrum longitudinalem plusquam triplo lon- giorem diametro transversa , fere ubique aeque lata , et apice rotundata . InoRquilatera , pterygoidea Hedwigii , quse uno latere baseos abbreviata , Attenuato-subulata , quaB basi lanceolata, mox subulata evadunt . Acuta , acuminata , ohtusa , emarginata , apice hidentata , tridentata . Mucronata , ubi apice terminantur seta par- va , qusB plerumque proficiscitur a nervo medio in ipsam setam excurrente . Pi/i/em, quse habent pilum simplicem in apice. Pilosa , quse apice terminantur pilo ramoso . Setosa, qusB ferunt apice setam longitudine ipsius folii . Integerrima , ciliata, serrata . Quoad serraturas notetur , an folia sint toto margine serrata , an apice tantum , an basi , 3o8 Cartilaginea , quorum margo integerrimus , cartilagineus . Cartilagineo-serrata , quorum margo cartilagi- neus , et serratus . Undulata , cum margo instructus plicis irre- gularibus . Involuta , quje habent marginem inflexum ad faciem superiorem . Revoluta , cum margo reflexus ad faciem infe- riorem . Plana , concava , canaliculata , carinata , levia, colorata . Rugosa , instructa plicis transversis . Hedwi- gius dixerat undulata . Uninervia , ductulosa Hedwigli , cum habent costam mediam , quae excurrit usque ad apicem folii . Obliterato-uninervia , cum costa media in basi folii tantum reperitur , vel usque ad medium folium pertingit , deinde omnino evanescit . Nervosa , cum habent plures nervos e basi profectos . Hinc trinervia , quinquenervia . Enervia , quae carent costa media , nervisque lateralibus . Reticulata reticulo vasorum . Punctata punctis pellucidis . Papillosa, scahra , papillis , punctisque minu- tis , elevatis tecta . Quaterna a quatuor foliolis in apice petioli . Caulina , ramea , perichcetialia . Superficialia , sita in superficie ca,ulis inter fo- lia disticha . Membranacea , cartilaginea , opposita , alter- na , sparsa j verticillata , erecta , patentia , pa- tula . 3o9 Squarrosa , anacampyla Hedwlgii , ciim singu- la recurvantur in singulis lateribus caulis . Secunda , heteromalla Hedwigii , homomalla Weberi , et Mohrii , qu» ad unum , idemque la- tus flexa . Uncinata , quorum apex tantum ad tinum la- tus curvatur . Stellata , qu» conferta in apice caulis , ramo- rumque patent stellse modo . Reflexa , cum apex eorum extrorsum recur- vatur . Involuta , si apex eorum introrsum curvatur . Crispabilia , crispa , cirrosa, quae siccitatc con- trahuntur , contorquentur . Imhricata. Haec a seriebus , quas per longitu- dinem caulis efficiunt, dicuntur bifariam, trifari- am , quadrifariam, quinquefariam , sexfariam im- bricata . Partes accessori(B cormi . §. 179. Stipulce , Amphigastria Ehrharti , sunt foliola superficialia , idest adpressa parti inferio- ri caulis inter folia disticha . §. 180. AuriculcB, Stipulm Ehrharti, sunt folio- la opposita , minuta , sita in axillis foliorum di- stichorum . §. 181. Vaginm sunt membranaB assurgentes a nodis caulis , et scapi in Equisetis , circumdan- tes internodia eorum , margine dentalse . §. 182. PalecB sunt squamae scariosse , fuscae , passim sitSB in fronde Filicum . Forma palearum determinetur a formis foliorum . §. i83. Ampulla , Vesicula est explicatio infla- ta , clausa , innata frondi Fucorum , vel est 3io folliculns globosus , inflatus , ope petioli affixus FucoTum cauli . §. 184. Qwse diximus de pilis , aculeis , glan- dulis , coloribus , odoribus, saporibus, mensuris, et characteribus per appropinquationem in plan- tis phcenogamis , eadem plus minus valent etiani pro plantis cryptogamis . Caput VII. De SPEGIEBUS PLANTARUM . Quid species , quomodo determinetur , et a va- rietatibus distinguatur . §. i85. Tot species plantarum numerantur , quot sunt formae diversce , quas Creator plantis initio impertivit , ut hae in alia , atque alia in- dividua perpetuo transeuntes multis vegetabi- lium millibus ad nos usque pervenirent . Ergo species sunt primum , et praecipuum naturae opus per generationem continuatam formis constantis- simis propagatum ; omnis vero scienti» nostrae finis in cognoscendis, et determinandis hisce spe- ciebus potissimum versatur. Hac de re , postquam de prosapia plantarum a characteribus classis , ordinis , vel familiae , generisque dignoverimus , statuendum de differentia specierum a dissimili- tudine stirpium ad idem genus pertinentium . Differentia ista statim per se exclvidit notas o- mnes agnationis , seu prosapiae , et phrasi , quae dicitur specifica, et sit clara, necessaria, brevis , cxhibetur ; nam artis pulchritudo , et perfectio compendiuni , perspicuitatem , et brevitatem po- stulant . Sequitur ex his , notas specificas , quae 3ii plantam a congeneribus siiis non distinguunt, esse falsas , et cliaracteres pro dirimendis speciebus nunquam ab iis partibus petendos , quae varieta- tibus obnoxi» , igitur non desumendos a tempore florendi , a colore , odore , sapore ^ usu , sexu , formis monstruosis , hirsutia , vita , multitudine, sed a radice , a caule , a foliis , a fulcris , a forma , et situ fructificationis , a numero , figii- ra , situ , et proportione partium . Quod siqua species sola sub dato genere reperiatur , haec , cum ad aliam referri nequeat , caret adhuc per se differentia specifica , quae tunc tantum deter- minabitur, cum alia species ejusdem generis de- tegatur . Nec phrases specificae , quag differentiam inter plures species ejusdem generis nunc sla- tuunt , perennes , et immutabiles semper sunt , cum , novis plantis ad idem genus pertinentibus repertis , fieri possit , ut notce illse specificce cum notis novarum stirpium conveniant , quare alii characteres necessario adhibendi pro cunctarum differentia constituenda . §. i86. Haec autem methodus est , qua species enuntiandae , vel ab artis magistris enuntiatae fuerunt . Praemittitur nomen generis , ad quod species pertinet , cui nomini statim adjicitur no- men specificum , quod de distinctione , et cha- ractere proprio stirpis nos moneat , debetque es- se simplex , adjectivum , e latino , quantum fieri potest , petitum , breve , non tropis rhetoricis fi- guratum , nunquam erroneum , sed fideliter ex- ponens ea , quce natura dictitat . Hac de causa nomina comparativa , superlativa , negativa ex- cludenda , quae nunquam certa per se , sed tunc tantum definita , cum nomen positivum dignosci- tur , quocum comparantur . Nomen genericum, $12. et speclficum ponitur casu recto , reliquje ve- ro notffi casu ablativo , exclusis particulis con- junctivis , vel disjunctivis , et parenthesi; clemum phrases partis unius^ a phrasibus alterius partis probe distinguuntur . §. 187. Verum dum ad declarandas plantarum species , atque difFerentias multum confert phra- sis specifica, longe magis ad hac eadem condu- cit totius plantse descriptio , quippe quae univer- sum plantae habitum sistit , atque demonstrat . Haec , ut perfecta sit , ordinem , quo descriptas partes evolvimtur , sequi debet ; ideo primum agat de radice , deinde , et successive de caule , gemmis , foliis , petiolo , stipulis , cirris , inflo- rescentia , pedunculis , bracteis , partibusque flo- ris , et fructus . Summopere autem cavendum est , ne descriptio sit manca , aut justo longior , ita 11 1 vel constantes , praecipuosque characteres omittat , vel accidentales , et superfluos praeter constantes minute nimis exhibeat . Stationes plantarum . §. 188. Species plantarum id quoque peculia- re habent , ut loca sibi propria seligant , atque inhabitent. Hinc aliae in editissimis montium ca- cuminibus , aliae demissiores , aliae in planitie re- periuntur , hae arva, illae littora , quaedam nemo- ra , et sylvas , quaedam colles , et loca aprica praeponunt , plurimae in sicco, multae intra aquam diversantur . Sed quod magis mirandum est , in- sunt species , imo integras plantarum familiae , quae a stationibus , plagisque peculiaribus , quas incolunt , raro ad alias migrent , adeo ut plan- tSB aequinoctiales vix ultra zouam torridam , 3i3 boreales vix ultra circulos polares , et , quse ad zonam temperatam pertinent , non tam facile transferantur hinc ad tropicos , inde ad polos , denique orientales difficillime cum occidentalibus commisceantur , et vicissim . Hagc autem omnia non strictissime intelligenda , sic ut sedes plan- taruni eadem perpetuo sit , nec ad loca proxi- miora , saspe etiam longinqua stirps aliqua deve- niat , aut transferri possit . Observatione enim compertum est , quEe plantae stationem alpinam , frigidamque tenent in hac regione , stationem propemodum similem , sibique convenientem lo- co humiliore reperire in longe diversa , remota- que latituciine boreali , et vicissim ; fit quoque , iit ex peculiaribus loci circumstantiis hic repe- riantur plantae , quje alii caelo , aliique loco pe- culiares . Hisce supcrstruitur recentiorum doctri- na de stationibus plantarum , quae profecto per- fectionis suae summam hucusque non attigit . In- terea tamen monere juvat , loca natalia planta- rum cujusvis regionis semper esse in descriptio- nibus notanda , cum haec plurimum conferant ad stirpem , ubi opus est , reperiendam , et saepe etiam determinandam . PeTegrinationes . §. 189. At qui cupit doctrinam plantarum so- lide assequi , stirpibus vivis , et spontaneis di- gnoscendis cito assuescat , qua de causa peregri- nationes in diversas terrae plagas , regionesque di- versis anni temporibus suscipiat ; hinc enim plus emolumenti capiet, quam a meditationibus domi institutis aut super icones , aut super plantas sic- cas , quae faciem plantarum veram ssepe mutant . 3i4 Peregrlnationes probe susceptSB , dnm nos alacrio- res , sanioresque reddunt , subjiciunt oculis no- stris lusus , et varietates specierum , quse res in plantis siccis difficillime comperiuntur , diimque levissimae sunt, a botanico viro negligendse, cum vero aliqua attentione dignse , tunc qui eas ad proprias species referat , non minora prsstet , quam qui species ad propria genera amandavit . HoTtus siccus . Bibliotheca . §. 190. Haec cum dicimus , non intelligimus , inutilem esse et hortum siccum, et bibliothecam botanicam, imo utraque res necessaria, et quo di- tior, eo utilior. Hortus siccus praBstat omni icone, quo species ad mentem nostram revocentur , quo novjB stirpes supervenientes cum jam cognitis comparentur . Libri nos edocent , quse ab aliis tradita, figuris selectis , et luculentis nos confir- mant in rebus dubiis, et certitudine characterum stirpium detectarum nos commonefaciunt de stir- pibus novis . Longum certe foret et selectiores libros de re herbaria , et qui maxime necessarii sunt , hic enumerare j at quos prseterire nullus botanicus potest , sunt omnes libri a Linnseo scripti, et praecipue Species plantarum edition. a. Holmio& 1762. 1763., nec non ejus Regnum vege- tabile , quod pars est Systematis naturce. edit. 12. HolmicB j 766-1768. , una cum Mantissis diiahm Holmim 1767. 1771. His addantur Species plan- tarum cura, et studio Caroli Ludovici Willdenowii evulgatse , et auctse Berolini ^l^yi. 1810. , nunc a Cl. Linkio continuatee , praeterea libri omnes a Vahlio , Persoonio, Roemero et Schultesio , De- candollco , Sprengelio vel jam perfecti , vel 3i5 incepti , qiii ad species plantarum determinandas prascipue destinati . Denique siquis cupiat Flo- ram EuropSBam penitius, diligentiusque cognosce- re , habeat prae manibus opera omnia a Jacobo Edwardo Smithio LinnjEanae Societatis Londinen- sis Preeside , et auctore evulgata . Is enim , cum hortum siccum , bibliothecam Linnsei , et sche- das ipsa Linnaei manu exaratas aquisivisset , doc- trinam ipsius Linnaei aquisivisse visus est , qua rem herbariam a novatorum minus sagacium subtilitatibus vindicavit , et plantas Europaeas pretiosissimis observationibus , nitidissimisque i- conibus ab omni ambage extricavit , ut primus omnium post Linnaeum de re herbaria nostra be- ne meruerit . Conclusio totius operis . §. 191. Atque hic prselectionibus nostris finem faciam , quibus fundamenta doctrinae de omni re herbaria jacere sategi, idque unum verbis ipsius Linnaei botanophylis recolo , atque commendo ; ,, cognitione specierum inniti omnem solidam ,, eruditionem physicam , ceconomicam, medicam, ,, imo omnem veram cognitionem humanam; ideo ,, quo plures botanicus noverit species, eo etiam ,, praestantior erit. Tiro novit classes , candidatus ,, genera , magister plurimas species . FINIS OPERIS . 3i7 I N D E X LIBRORUM ET GAPITUM . JLjIBER PRIMUS . De structura, et functionibus plan- tarum pag. i. Caput I. De ehmentis ^ et organis primigeniis p. i. Caput II. De primordiis plantarum p. i6. Caput III. Da plantis dicotyledoneis p. ^i. Caput IV. De plantis monocotyledoneis p. 63. Caput V. De reUquis organis , quas communia , vel propria dicotyledoneisy et monocotyledoneis plantis p. 69. Caput VI. Physiologica de nutrimento plantarum phcp.nogamarum p. 80. Caput VII. De generatione plantarum phcenogama- rum p. lo^. Caput VIII. De plantis acotyledoneis p. iSy. LIBER SECUNDUS . De determinatione plantarum p. Caput I. Distrihutio generalis plantarum p, 167. Caput II. De characteribus pro dignoscendis ordi- nibus 5 familiis , et generibus plantarum phfeno- gamarum p. i64> Caput III. De characteribus pro dignoscendis ordi~ nibus , familiis , et generibus plantarum crypto- gamarum p. 289. Caput IV. De ordinibus , familiis , et generibus plantarum p. a53. Caput V. De characteribus pro dignoscendis specie- bus plantarum phcenogamarum p. a65. Caput VI. De characteribus pro dignoscendis spe- ciebus plantarum cryptogamarum p. agS. Caput VII. De speciebus plantarum p, 3 10. 3i8 INDEX RERUM xxchena, achenlum , ejusque characterea pag. fli3. Acinus , ejusque characterea p. aao. Acotyledoneae plantaj p. 39. iSy. Aculei p. 76. eorura characteres p. 289. Acrosarcum p. aao. Adductorea Hedwigii p. i5o. Aer acidus carbonicu8 quando utilis in respiratlono plantarum p. 91. Aer atmosphaericus germinationi seminis necessarius p. 33. ejus aer oxygenius ger- minatloni prsecipue inservit p. 34. Aer oxygeni- tis in germinatlone mutatur in aerem acldum car- bonicura p. 35. dosi diversa necessarius pro germi- natione diversorura seminum p. 35. 36. Aer atmo- sphcericus necessarius respirationi plantarum p. 85- -89. Aer septonius quando evolat a planta p, 91. 9a. Aer hydrogenius quomodo opituletur colori vi" ridl plantarum eliciendo p. 94« Agamse planta? p. »54. Agnus scythicus p. i/\i, AgriculturEB fundamenta p. 81. Albumen semlnis, externum, internum p. aa. Alburnura p. ^b. ejus origo juxta sententlas diversas p. 4B-5a. Alburnum coagulatum p. 53. Ahmentum plantarum quomodo praeparetur p. 80, ejus ingressus, et perfectio in planta p. 8a. 83. 85. seque ducit ad yitam , et mortem p. 8a. Amentum , ejusque characteres p. i^a. 173. Amnlon in eemine plantarum p. a3. Amphigastrium p. 809. Ampulla p. 309. 3io. Amygdala p. i6. ejus characteres p. a34. Amyns Kataf ., Amyris Kafal p. loi. Androphorum p. no. ejus characteres p. aoo. Srg Anni plantanim dlcotyledonearum non bene numeran- tur a stratis vasorum in cortice p. 44- numerantur a stratis vasorum iu ligno , seJ non semper p. 54- Anulus Fungorum, ejusque characteres p. 2,4^' ^4^* Anthera p. 110. ejus basis, et facies p. iii. ejus cha- racteres p. aoo-aoa. Anthera Mascorum juxta Lin- nsBum p. 244* Apophysis Muscorum, ejusquo characterea p. a44' Apothecium , et ejus modi p. a^Q-aSi. Aqua germinationi necessaria p. 3o. an dissolvatur in germinatione p. 37-89. an dissolvatur in vege- tatione plantarum p. 89. 90. Arbor MyrrhcG p. 101. Arillus seminis phjenogamarum p. i35. ejus chara- cteres p. a3i. Arillus cryptogamarum p. i49- ejus characteres p. a^S. Arista , ejusque characteres p. i83. Ascidium p. 77. ^87. Aspidii aculeati anatome p. i^o. Augmentura ligni quomodo contingat in dicotyledo- neis p. 5a. quando desinat p. 07. Augmentum plan- tarum monocotyledonearum lit ab internis ad ex- terna p. 65. Aurantium p. »19. Auriculae p. 309. Bacca , ejusque characteres p. aao. Balaustium , Balausta , ejusque characteres p. 219. Basigynum p. ii5. Besimina p. i5i. Bibhotheca botanica necessaria p. Si^- 3i5. Bifolliculus p. aao. Blastum p. 16. a6. Bractea p. io5. ejus characteres, et modi p. 169-171. Brownii Roberti opera commendata p. a6o. Bulbilli p. a8. i55. gerrainant iisdem causis , ac se- mina p. ^o. Caesius Federicus laudatus p. 127. Galathus , ejusque characteres p. 178. 320 Calendarium Flor» p. 107. Callus , ejusque characteres p. 296. Calor germinationi intra quosJam fines necessarlus p. 33. an augeatur in respiratione plantarum p. 94. 95. ejus evolutio in quibusdam floribus p. 117. 118. Calybio p. ai6. 227. Calyptra p. i^S. ejus characteres p. a^a. Calyx p. io5. 106. ejus moJi , et characteres p. i85. 189. Calyx comraunis calathi, ejusque characteres p. 178. 179. Cambium p. 5i. 99. Canalis raeduUaris p. j\6. CapiUitium p. a^Q* Capitulum , ejusque characteres p. 177. Capreolj p. 77. Capsula phffinogaraarum , ejusque characteres p. aa^. 225. Capsula cryptogamarum , ejusque characteres p. 243. 244- Capsula Muscorum Bridelii p. 244« Carbonium liberum augetur in seraine germinato p. 38. 39. Carbonium purum figitur in plantis p. 89. 92. 93. Carcerula p. 2i5. Carcerulus p. 216. Caryopsis, ejusque characteres p. 21 3. Catenula p. 249. Caudex dicotyledonearura p. 43. Caudex monocotyle- donearum p. 64- Caudex phaenogamarum p. 267. Caudex in cryptogamis, ejusque characteres p. 3oi- -3o2. Caulis dicotyledonearura p. 4^-48 • Cauhs monocoty- ledonearura p. 64-66. huic cauli peculiaria p. 66. 67. GauUs cujuscunque characteres p. 267-271. Cellula in cryptogamis p. 248. Cellularis substantia p. 2. ejus origo juxta diversas hypotheses p. 4« Cellulares plant» p. 262. CelluljB regulares , irregulares in aubstantla cellularl p. it. cum plures , an habeant eumdem parietem 321 comTrmnem p. a, an sint porosae p. 3. qno ordino interdnm locatse p. 3. Gerio p. £i3, Cftplialoflium p. a49- Clialaza p, j.^. ejn» characteres p. 2,34. Characteres plantarum per appropinquationem qno- modo exponendi p. 298. Choriou in semiiie plantarum p, a3. Chymus , et cliylus iri plantis p. 82. 83. Cicatrix p. a3, Circuitus humoris in phaenogamis p. 97. 98. loo. an detur in cryptogamis p. i^S. Circulus vitalis p. ^6. Cirri p. 77. eorum characteres p. 287. Cistula p. aSo. Clavus , ejusdem characteres p. a^t. a^a. Classes plautarum Jussisei p. 163. i63. 260-263, Clas- ses plantarum Linnaei p. i58-i6o. Classes Linnsea- ns reforrnat» p. 160. 161. Glasses Richardi p. 161. Clynanihiuoi p, 207. Clynanthium in cryptogamis p. i^S. in pVisenogamis p. 178. CoCCUS p. 220. \ Coenohium p. 217. Coleoptila p. 19. Coleorhiza p. 17. Collum germinis p. 16, 20. ejus characteres p. 238. Colores diversi in plantis p. 290-292. Coma p. 171. Couceptaculum p. 146. ejus modi p. 243-247. Conclusio operis p. 3i5. Conns p. 227. Cor seminis, corculum p. 16. Cormus , et ejus origo p. iSS-i^o. ejus nutrimentum p. 141 • Gormus ascendens p. i^f. ejus oharacteres p. 297-307, ejus modi p. 297. Cormus descendens p. 141 • ejus characteres p. 296. CoroUa p. 106. Corolla monopetala , ejusque modi , et characteres p. 189-194. Corolla polypetala , ejus- que modi , et characteres p. 194-198. ai 322 Corona p. ^6. Cortex dicotyledonearum p. ^5. Cortice monocotyle- doneae carent p. 64. Cortina in Fungis p. a.^S. Corymbus , ejusque characteres p. 176. Cotyledones p. ao. eorum characteres p. a36-a38. Co- tyledones hypogasi , epigaei p. 82. Cupula, ejusque characteres p. 3o5. Cynarhodium , ejusque characteres p. 226. Cyphella p. 26 1. Cystidium p. ai6. DecandoUei opera commendata p. 262. a63. Si^. Desvauxii sententia de nectario p. lao. Dicogamia Sprengelii p. ia3. Dicotyledoneae plantae p. ai. 4^' earura structura p. DieresiUs , ejusque characteres p. aao. Discus quoad raceptaculum floris p. ii5. Discus m flore radiato p. 167. Dissepimenta in pericarpio , eorumque notse p- aaS. 229. Dissepimentum slliquoe , et silicul» p. aai. ejus cha- racteres p. aaa. Dissolutio aquae an detur in plantis p. S^-Sg. 89. 90. Drupa , ejusque characteres p. ai^. 218. Ductns intercellulares p. 3. la. Dutrocheti doctrina de pulpa nervea in plantis refu- tatur p. 4« Echinus , ejusque characteres p. a5a. Elater p. a^B. Elaterium p. aaS. Electricitas quando faveat , quando noceat germina- tioni p. 39. ^o. Elementa plantarum p. i. Elytra p. 149. i55. ejus characteres p. 248. Embryo p. 16. ejus characteres p. a35. a36. Endocarpium p. id^. Endogenae plants p. 65. 262. 32.3 Endorhizae plantas p. 17. Endosperma p. 22. Epiblastun-i p. ai. Epicarpium p. iS^. Epidermis plaatarum p. i3. ^^. 64. organlcse texturse est contra Malpighium , aliosque p. i^- i5. Epiphragma p. i5o. Epipodium p. ii5. Episparma p. aa. p. 3o. Eqiiiseti fluviatilis anatome p. i38. iSg, Excreta plantarum condensa p. 100. loi. eadem aquo- sa p. loii. io3. eadem forma aeris , aut odoris p. io3. 104. Exogenii; plant» p. 5a. 262. Exorliizae plantae p. 17. Expiratio foliorum p. 88. 89. Falsae tracheae p. 7. 8. ubi reperlantur In dicotyledo- neis p. 46. vel in nonnuUis acotyledoneis p. i^o. eaedem strangulationibus constrictae p. 8. Familiae naturales plantarum p. 259-26^. Eaedem juxta Decandolleum p. a6a. Fasciculus p. 177. Fecula seminis mutatur in substantiam saccharinam p. 36. Fenestra in semine p. 23. Filanventum p. iio. ejus characteres p. 199. 200. Fi- lamentum sterile p. 207. Flos phaenogamarum p. io5. ejus characteres p. i65- -167. Flos completus p. io5. Flos incompletus p. 108. Flos synantherus p. ili. Flos spathaceus p. 170. Flos cryptogamarum p. i44' ejus modi , et characte- res p. 239. Foha phaenogamarum p. 69. 70. eorum evolutio , et lapsus p. 72. eorum vita p. 70. eorura conversio nocturna p. 86. 87. eorum respiratio p. SS-ga. Foha dicotyledonearum quomodo differant a foliis monocotyledonearum p. 72. Foliorum plantarum phaenogamarum characteres p. 273-284. Foha llo- raha p. 170. FoHa plantarum cryptogamarum p. i^i . eorum characteres p. 3o7-3o9. 324 Follatio p. 71. 72.. ejus characteres p. 272. 273. Folliculus , ejusque characteres p. 220. Forma conica caulis in dicotyleiloneis p. S^. Forma cylindrica caulis in monocotyledoneis p. 65. 66. FormoB peculiares caulis in quibusdam monocotyle- doneis p. 66. 67, Frons cryptogaraarum p. i^o- ejus characteres p. 399. 3oo. ejus pinncB , et pinnulae determinatse p. 3oo. 3oi. Fructificatio in phaenogarais p. iSa. eadera in crypto- gamis p. 239. Fructus perfectio, et maturitas p. i36. i^^. Fructus gynobasici p. 217. Fulcra in phaenogarais p. 77. 79. eadem in cryptoga- mis p. 240. Funiculus umbilicalls p. i35. i5a. ejus characteres p. 23l. Galbulus p. 227. Gemraa, gemmula In germine p. 16. Gemmse caudiceae p. 54- 55. in quibus differant , aut conveniant cum semine p. 55. quando creatae p. 55. earum eruptio, et perfectio p. 71. Geramae floriferaj p. 104« lob. Gernmae acotyledonearum p. i55. Genera plantarum antiquis ignota p. 263. quando nata , et quomodo formata p. 263-265. Generiwi plantarum editiones necessariae p. 265. Generatio in phaenogamis p. i2i-i23. ignotum , quo- modo generatione manifestetur plantula in ovo p. 122,. generatio ab insectis adjuta p. I23. generatio- nis demonstratio p. 124. I25. generationis detectae historia p. laS-iaS. generationis denegatae refutatio p. 128-132. generatio an occulte detur in acoty- ledoneis p. i5a-i54. Germen seminis p. 16. ejus structura ante evolutio- nem p. 24. quot germina intra semen p. 24. quan- do germen creatum p. 25. an obnoxium anomabis p. 25-28. quid peculiare habeat in dicotyledoneis p. 41. 4^' ^^^^ ^^ monocotyledoneis p. 63. 64. Ger- minis characteres p. a35. a36. 325 Gorniinatio seminis p. 3o-3a. quando falsa p. 3ii. (jIIan(Jul;c plantarum p. 74« 7^- earum characteres p. 289. 290. Glans p. 216. GIum;o , glumellae p. 181. Globulus p. aSo. GoDgyli p. 39. 3o. i5o. i5l. germinant ut semina p. 40' pnucupiunt copiam humoris p. 4^- eorum characteres p. 25a. Gymnocidium p. i^b. ^ Gynizus p. ao8. Gynobasium , ejusque characteres p. ao6. 2,07. Gynophorum p. ii5. Gynostemium p. n6. ejus characteres p. ao6. 207. Gyroma p. 249. Habitus plantarum p. 56. quomodo mutatiir p. 58. Hedera poetarum nova plantae species p. 78. Hesperidium , ejusque characteres p. 219. Hilum p. 23. Hornschuchii doctrina do cryptogamis incomprehensi- Lihs p. i56. Horologium Flora; p. 107. Hortus siccus necessarius botanico p. Si^. Humor convertit fiuculam seminis in lac scminale p. 3o. 3i. Humoris circuitus in pha;noganiis p. 97. Humoris perfectio in flore p. 117. Huinoris circui- tus an detur in cryptogamis p. i^^. Hydrogenius aer favet colori viridi piantarum elicien- do p. 94- Hymenium , ejusqne characteres p. 25i. Hypha , ejusque characteres p. 3o6. So^. Hypoblastum p. 20. 26. Hypophyllium p. ^3. ejns characteres p. 286. 287. Incitabilitas plantarum p. ^o. ^i. Incrementum dicotyledonearum p. 52. 54. Si. 58. In- crementum monocotyledonearum p. 65. ludusium p. i45. Indusium stigmaticiim p. 146. Inflorescentia ph.-cnogamarum , ejusque characteres p. 165-167. ejus mbdi 171-180. Inllorescentic-c mo- di in cryptogamis p. -^4^. a^a. 3a6 Insitionis opns , ef ratio p. 6i. Inspiratio foliorum p. 85-88. Intellectus non datnr in plantls p. 79. Interstitia in textu cellulari plantarum p. I3. Involucrum cellulare in cortice p. 4^. ah hoc color plantaj p. 43. Involucrum, involucellum in umbella, et umbellula , horumque iuvolucrorum characteres p. 170. 171. Involucrorum fructificationis defectus in cryptogamis p. i^l- Julus p. 172. Jussiffii Laurentii Antonli opera commendata p. 2.60. Lacunaj in textu cellulari plantarum p. la. Lamella3 Fungorum, earumque characteres p. 2,5i. Legumen , ejusque characteres p. aaa. aa3. Lepicina p. iSi. Liber dicotyledonearum juxta Grewlum , et Malpi- ghium p. ^S, Ligni structura in dlcotyledoneis p. 45. Ligula graminum p. 73. ejus characteres p. 2,86. Linn.-ei opera necessaria botanico p. Si^. Lirella p. a5o. Locusta , ejusque characteres p. 1 80-1 83. Lodicula p. 181. Lomentum , ejusque characteres p. 22,3. Lux non favet germinationi seminis p. 36. necessaria nutritioni plantarum p. 89. ga. qua parte foUi pra3cipue agat p. 93. elicit colores in plantis p. 108. Massa polHnea , ejusque characteres p. 207. 208. Meatus intercellulares p. 3. Medulla dicotyledonearum p. 47« ejus cellula; reliquis amphores p. 4^- ^3"^ officium juxta diversos aucto- res p. 58-6o. Medulla utilis tantum in infantia plantarum p. 60. 61. Melonida p. 218. Mensura plantarum relativa p. 293. eadem desumpta a mensuris corporis nostri p. 2,93. 294. Mensura me- trica p. 294. 295. Membrana sparganophora p. ai5. 327 Mothodus Jusslacl p. !6i> Metlioclus DecandoUei p. Micropila p. aS. Nectar , nectarium p. lig- Desvauxii , et Villemeti sententia de nectario p. i:^o. lai. Nectarii chara- cteres , et formse p. aoQ-aii. Neesii ab Esenbeck doctrina de formatione cryptoga- marum incomprehensibilis p. i56. Nelumbii semen a reliquis seminibus structura non abludit p. 2.1. a8. Nervi plantarum p. la. 69. Nervuli placentffi p. aSo. aSi. Nucula in phajnogamis p. ai6. Nucula in cryptoga- mis 5 ejusque characteres p. 24^. Nuculanium p. aao. Nux, ejusque characteres p. ai6. Ochrea p. 78. ejus characteres p. a86. Odores diversi in plantis determinati p. aga. Omphalodium p. a3. Ordines vasorum lymphaticorum p. 44* 4^' qu^ndo eccentri in hgno p. 52i. Ordines plantarum Linn;ca- ni p. a53-a57. Ordines plantarum Spieiigehani de syngenesia, et monoecia p. a55. a56. Ordines Willde- nowiani de cryptogamia p. a^^-aSg. Organa primigenia plautarum p . a. 5. 6. 11. i3. Origo plantulae in ovo p. laa. Origo substaatia3 cella- laris p. 4' Orygoma p. i55. Ova , eorumque characteres p. ao3. Ovarium p. ii3. ejus basis , et apex p. ii^- Ovarlura superum , seu Hberum ^ inferura , seu adnatum p. ii5. Palea_, paleola in locustls p. i8i. Palea in cryptoga- mis p. 309. Panicula ejusque characteres p. 174. a^a. Papilla in Fungis p. aSa. Pappus , ejusque forma^ , et characteres p. 2,1 3. ai^. Paraphylla p. 106. Paraphyses p. 149. 328 Parenchyma vegetabile p. 3. Partes internte germinis , quio primjc manifestantur in germinatione p. da.. Patellula p. z^g. Pedunculus p. io5. ejus cliaracteres 167-169. Pelta p. 2,49. Pepo , peponida , ejusqne characteres p. 218. 2,19. Peregrinationes necessarice botanico p. 3i3. 3i4- Perianthium p. i85. Pericarpium p. iSa-iS^. ejus characteres p. aia. 3i3. Pericarpium pseudospermium p. i33. ejus modi , et characteres p. ai3-ai7 • Pericarpium baccatum p. i33. ejus modi , et characteres p. aiy-aao. Peri- carpiuin capsulare p. i33. ejus modi , et characte- res p. 2,30-2,2,5. Pericarpium compositum , ejuscjue modi p. 225-326. Pericarpium aggregatum , ejus- que modi p. 326. 327. PerichcTtium p. i45. Peridium , ejusque characteres p. 3o5. 3o6. Perigongyhum p. 149. ejus modi , et characteres p. 247. 248. Perigonium p. 109. Perigynanda communis p. 178. Perisperma p. 22. ejus characteres p. 236. Peristomium, peristoma, ejusque characteres p. 24^' M^* Perithecium , ejusque characteres p. 246. 347. Perocidium p. i/\o. Petiolus p. 69. ejus characteres p. 284. 285. Petiolus frondis p. 3oi. Petioluhis p. 285. Phoranthium p. 178. Pileolus in germine p. 64. PiH p. 75. 76. eorum characteres p. 287. 288. PJHdium p. 260. Pistillum p. ii3. ii^. ejus characteres p. 202-3u5. Placenta p. iS^. i35. ejus characteres , et iiervuH p. 23o-23l. Plant;e exorhiz;e , et endorhiz.t' p. 17. Plant* dicoty- ledonea; p. 31. ^i. i6i. earum structura p. 4i-4'^« 329 eamm caulis habet formam conicam p. 64. Plan- ta3 exogencc p. 5a. Plant»; nionoootyledonex' p. ai. 41. 63. 161. earum structura p. 64-66. earum cau- lis habet tormam cylindricam p. 65-66. earum ana- tome a Malpighio detecta p. 66. Plantaj endoge- ns- p. 65. Pldnta; polycotyledoue.c p, ai. PJauta^ acotyledoneii! p. ^i. idj. earum character proprins p. iSy. sunt vitiv tenacis p. i44' earum organa propagationis p. i44' i^*^* P^anta; agama; p. iS^. ~ Planta' scandentes p. 77. 79. Planta^ annu^c, biennes, perennes , iruticos;i" p. 56. Plantula in semine p. i6. Pleurogynum p. ii5. Plopocarpium p. 226. Plumula p. 16. 19. continet planta; partes ante ger- minationem non distinguendas p. 19. rarius evolvi- tur eodem tempore cum radicula p. 3i. ejus cha- racteres p. 289. Podetium , ejusque cliaracteres p. a^o-a^i* Podogynum p. ii5. Podospermum p. i35. Polachena 5 polachenium, ejusque characteres p. 214. ai5. PoUen p. iii-ii3. 147. 148. ejus characteres p. aoa. 207. 208. Polyphorum p. 11 5. Polysecum p. 226. Pomum , ejusque characteres p. 218. Pori in epidermide p. i3. i^. in vasis p. 6. 7. in i'o - liis p. 70. desunt in radice p. 62. Pori Fungoruiii , et eorum characteres p. 2^2. Praifloratio p. io5. ejus characteres p. 164. i65. Principia chymica plantarum p. 1. Propagulum p. 200. Proscolla p. 209. Prosphyses p. i5o. Pterigodium p. 209. Pulvinulus p. 25 1. Puuctum vitale p. 20. 33o Putamen , ejusque charactcres p. 218. Pyrenaria p. ai8. Pyridion p. 2,18. Pyxidium p. 344. E.acemiis , ejusque characteres p. 178. 524^* Radicula p. 16. 17. Radicuhc nascentis directio p. 17. hypotheses ad exphcandam hanc directionem p. 17-19. causa hujus directionis adhuc ignota p. 19. Radicula passim ante plumulam evolvitur p. ai. 3i. ejus situs quoad plumulam p. 24« an unquam deficiat p. 27. ejus characteres p. a38. Radiculodes p. a6. Radix serainahs p. 20. Radix dicotyledonearum p. 61. Radix monocotyledonearum p. 68. Radicis officium p. 6a. 63. Radicis characteres p. 266-367. Radix notha p. 296. Radii meduUares p. 47' crassiores suL gemmis p. 55. Rami p. 56. 67. eorum characteres p. 271. Ratio inter duritiem ligni , et copiam succi p. 67. Raphe in semine p. 23 . rapheos seminis characteres p. 234. Raphe in polachena p.2i5. Receptacula succi proprii caeca , aut fasciculata p. 11. eadem fortuita p. 12. eadem resinifera p. 4^' -^^" ceptacula succi proprii in cryptogamis p. i43. Receptaculum floris p. ii^. ii5. ejus characteres, et modi p. 211. 212. Receptaculum cummune calathi, ejusque characteres p. 178. Receptaculum fructifica- tionis in cryptogamis p. i5i, 162. ejus characte- res , et modi p. 248. 252. Regma p. 228. Respiratio plantarum p. 85-92. Respirationis vices in- ter plantas, et animalia p. 92. 93. Reticulum p. ^3. Retinaculum , ejusque characteres p. 208. Rhizoma p. i^i- ejus characteres p. 296. Rostellum in semine p. 16. Rostellum in gynostemio p. 208. Samara , ejusque characteres p. 21 5. 216. Sapores diversi in plantis determinati p. 292. 33i Sarcocarpium p. iS^. Sarcodium , ejusque characteres p. 3o6. Scapus in phaenogamis p. 169. Scapus in cryptogamis p. 29^. ejus characteres p. 298. 2,99. Scutella p. 249. Scytinum , ejusque characteres p. 22,3. aa^. Semen phaenogamarum p. 16-28. i36. ejus characteres p. a3i-233. Semina macropoda p. 26. eorum partes non bene de- terminat.'B a Richardo p. 26. 27. Semina pha^noga- marum germinant intra aquam , nec intra oleum p. 34. Semina dicotyledonearum quid pecuHare habe- antp. 41. 4^* Semina monocotyledonearum quid pe- culiare liabeant p. 63. 64. Semina gymnospermia p. 217. Semina cryptogamarum p. 262. Seminula p. i5i. Septulum p. 207. Seta in cryptogamis^ ejusque characteres p. a^o. Silicula , ejusque characteres p. 221. Siliqua , ejusque characteres p. 221. Smithii Jacobi Edwardi opera necessaria botanico p. 3i5. Somnus plantarum p. 86-88. Soredium p. 25i. Sorosus j ejusque characteres p. 227. Sorus , ejusque characteres p. 241. Spadix p. i83. ejus characteres p. 184. Spadix spica- tus ejusque characteres p. i85. Spatha , ejusque characteres p. 170. Spatha spicifera p. i85. Spathellaj , spathellula; in locusta p. 181. Spathilla p. 169, Species plantarum quid sint^ et quomodo determi- nentur p. 3io-3j2. quomodo describendnc p, 3ia. Species plantarum a diversis auctoribus editac neces- saria; botanico p. 3 14. Sperraapodium p. ai^- Spermatocystidia p. 147. i^^* eorum characteres p. 247. 332 Spliarula \). a^G. Spica , ejusque cliaracteres p. 171. 17A. 242.. Spinae p. 76. earum cliaracteres p. 1189, Spor.ingidium Hetlwigii p. t^^- i>4^- Sporangidiurn Willdeiiowii p. i5o. Sporangiolum p. 24^- Sporangiura HedAvigii p. 244- Sporangium nostrum , ejusque characteres p. 246. Spora' , sporuUc p. i5l. 262. Sporidia p. 252. Stamina p. log-iiS. Stauiina liypogyna , perigyna , epigyna p. ii5. 116. Staniina epl[)e;tala p. 116. Sta- minum characteres p. 198-202. Stamina Mascorum p. 247. Staminodium p, 207. Stationes plantarum p. 3i2. 3i3. Sterigmum p. 2,26. Stigma p. ii3. ejus characteres p. 204-206. Stigma gynostemii , ejusque characteres p- 308. 209. Stilus p. II 3. ejus characteres p. 2o3. 204. Stipella p. 286. Stipes in Palmis p. 267. 3oi. Stipes in Filicibus , ejus- que characteres p. 3oi. Stipes in Fun^ls , ejus<[ue characteres p. 3o4- StipuliC phajnogamarum p. ^3. earum characteres p. 285. Stipula3 cryptogamarura p. 309. StipuLi^ Ehrliar- ti p. 309. Stragulum p. 181. Strata vasorum in cortice dicotyledonearum p. 44* Eadem in ligno p. 4^- 4^* Strobilus , ejusque characteres p. 227. Stroraa, ejusque characteres p. 3o6. Stylopodium p. 214. Substantia cellularis plantarum p. 3, Succus proprius p. 96. ejus perfectio in respiratione p. 92. 96. ejus circuitus p. 97. ejus receptacula «n phienogamis p. 11. la. eadem in cryptogamis p. i^'^* Sutura; pericarpii , earumque characteres p. 228. Syconus 5 ejusque characteres p. 227. 333 Synantlioiiiim j>. iii. Syncaipiiim , <;jus(iuc chaiMrtoros p. aa6. Syneina p. aob. Systema Liniia\inum p. iS^-iGo. Tegmen seminis p. a3. ejns nharactpres p, a33. aj^- Tenebr;c favent germinationi sominis p. 36. Testa seminis p. a3. ejus cliaracteres p. a33. Tliallus p. 2.97. ejus characteres p. 3o2,-So^. Theca p. 149 • ?44' ®J^^ characteres p. 2,44' Tliecaphorum ]i . u5. Tiialamus in Fucis p. 246. Thalamus in calatho p. 178. Thyrsus , eiusque characteres p. 1^3. Tracheic p. 8. Malpighius detexit p. 8. earum lamel- Ja interdum comj»osita p. 9. suhinde facta; opere textih , nec semper p. 9. e.irum structura erronea juxta Grewium , Malpighium , Hedwigium p. 9. Trachea^ spiris coalitis p. 9. Trachea; anuUs lilieris p. 9. Trachea3 deficiunt in cortice p. 4^- Trica p. 349. Trichidium p. 249. Trophospermum p. i34- Tuherculum iu Facis p. 246. Tuherculum in Liche- nihus , cjusqiie characteres p. 260. Tuhi poris pertusi p. 6. visi,et ueglertl a Leeweiihoe- kio p. 7. iterum visi , et primum desrripti ah Hed- wigio p. 7. Iidem strangulationibus constricti p. 7. Tubi mixti Hedwigii, et MirbeUi iion dantur p. 10. Tubus stamineus gynostemii, ejusque characteres p. 206. Tunica^ seminis p. aa, 23. percolant humorem germi- nationi neressarium p. 3o. earum disrujttio in ger- minatione p. 3o. 3i. Turgor seminis ab liumore non semper germinationem portendit p. 3a. 33. Umbella, urabenula, earumque characteres p. 174- i^S. Urnbella spuria , ejusque characteres p. 176. 176. Umbilicus p. a3. Utriculus p. 216. 334 Vagina medullaris p. ^6. Vaglna \n foliis monocoty- ledonearum p. 72. Vagina pedunculorum p. 169. Vaginaj in cryptogamis p. 189. 809. Vaginula in foliis p. 78. Vaginula in 31uscis p. i^S. Vaginula in pedunculis p. 169. Valleoulse p. iziS. Valvce pericarpii p. r33. earum characteres p. aa^. aa8. Valrte siliquse, et siliculiE , earumque cha- racteres p. 22 r. aaa. Vasa iymphatica plantarum p. 5. eorum structura erronea ex Malpighio , et Grewio p. 6. stant in cortice , et in hgno dicotyledonearura p. 44 "4^* stant in parte externa fasciculorum in monocoty- ledoneis p. 65. Vasa trachealia p. 6. Vasorum tra- chealium situs , magnitudo , et officium p. 10. ^6. 65. 94. 139. 140. Vasa propria p. ii. ^6. eorum structura erronea ex Mariotto p. 11. stant in corti- ce dicotyledonearum p. 44- 4^- sunt tenuiora in ligno p. 64. stant intra fasciculos vasorum in mo- nocotyledoneis p. 65. an sint in quibusdam acoty- ledoneis p. i^S. Vasa maramalia p. ao. Haec stepius contendunt ad radiculam , quam ad plumulam p. ar. ubi etiam ad plumulam p. ai. a8. Vasa nrabi- licalia p. a3. Venae in foliis p. la. 69. Verrucae p. 75. Vesicula in cryptogamis p. So^. Villemeti doctrina de nectario p. lao. Viriditas plantarum unde p. 93. 94. Vittse in polachena p. ai5. Vitellus Gajrtneri p. ao. Vitia in plantis ex succo copioso p. 58. Vis succum impellens in plantis juxta varlas doctrl- nas p. 83-85. Willdenowii Garoli Ludovici Sjpecies plantarum neces- sarla^ botanico p. 3i4. FINIS. ERRATA CORRIGE pag. 8. lin. a3. §.35 §. 33. ,, 80. lin. 3. PII(ENOGA]MARUM..PHiENOGAMARUlVI ,, iS^./iw. 29. Peteridis . . . Pteridis ,, 294. /iAi. 5. spithamosa . . spithamma Die 8. Aug. i8a6. Vidit pro Eminentisslmo et R.everendIssimo D. D. Carolo Gard. Oppizzonio Archiep. Bononien. P. Va- sconi . Die 6. Sept. iBa6. Vidlt pro Excelso Gubernio Dominlcus Mandinl S. T. D. Prior Parochus et Exam. Synod. Die ao. Jan. 1827. IMPRIMATUR Leopoldus Archipr. Paganl Pro-vicarius Generalis . Die 3. Feb. 1827. Vidit, et annuit juxta artlculum 307. Bullse ^ Quod Divina Sapientia t^ J. Minarelli Rector Archigymnasii Bononiensis. New York Botanlcal Garden Llbrary QK45 B44 9^" Bertoloni, Antonio/Antonii Bertolonn 3 5185 00034 1394 ^^^iiiN ^- *v